«Η νεανική παραβατικότητα είναι ένα σύνθετο και πολυπαραγοντικό κοινωνικό φαινόμενο» ήταν η διαπίστωση της Νάντιας Ρωμανίδου, προϊσταμένης του Τμήματος Επιμελητών Ανηλίκων Θεσσαλονίκης, που μίλησε για τη νεανική βία σε εκδήλωση που διοργάνωσε, το απόγευμα, η ΑΡΣΙΣ – Κοινωνική Οργάνωση Υποστήριξης Νέων.
Σύμφωνα με την κ. Ρωμανίδου, τα συχνότερα αδικήματα είναι κλοπές, φθορά ξένης περιουσίας, παράβαση Κ.Ο.Κ., σωματική βλάβη, προμήθεια για χρήση ναρκωτικών ουσιών, ληστεία, παράνομη οπλοφορία και παράνομη είσοδος στη χώρα. «Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια παρατηρούμε μια μεταβολή της εικόνας της παιδικής παραβατικότητας, με αύξηση των περιστατικών και νέες μορφές αδικημάτων. Βλέπουμε περιστατικά ψηφιακής και ηλεκτρονικής παρενόχλησης, εξύβριση μέσω διαδικτύου, διάδοση προσωπικών δεδομένων, πορνογραφία ανηλίκων και εκδικητική πορνογραφία» είπε.
Διαπίστωσε, επίσης, αύξηση των αδικημάτων με στοιχεία βίας, όπως ληστεία και επικίνδυνη σωματική βλάβη, ομαδική παραβατικότητα, εκδήλωση ρατσιστικών συμπεριφορών και κρούσματα ενδοσχολικής/αθλητικής βίας.
Το προφίλ του ανήλικου παραβάτη
Αναφερόμενη στο προφίλ του ανήλικου παραβάτη, η κ. Ρωμανίδου εξήγησε ότι πρόκειται κυρίως για αγόρια 15-18 ετών, αλλά παρατηρείται και αύξηση του αριθμού των κοριτσιών σε σχέση με το παρελθόν καθώς και μείωση του ορίου ηλικίας εμπλοκής με την παραβατικότητα.
«Σε μεγάλο ποσοστό υπάρχουν σοβαρά προβλήματα στο οικογενειακό και κοινωνικό τους περιβάλλον και δυσκολία διαχείρισης των συναισθημάτων τους. Σε αρκετές περιπτώσεις, η παραβατικότητα είναι περιστασιακή, οφείλεται στις ψυχολογικές διεργασίες και διακυμάνσεις της εφηβείας και δεν αποτελεί ένδειξη μελλοντικής παρεκκλίνουσας πορείας», τόνισε, προσθέτοντας ότι διαπιστώνεται εκδήλωση βίας και από παιδιά χωρίς οικογενειακά και οικονομικά ελλείμματα.
Στους παράγοντες κινδύνου κατέταξε τον υπερβολικό φόρτο και την αυξημένη πίεση στην καθημερινότητα, την έλλειψη ουσιαστικής επικοινωνίας στην οικογένεια και στο σχολείο, την ανάδειξη του καταναλωτισμού σε κυρίαρχη αξία, την έμφαση στην επίδοση και τον ατομικισμό και την υπερβολική ενασχόληση με το διαδίκτυο και τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης.
«Υπάρχει ανάγκη των παιδιών που νιώθουν “αόρατα” να αποκτήσουν ταυτότητα και αίσθηση του ανήκειν», είπε χαρακτηριστικά.
Σύμφωνα πάντως με τον Κώστα Κοσμάτο, αναπληρωτή καθηγητή Ποινικού Δικαίου και Εγκληματολογίας στη Νομική Σχολή του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, ο μοχλός που πρέπει να επενδύσουμε για τη νεανική παραβατικότητα, είναι η πρόληψη που συνδέεται με το κράτος πρόνοιας.
Στην ένταση της βίας, την αύξηση της συμμετοχής των κοριτσιών αλλά και στο γεγονός ότι οι ανήλικοι τελούν υπό αγνοία των συνεπειών των πράξεων τους, αναφέρθηκε, από την πλευρά του, ο Αργύρης Γαρουφαλίδης, αξιωματικός της Υποδιεύθυνσης Προστασίας Ανηλίκων Θεσσαλονίκης.
Η εκδήλωση διοργανώθηκε στο πλαίσιο του έργου «JOIN- Κοινή Δράση Κατά της Βίας των Νέων», που υλοποιείται μέσω του προγράμματος PREVENT, με φορέα υλοποίησης την ΑΡΣΙΣ. Το PREVENT συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω του προγράμματος Citizens, Equality, Rights and Values (CERV), το Ίδρυμα Μποδοσάκη και το Κέντρο Στήριξης ΜΚΟ, με συνολικό ποσό επιχορήγησης 2,3 εκατ. ευρώ.
Μέσα από το πρόγραμμα «JOIN – Κοινή Δράση κατά της Βίας των Νέων», η ΑΡΣΙΣ, από τον Μάιο του 2025 μέχρι και σήμερα, πραγματοποίησε στη Θεσσαλονίκη ενημερωτικές και εκπαιδευτικές δράσεις και παρεμβάσεις σε περισσότερους από 300 εκπαιδευτικούς, 800 μαθητές και 10 αθλητικούς φορείς, ενώ έχουν ήδη δημοσιοποιηθεί τέσσερα μικρής διάρκειας βίντεο με τη συμμετοχή μαθητών και νέων σχετικά τη νεανική βία. Παράλληλα, στο προσεχές χρονικό διάστημα θα δημοσιευθούν οχτώ podcasts με νέους και εξειδικευμένους στην παιδική προστασία επαγγελματίες, που φωτίζουν τα αίτια του φαινομένου και αναδεικνύουν καλές πρακτικές.
ΑΠΕ-ΜΠΕ/photo: eurokinissi
