Οι Λι Τσέουκ-γιαν, 69 ετών, Τσόου Χανγκ-τουνγκ, 41 ετών, και Άλμπερτ Χο, 74 ετών, είχαν κριθεί ένοχοι τον Αύγουστο για «υποκίνηση ανατρεπτικών ενεργειών». Βρίσκονται υπό κράτηση αφότου απαγγέλθηκαν σε βάρος τους κατηγορίες, το 2021.

Το Χονγκ Κονγκ και το Μακάο ήταν για καιρό τα μόνα μέρη στην κινεζική επικράτεια όπου ήταν δυνατό να γίνουν δημόσιες εκδηλώσεις μνήμης για την καταστολή από τον κινεζικό στρατό, στις 4 Ιουνίου 1989, των διαδηλωτών στην πλατεία Τιενανμέν του Πεκίνου που ζητούσαν πολιτικές μεταρρυθμίσεις. Η καταστολή αυτή στοίχισε τη ζωή σε εκατοντάδες, ίσως και σε περισσότερους από χίλιους ανθρώπους.

Τέτοιες εκδηλώσεις απαγορεύθηκαν ντε φάκτο στην πρώην βρετανική αποικία αφότου η κινεζική εξουσία επέβαλε εκεί το 2020 ένα νόμο περί εθνικής ασφαλείας έπειτα από μαζικές διαδηλώσεις το 2019 υπέρ της δημοκρατίας, που ήταν σε μερικές περιπτώσεις βίαιες.

Οι τρείς ακτιβιστές που καταδικάσθηκαν ήταν ηγέτες της Συμμαχίας του Χονγκ Κονγκ, μιας ομάδας που έχει πλέον διαλυθεί και οργάνωνε κάθε χρόνο αγρυπνίες σ’ ένα πάρκο.

Κατηγορούνταν κυρίως ότι αμφισβήτησαν την πρωτοκαθεδρία του Κινεζικού Κομμουνιστικού Κόμματος.

Ο Λι και η Τσόου είχαν δηλώσει αθώοι. Τους επιβλήθηκαν ποινές κάθειρξης επτά ετών και επτά ετών και τριών μηνών αντιστοίχως.

Ο Άλμπερτ Χο, ο οποίος είχε δηλώσει ένοχος των κατηγοριών, καταδικάσθηκε σε κάθειρξη πέντε ετών και δύο μηνών.

Στην ετυμηγορία αναφέρεται ότι, αν και δεν υπήρξαν βιαιότητες και οι κατηγορούμενοι δεν είχαν προτείνει κάποιο χρονοδιάγραμμα για να μπει τέλος στη «δικτατορία του ενός κόμματος», οι πράξεις τους παραμένουν «πολύ σοβαρές».

Στο δικαστήριο, ο Λι έκανε το σήμα του σταυρού, χαμογέλασε και χαιρέτισε τι σύζυγό του, την Ελίζαμπεθ Τανγκ. «Πολύ θυμωμένη», αυτή η τελευταία δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι ο σύζυγός της θα υποβάλει έφεση.

Η Τσόου Χανγκ-τουνγκ, δικηγόρος, σήκωσε τα χέρια της την ώρα που την συνόδευαν έξω από το κτίριο και έκανε νοήματα στους ανθρώπους που είχαν έρθει στο δικαστήριο για να την υποστηρίξουν.

Πριν ανακοινωθούν οι ποινές, η Τσόου είχε δηλώσει πως οι διώξεις αυτές είναι «μια απόπειρα να σβηστεί η μνήμη, ιδιαίτερα αυτή της 4ης Ιουνίου, με το να δοθεί υπερβολική προσοχή σε ορισμένα συνθήματα».

Για τον επικεφαλής της αστυνομίας εθνικής ασφαλείας Στιβ Λι, οι ποινές αυτές αποτελούν «μια αυστηρή προειδοποίηση σε όσους θα σκέφτονταν να προχωρήσουν σε παρόμοιες πράξεις». «Μην υποτιμάτε την αποφασιστικότητά μας να προστατεύσουμε (…) την εθνική ασφάλεια», τόνισε.

Οι αρχές της Ταϊβάν, εδάφους που διεκδικεί το Πεκίνο, καταδίκασαν από την πλευρά τους αυτές τις «βαριές ποινές», καταγγέλλοντας «πολιτικές δίκες (…) για να προστατευθεί ένα αυταρχικό καθεστώς», όπως ανακοίνωσε η υπηρεσία της Ταϊβάν που είναι αρμόδια για τις υποθέσεις που αφορούν την Κίνα.

Αυτές οι «αυστηρές ποινές» καταδεικνύουν «την ωμότητα και την ανασφάλεια μιας κυβέρνησης η οποία φοβάται τη μνήμη και τον λαό», αντέδρασε από την πλευρά της η Ιλέιν Πίρσον, διευθύντρια του Παρατηρητηρίου Ανθρώπινων Δικαιωμάτων για θέματα που αφορούν την Ασία.

«Οι καταδίκες αυτές αποτελούν μια τριπλή τραγωδία: για τους άδικα τιμωρημένους ακτιβιστές· για τους επιζώντες και τα θύματα της ίδιας της καταστολής της Τιενανμέν· και για τις γενιές των πολιτών του Χονγκ Κονγκ που στερούνται τη δυνατότητα να συζητήσουν για ένα από τα πιο καθοριστικά γεγονότα της σύγχρονης ιστορίας της Κίνας», εξέφρασε επίσης τη λύπη της η Διεθνής Αμνηστία.

Σύμφωνα με μια καταμέτρηση στις αρχές Αυγούστου, οι αρχές του Χονγκ Κονγκ έχουν συλλάβει 415 ανθρώπους για διάφορους λόγους που συνδέονται με την εθνική ασφάλεια, από τους οποίους 185 έχουν κηρυχθεί ένοχοι.

^{ΑΠΕ-ΜΠΕ / photo: ΑΠΕ-ΜΠΕ – EPA-REUTERS POOL}