Για τους καλλιτέχνες της εποχής ήταν ένα «σιδερένιο τέρας», ενώ για το δημοτικό συμβούλιο της πόλης ήταν ένας απλός επισκέπτης με ημερομηνία λήξης. Η άδεια παραμονής του είχε οριστεί αυστηρά για 20 χρόνια. Το 1909 ο πύργος έπρεπε να κατεδαφιστεί και να μετατραπεί σε παλιοσίδερα.

Ο Γουστάβος Άιφελ όμως είχε σχεδιάσει κάτι, που η γαλλική ελίτ άργησε πολύ να καταλάβει. Στην απόλυτη κορυφή του πύργου, σχεδόν 300 μέτρα πάνω από το έδαφος, είχε κατασκευάσει ένα κρυφό, μικρό και ζεστό γραφείο, που ξεχώριζε επειδή ήταν επιπλωμένο σαν ένα τυπικό παριζιάνικο σαλόνι της εποχής, στην πιο απρόσιτη κορυφή του κόσμου. Το εσωτερικό του ερχόταν σε πλήρη αντίθεση με το ψυχρό βιομηχανικό μέταλλο του σκελετού. Ξύλινες επενδύσεις, ταπετσαρίες σε ζεστούς τόνους, βελούδινοι καναπέδες, ένα πιάνο με ουρά, κουζίνα, μπάνιο και ένας γειτονικός εργαστηριακός χώρος, συνέθεταν ένα κλασσικό παρισιανό σαλόνι.

Ωστόσο, μια περίεργη λεπτομέρεια ξεχώριζε από την πρώτη στιγμή. Στο διαμέρισμα δεν υπήρχε κρεβάτι. Η έλλειψη χώρου αναπαύσεως πρόδιδε την αλήθεια. Ο Άιφελ δεν έχτισε το καταφύγιο για να μένει εκεί, αλλά για να στήσει το πιο καθοριστικό στρατηγείο της καριέρας του.

Οι ζάπλουτοι της εποχής τον παρακαλούσαν να τους νοικιάσει το δωμάτιο έστω για μία νύχτα έναντι αστρονομικών ποσών, αλλά εκείνος αρνιόταν συστηματικά.

Την επομένη κιόλας της εγκαινίασης του Πύργου (7 Μαΐου 1889), ο Άιφελ εγκατέστησε στο διαμέρισμα και στον 3ο όροφο, ένα πλήρες μετεωρολογικό παρατηρητήριο. Συνέδεσε τα όργανα μέτρησης απευθείας με το Γαλλικό Μετεωρολογικό Γραφείο. Εκεί τοποθέτησε επίσης ένα γιγαντιαίο μανόμετρο, ένα σωλήνα U που εκτεινόταν από την κορυφή μέχρι τη βάση, επιτρέποντας για πρώτη φορά στην ιστορία τη μέτρηση πιέσεων αερίων 400 φορές μεγαλύτερων από το επίπεδο της θάλασσας.

Μεταξύ 1903 και 1906, εγκατέστησε ένα κάθετο συρματόσχοινο 115 μέτρων από τον 2ο όροφο έως το έδαφος. Άφηνε να πέσουν αντικείμενα διαφόρων σχημάτων (κύλινδροι, κώνοι, πλάκες) με ταχύτητες έως 144 χλμ/ώρα. Ένα αυτόματο καταγραφικό μηχάνημα σχεδίαζε στο χαρτί την ακριβή αντίσταση του αέρα. Μέσα από αυτά τα πειράματα ανακάλυψε ότι η άνωση ενός φτερού οφείλεται κυρίως στην υποπίεση (αναρρόφηση) στο πάνω μέρος του φτερού και όχι στην πίεση που ασκείται από κάτω, μια ανακάλυψη που καθόρισε τον σχεδιασμό των πρώτων αεροπλάνων.

Το 1909, στη βάση του Πύργου, ο Άιφελ κατασκεύασε μία από τις πρώτες αεροδυναμικές σήραγγες στον κόσμο, χρησιμοποιώντας το ηλεκτρικό ρεύμα των γεννητριών του Πύργου. Εκεί τοποθετούσε μοντέλα αεροσκαφών (όπως των αδελφών Ράιτ) και έστελνε αέρα για να μετρήσει την συμπεριφορά τους στον αέρα. Όταν οι γείτονες παραπονέθηκαν για τον θόρυβο, μετέφερε τη σήραγγα στο Auteuil, η οποία λειτουργεί μέχρι σήμερα!

Ο Άιφελ προσέφερε τον Πύργο σε δεκάδες επιστήμονες. Εκεί πραγματοποιήθηκαν πειράματα για τη φασματοσκοπία του φωτός, την ατμοσφαιρική ηλεκτρική εκκένωση, ενώ τοποθετήθηκε και ένα γιγαντιαίο εκκρεμές του Φουκώ για την απόδειξη της περιστροφής της Γης.

Όλα αυτά τα πειράματα δεν ήταν απλώς χόμπι. Ήταν η στρατηγική του Άιφελ: «Θα γίνει ένα παρατηρητήριο και ένα εργαστήριο τέτοιο, που η επιστήμη δεν είχε ποτέ στη διάθεσή της», δήλωνε το 1889. Χρησιμοποίησε τον χώρο για να υποδέχεται επιφανείς προσωπικότητες, όπως τον Τόμας Έντισον, για να μετατρέψει την κορυφή σε κέντρο επιστημονικής παρατήρησης.

Καθώς το 1909 πλησίαζε, ο Άιφελ γνώριζε ότι η αισθητική ή η νοσταλγία δεν θα έσωζαν το έργο του από τις μπουλντόζες. Έτσι, προσέφερε το μοναδικό ύψος του πύργου στον γαλλικό στρατό για τη διεξαγωγή πειραμάτων ασύρματης τηλεγραφίας.Υπό την επίβλεψη του λοχαγού Γκουστάβ Φεριέ, το διαμέρισμα και η κορυφή μετατράπηκαν στον ισχυρότερο τηλεπικοινωνιακό πομπό της Ευρώπης.

Όταν η διορία των 20 ετών εξέπνευσε, τα ραδιοκύματα του πύργου έφταναν πλέον μέχρι τη Βόρεια Αμερική. Ο γαλλικός στρατός παρενέβη άμεσα, αφού ο Πύργος του Άιφελ ήταν πλέον απαραίτητος για την εθνική ασφάλεια της χώρας. Λίγα χρόνια αργότερα, κατά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο, οι δέκτες που είχαν τοποθετηθεί εκεί, υπέκλεψαν τα κρίσιμα γερμανικά μηνύματα πριν από τη Μάχη του Μάρνη, καθώς και τις κωδικοποιημένες εκπομπές που αποκάλυψαν τη δράση της κατασκόπου Μάτα Χάρι.

Υπάρχει η θεωρία που λέει, ότι ακόμα και ο Τέσλα είχε επισκεφθεί τον Άιφελ σε αυτό το δωμάτιο κι ότι έκαναν πειράματα εκεί. Όμως δεν αποδεικνύεται κάτι τέτοιο. Αν και ο Τέσλα βρισκόταν στο Παρίσι το 1889 για την Παγκόσμια Έκθεση, όταν έγιναν τα αποκαλυπτήρια του Πύργου, δεν υπάρχει καμία ιστορική καταγραφή ότι ανέβηκε στο ιδιωτικό γραφείο του Άιφελ ή ότι συνεργάστηκε μαζί του, σε αντίθεση με τον ορκισμένο αντίπαλο του Τέσλα, τον Τόμας Έντισον. Ωστόσο, η εσφαλμένη αυτή εντύπωση, οφείλεται σε δυο πολύ συγκεκριμένους λόγους. Ο Τέσλα ήταν ο πρωτοπόρος της ιδέας της ελεύθερης μεταφοράς ενέργειας και στο δικό του φιλόδοξο εγχείρημα, ο περίφημος Πύργος Wardenclyffe (Tesla Tower) στη Νέα Υόρκη, ήταν μια εμβληματική κατασκευή, όπως κι ο Πύργος του Άιφελ. Επίσης επειδή και ο Τέσλα και ο Φεριέ ήταν οι «άνθρωποι των κυμάτων» για τις χώρες τους, κατά την ίδια ακριβώς εποχή (1900–1910), συχνά συγχέουν τον Τέσλα με τον Φεριέ, που υλοποίησε την ασύρματη αερομεταφορά σημάτων στο Παρίσι.

Το μικρό δωμάτιο χωρίς κρεβάτι δεν ήταν τελικά μια προσωπική παραξενιά του δημιουργού του, αλλά ο δούρειος ίππος που μετέτρεψε ένα προσωρινό αξιοθέατο, στον αόρατο, τηλεπικοινωνιακό σκελετό της Γαλλίας, σώζοντάς το έτσι, για πάντα από την καταστροφή.

Δείτε φωτογραφίες ΕΔΩ , ΕΔΩ , ΕΔΩ , ΕΔΩ

^{photo: pixabay}