Στην τοποθέτησή της, η υπουργός έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη διεθνοποίηση των ελληνικών πανεπιστημίων με την εμβάθυνση της εξωστρέφειας, τη σημαντική ανάπτυξη των ξενόγλωσσων προγραμμάτων. Μάλιστα, συνέδεσε την εξωστρέφεια και την προσέλκυση ξένων φοιτητών και με τη διάσταση του δημογραφικού προβλήματος.

   Επιπλέον, η κα. Ζαχαράκη ανακοίνωσε ότι εντός του Απριλίου θα καταβληθεί στα πανεπιστήμια τακτική επιχορήγηση ύψους 120 εκατ. ευρώ για την κάλυψη κρίσιμων λειτουργικών αναγκών των Ιδρυμάτων, όπως το ενεργειακό κόστος, η φύλαξη, η καθαριότητα και η συντήρηση υποδομών. Όπως υπογράμμισε, η ενίσχυση αυτή αποτελεί βασικό πυλώνα για τη σταθερή και βιώσιμη λειτουργία των πανεπιστημίων.

   Επιπλέον, η υπουργός Παιδείας, αναφέρθηκε στη συνολική αύξηση της χρηματοδότησης προς τα πανεπιστήμια κατά τα τελευταία χρόνια, σημειώνοντας ότι «η αύξηση της χρηματοδότησης κατά 1,5 δις ευρώ από το 2019 και μετά, μέσα από εθνικούς και ευρωπαϊκούς πόρους, δείχνει ότι υπάρχει ουσιαστική στήριξη».

   Μαζί με την Υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, στις εργασίες της Συνόδου συμμετείχαν και ο Υφυπουργός Παιδείας, αρμόδιος για την Ανώτατη Εκπαίδευση, Νίκος Παπαϊωάννου,  ο Γενικός Γραμματέας Ανώτατης Εκπαίδευσης, Δημήτρης Μπουραντώνης, ο Υπηρεσιακός Γραμματέας, Ιωάννης Βλάσσης, καθώς επίσης και ο Πρόεδρος της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης, Περικλής Μήτκας.  

   Συμμετείχαν επίσης ως προσκεκλημένες ομιλήτριες, η Πρόεδρος του Ελεγκτικού Συνεδρίου,  Σωτηρία Ντούνη και η Πρόεδρος της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων, Ανδρονίκη Θεοτοκάτου.

   Φοιτητική Μέριμνα

   Η Σύνοδος των Πρυτάνεων έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη φοιτητική μέριμνα, μέσα στο παρόν περιβάλλον «αυξημένης οικονομικής επισφάλειας» και πρότεινε την αύξηση του στεγαστικού επιδόματος και την επέκτασή του και σε άλλες κατηγορίες φοιτητριών και φοιτητών. Επιπλέον, πρότεινε οι προϋποθέσεις, τα οικονομικά και κοινωνικά κριτήρια για τη δωρεάν σίτιση των φοιτητριών και φοιτητών, να ορίζονται αυτοτελώς από κάθε Ίδρυμα, βάσει της ετήσιας κρατικής επιχορήγησης του προϋπολογισμού τους που αφορά τη σίτιση φοιτητών.

   Από την πλευρά της, η υπουργός Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη δεσμεύτηκε για τη βελτίωση της φοιτητικής σίτισης μέσω εκσυγχρονισμού του πλαισίου ενώ ανέφερε ότι εξετάζεται η δυνατότητα ενίσχυσης και του ημερήσιου σιτηρεσίου. Σχετικά με φοιτητική στέγαση, η κα. Ζαχαράκη επισήμανε ότι το συνολικό σχετικό κονδύλιο έχει ανέλθει από τα 42 εκατ. ευρώ στα σχεδόν 90 εκατ. ευρώ με ειδική μέριμνα για την κάλυψη των αναγκών στα Περιφερειακά Πανεπιστήμια.

   Επιπλέον, η υπουργός αναφέρθηκε στο πρόγραμμα αναβάθμισης και δημιουργίας νέων φοιτητικών εστιών, δηλώνοντας στους πρυτάνεις ότι τα έργα που υλοποιούνται θα αλλάξουν τον χάρτη της φοιτητικής στέγασης.

   Η κα. Ζαχαράκη είπε χαρακτηριστικά: «Αξιοποιούμε πολλά και διαφορετικά χρηματοδοτικά εργαλεία ώστε να παρέχουμε στα πανεπιστήμια, στους φοιτητές και στις φοιτήτριες, στην ελληνική οικογένεια, σύγχρονη, οικονομική και ασφαλή στέγη. Οι νέες φοιτητικές εστίες που θα δημιουργηθούν μέσω ΣΔΙΤ είναι κόσμημα για τα Πανεπιστήμια μας και το ρόλο που θέλουμε να παίξουν στη συνολική ανάπτυξη της χώρας. Μέσα στο 2026 θα προχωρήσει και το νέο μεγάλο πρόγραμμα ενεργειακής αναβάθμισης των φοιτητικών εστιών που υπάγονται στο ΙΝΕΔΙΒΙΜ με χρήματα από το νέο Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, που αναμένεται να ξεπεράσουν τα 220 εκατομμύρια ευρώ. Τα έργα ενεργειακής αναβάθμισης θα αποφέρουν σημαντικά εξοικονόμηση ενέργειας και δημόσιων χρημάτων τα οποία θα μπορούμε να κατευθύνουμε σε άλλες ανάγκες των Πανεπιστημίων μας».

   Συγχρόνως, όπως τόνισε η Υπουργός, ανακαινίζονται υπάρχουσες φοιτητικές εστίες, μέσω του προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων του ΥΠΑΙΘΑ, αλλά και δημιουργούνται εστίες σε πανεπιστήμια που δεν είχαν, όπως στο Πάντειο Πανεπιστήμιο που θα αποκτήσει τη δική του το 2027.

   Υποστελέχωση και υποχρηματοδότηση

   Η Σύνοδος των Πρυτάνεων επανήλθε στη διαπίστωση της υποστελέχωσης των πανεπιστημίων, δίνοντας έμφαση στις αυξημένες ανάγκες για διοικητικό προσωπικό. Μάλιστα, πρότεινε την πίστωση τουλάχιστον μίας θέσης πρόσληψης για κάθε μία αφυπηρέτηση σε ετήσια βάση.

   Επιπλέον, οι πρυτάνεις υπογράμμισαν την επιτακτική ανάγκη ενίσχυσης της χρηματοδότησης των ΑΕΙ μέσω του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης, «με στόχο τη συντήρηση και την ανακαίνιση των κτιριακών υποδομών εκπαίδευσης και έρευνας, ιδιαίτερα σε πανεπιστήμια με πολύ εκτεταμένες και παλαιές εγκαταστάσεις οι οποίες απαιτούν άμεσες παρεμβάσεις».

   Ιδιαίτερα, υπό τις παρούσες διεθνείς οικονομικές συνθήκες, η Σύνοδος επεσήμανε ότι τα πανεπιστήμια χρειάζονται πρόσθετους πόρους μέσω κρατικής επιχορήγησης, προκειμένου να αντιμετωπίσουν τις συνέπειες του αυξημένου ενεργειακού κόστους.  

   Για το ζήτημα της στελέχωσης και της ενίσχυσης των διοικητικών δομών των πανεπιστημίων, η υπουργός Παιδείας τόνισε ότι «χωρίς ισχυρές διοικητικές δομές, δεν μπορεί να υλοποιηθεί καμία μεταρρύθμιση και τα πανεπιστήμια δεν μπορούν να επιτελέσουν το πολύπλοκο έργο τους».

   Στο πλαίσιο αυτό, η κα. Ζαχαράκη παρουσίασε τις παρεμβάσεις που προωθούνται από το υπουργείο Παιδείας για την ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού, όπως η καθιέρωση τριετών αποσπάσεων και η δυνατότητα μετατάξεων προσωπικού, που αναμένεται να συμβάλουν στη μεγαλύτερη σταθερότητα και αποτελεσματικότητα των διοικητικών υπηρεσιών.

   Σε ό,τι αφορά το διδακτικό προσωπικό, η υπουργός, αναφέρθηκε στην πρόσφατη νομοθετική ρύθμιση που εντάχθηκε στο νομοσχέδιο για τη δημιουργία της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών, η οποία δίνει τη δυνατότητα σε δημόσιους υπαλλήλους να καλύπτουν διδακτικές ανάγκες στα πανεπιστήμια με καθεστώς μερικής απασχόλησης, αξιοποιώντας την επαγγελματική τους εμπειρία. Όπως τόνισε η Σοφία Ζαχαράκη, από το 2019 έχει καταγραφεί αύξηση του αριθμού των μελών ΔΕΠ, υπερβαίνοντας το ισοζύγιο αποχωρήσεων των τελευταίων ετών, και υπενθύμισε την πρόσφατη καταβολή του ποσού των 3.772.400 ευρώ για την ενίσχυση των εντεταλμένων διδασκόντων.

   ‘Άλλες διαπιστώσεις των πρυτάνεων  

   Οι πρυτάνεις στο πόρισμα της Συνόδου κάνουν αναφορά σε «δυσλειτουργίες που έχουν ανακύψει κατά την εφαρμογή των νέων νομοθετικών ρυθμίσεων για τη διαδικασία εκλογής και μονιμοποίησης μελών ΔΕΠ» και προτείνουν να γίνουν οι απαραίτητες τροποποιήσεις σε συνεργασία με τα πανεπιστήμια, ώστε να διασφαλιστεί η ομαλή εφαρμογή του ισχύοντος νομοθετικού πλαισίου.

   Επιπλέον, η Σύνοδος αναμένει να ανακοινωθούν νέα χρηματοδοτικά εργαλεία ώστε να υλοποιηθούν τα Διεθνή Μεταπτυχιακά Προγράμματα που έχουν ήδη εγκριθεί, και να υπάρξουν προοπτικές για δημιουργία νέων προγραμμάτων σπουδών.

ΑΠΕ-ΜΠΕ/photo: eurokinissi