Ο βασιλιάς του Πόντου, που κυβέρνησε από το 120 έως το 63 π.Χ., κατάφερε να ορθώσει ένα από τα ισχυρότερα μέτωπα αντίστασης απέναντι στη ρωμαϊκή εξάπλωση στην Ανατολική Μεσόγειο και τον Εύξεινο Πόντο, βασιζόμενος όχι μόνο σε πολυάριθμους στρατούς, αλλά και σε έναν ανθεκτικό, επιχειρησιακά ετοιμοπόλεμο στόλο.

Το συγκεκριμένο σκάφος συνδέεται άμεσα με την εξέγερση που ξέσπασε εναντίον του στη Φαναγορία το 63 π.Χ., κατά το τελευταίο έτος της βασιλείας του, όταν το πλοίο κάηκε και βυθίστηκε σε απόσταση περίπου 120 μέτρων από την ακτή.

Η πρόσφατη εξειδικευμένη ανάλυση σε 23 μεταλλικά αντικείμενα του ναυαγίου, η οποία συμπεριέλαβε καρφιά, ελάσματα και το ορειχάλκινο έμβολο του σκάφους, αποκαλύπτει μια συνειδητή στρατηγική των ναυπηγών, να δώσουν προτεραιότητα στη μακροζωία και την αντοχή των υλικών. Παρά το γεγονός ότι ο σίδηρος ήταν ευρέως διαθέσιμος και σημαντικά φθηνότερος την εποχή εκείνη, οι τεχνίτες επέλεξαν κατ’ επανάληψη τον χαλκό και τα κράματα χαλκού, με στοιχεία όπως ο μόλυβδος, το αντιμόνιο και ο ψευδάργυρος, για τη σύνδεση των ξύλινων τμημάτων. Η επιλογή αυτή προσέφερε εξαιρετική αντοχή στη διάβρωση από το αλμυρό νερό, διασφαλίζοντας τη δομική ακεραιότητα του σκάφους σε βάθος χρόνου.

Παράλληλα με τα μεταλλικά στοιχεία, το ξύλινο κύτος του πλοίου προστατευόταν από ένα σύνθετο σύστημα στεγανοποίησης και συντήρησης. Οι ερευνητές εντόπισαν ίχνη από ρητίνη, κερί, αλλά και σανδαράκη, ένα ορυκτό του αρσενικού, με κόκκινο χρώμα, που λειτουργούσε ως φυσικό μυκητοκτόνο και προστατευτικό από τη βιολογική φθορά που προκαλούν οι θαλάσσιοι οργανισμοί. Επιπλέον, η τοποθέτηση λεπτών φύλλων μολύβδου δεν κάλυπτε ολόκληρο το κύτος, αλλά χρησιμοποιήθηκε στοχευμένα για την ενίσχυση ευάλωτων σημείων και αρμών, υποδεικνύοντας ένα οργανωμένο και ορθολογικό σύστημα περιοδικής συντήρησης και επισκευών.

Το πλέον εμβληματικό εύρημα του ναυαγίου είναι το μπρούτζινο έμβολο της πλώρης, μήκους 89 εκατοστών και βάρους 15,6 κιλών, το οποίο φέρει ανάγλυφα τα σύμβολα του αστεριού και της ημισελήνου που συνδέονται με τη δυναστεία του Μιθριδάτη. Η μεταλλουργική ανάλυση έδειξε ότι το έμβολο αποτελείται από 91% χαλκό, 4,7% κασσίτερο και 4,3% μόλυβδο, ένα συγκεκριμένο κράμα που προσέφερε την απαραίτητη ελαστικότητα κατά τη χύτευση, εξασφαλίζοντας ταυτόχρονα τεράστια μηχανική αντοχή για τις συγκρούσεις στη θάλασσα. Η ταυτόχρονη διατήρηση του εμβόλου και του ξύλινου σκελετού επιτρέπει στους αρχαιολόγους να μελετήσουν την αρχαία πολεμική ναυπηγική ως ένα ενιαίο, λειτουργικό σύστημα και όχι μέσω μεμονωμένων ευρημάτων.

Δείτε φωτογραφία ΕΔΩ, ΕΔΩ κι ΕΔΩ

^{photo AI: pixabay}