Το Σομαρόι (Sommarøy), ένα γραφικό ψαροχώρι 300 κατοίκων στη βόρεια Νορβηγία, ανακοίνωσε ότι σχεδίαζε να γίνει η πρώτη «ζώνη χωρίς χρόνο» στον πλανήτη.

Η λογική πίσω από την πρωτοβουλία έμοιαζε αφοπλιστική. Κατά τη διάρκεια του αρκτικού καλοκαιριού, ο ήλιος δεν δύει ποτέ για 69 συνεχόμενες ημέρες (από τις 18 Μαΐου έως τις 26 Ιουλίου). Αφού, λοιπόν, δεν υπάρχει νύχτα, γιατί να υπάρχουν ρολόγια, αυστηρά ωράρια και η τυραννία της ώρας; Οι εικόνες με κατοίκους να κρεμούν τα ρολόγια τους στα κάγκελα της γέφυρας του νησιού, ως σύμβολο απελευθέρωσης, ταξίδεψαν παντού, αποθεώνοντας το εγχείρημα. Επτά χρόνια μετά, η αλήθεια που αποκαλύφθηκε πίσω από την ιστορία είναι πολύ πιο πεζή, αλλά και διδακτική.

Η Αποκάλυψη
Όσο ελκυστική κι αν ακουγόταν η ιδέα μιας κοινωνίας που ζει ανεξάρτητα από την ώρα, η πραγματικότητα αποδείχθηκε εντελώς διαφορετική. Πίσω από την εκστρατεία δεν βρισκόταν μια αυθόρμητη «εξέγερση» των νησιωτών απέναντι στο ρολόι, αλλά η Innovation Norway, ο κρατικός οργανισμός προώθησης του τουρισμού της χώρας. Το σχέδιο ήταν ένα έξυπνο κόλπο μάρκετινγκ, με στόχο να προσελκύσει ταξιδιώτες και να τοποθετήσει το απομονωμένο νησί στον παγκόσμιο τουριστικό χάρτη.

Η αποκάλυψη της αλήθειας προκάλεσε αμηχανία, καθώς πολλοί ντόπιοι δήλωσαν ότι δεν είχαν καν ενημερωθεί για την καμπάνια, βλέποντας ξαφνικά το χωριό τους να μετατρέπεται σε διεθνές θέαμα. Η κατακραυγή ήταν τέτοια, που ο επικεφαλής του τουριστικού οργανισμού αναγκάστηκε να ζητήσει δημόσια συγγνώμη, ενώ τα ρολόγια απομακρύνθηκαν γρήγορα από τη γέφυρα.

Η πραγματικότητα της ζωής χωρίς νύχτα
Πέρα από τις σκοπιμότητες του μάρκετινγκ, η απόπειρα κατάργησης του χρόνου προσέκρουσε πάνω στα πρακτικά όρια της οργανωμένης κοινωνίας. Υπήρχε η ανάγκη του συντονισμού. Τα λεωφορεία για το κοντινό Τρόμσο, έπρεπε να αναχωρούν σε συγκεκριμένες ώρες, τα εστιατόρια χρειαζόντουσαν προγραμματισμό για την τροφοδοσία, και τα καταστήματα έπρεπε να τηρούν ωράρια. Αυτό που πράγματι συμβαίνει στο Σομαρόι το καλοκαίρι, και συνέβαινε ανέκαθεν, είναι μια αυθόρμητη χαλάρωση των ρυθμών. Χωρίς σχολικές υποχρεώσεις και με το αδιάκοπο φως της ημέρας, τα παιδιά παίζουν έξω τα μεσάνυχτα, οι ντόπιοι βγαίνουν για ψάρεμα στις 3:00 το πρωί και η αίσθηση του άγχους εξαφανίζεται.

Επτά χρόνια μετά, το Σομαρόι μπορεί να μην κατάργησε τα ρολόγια, κατάφερε όμως να θυμίσει στον υπόλοιπο κόσμο πόσο διαφορετικά μπορεί να βιωθεί η ζωή, όταν ο άνθρωπος ακολουθεί το φως της φύσης, αντί για τους δείκτες ενός μηχανήματος.

^{photo: pixabay}