Πριν από περίπου 3,8 δισεκατομμύρια χρόνια, δύο τεράστια φαράγγια πιθανότατα σχηματίστηκαν στο φεγγάρι σε διάστημα λιγότερο από 10 λεπτά, σύμφωνα με νέα έρευνα.

Οι εξαιρετικοί σχηματισμοί, ο καθένας συγκρίσιμος σε μέγεθος με το Grand Canyon της Γης, είναι κρυμμένοι στην μακρινή πλευρά του φεγγαριού – την πλευρά που βλέπει πάντα μακριά από τη Γη – κοντά στο σεληνιακό νότιο πόλο, όπου η αποστολή Artemis III της NASA στοχεύει να προσγειώσει ανθρώπους στα τέλη του 2026.

Τα σεληνιακά φαράγγια αποτελούν και τα δύο μέρος της μεγαλύτερης λεκάνης πρόσκρουσης του Σρέντινγκερ, όπου ένα αντικείμενο που δεν έχει ακόμη εντοπιστεί έπεσε στο φεγγάρι πριν από δισεκατομμύρια χρόνια. Η κολοσσιαία πρόσκρουση πιθανότατα οδήγησε επίσης στη δημιουργία των φαραγγιών, σύμφωνα με μια νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε την Τρίτη στο περιοδικό Nature Communications .

Η ενέργεια που απελευθερώθηκε που δημιούργησε τα φαράγγια ήταν 1.200 έως 2.200 φορές πιο ισχυρή από την ενέργεια της πυρηνικής έκρηξης που κάποτε σχεδιαζόταν να ανασκάψει ένα δεύτερο κανάλι του Παναμά, εκτιμούν οι συγγραφείς της μελέτης.

Μελλοντικές αποστολές θα μπορούσαν να επισκεφθούν τη λεκάνη και να πάρουν δείγματα πετρωμάτων για να βοηθήσουν τους επιστήμονες να κατανοήσουν καλύτερα τη θολή προέλευση και την ιστορία του φεγγαριού. Η μελέτη του φεγγαριού θα μπορούσε επίσης να αποκαλύψει ποιες ήταν οι συνθήκες νωρίς στο ηλιακό σύστημα καθώς αστεροειδείς και άλλα βραχώδη συντρίμμια συγκρούστηκαν με πλανήτες και φεγγάρια.

«Το αρχείο των πρώιμων βομβαρδισμών του Ηλιακού Συστήματος έχει διαγραφεί από τη Γη», δήλωσε ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης Δρ. David Kring, κύριος επιστήμονας στο Lunar and Planetary Institute, ένα ινστιτούτο της Ένωσης Διαστημικής Έρευνας των Πανεπιστημίων, σε ένα email. «Καταστράφηκε από τη διάβρωση, την τεκτονική των πλακών και άλλες γεωλογικές διεργασίες. Αν θέλουμε (να) κατανοήσουμε πώς τα γεγονότα πρόσκρουσης επηρέασαν την πρώιμη Γη, πρέπει να συλλέξουμε δείγματα από μέρη στη Σελήνη όπως η λεκάνη του Σρέντινγκερ και τα φαράγγια της».

Οι ερευνητές γνώριζαν πάντα ότι τα δύο φαράγγια που παρουσιάστηκαν στη νέα μελέτη, που ονομάζονται Vallis Schrödinger και Vallis Planck, ήταν ιδιαίτερα μεγάλα. Η ερευνητική ομάδα πίσω από την τελευταία έκθεση, ωστόσο, μπόρεσε να αναλύσει εικόνες των τεράστιων γεωλογικών χαρακτηριστικών χρησιμοποιώντας φωτογραφίες και δεδομένα υψομέτρου που καταγράφηκαν από το Lunar Reconnaissance Orbiter της NASA , το οποίο γυρίζει το φεγγάρι από το 2009. Τα δεδομένα επέτρεψαν στην ομάδα να κατασκευάσει χάρτες της περιοχής, συμπεριλαμβανομένης της λεκάνης και του περιβάλλοντός της.

Οι μετρήσεις έδειξαν ότι αυτά τα δύο φαράγγια ήταν παρόμοια σε πλάτος και μήκος με το Grand Canyon. Το φαράγγι Vallis Schrödinger έχει μήκος 168 μίλια (270 χιλιόμετρα) και βάθος 1,7 μίλια (2,7 χιλιόμετρα) και το φαράγγι Vallis Planck έχει μήκος 174 μίλια (280 χιλιόμετρα) και βάθος 2,2 μίλια (3,5 χιλιόμετρα).

«Έχω εκπαιδεύσει μαθητές και αστροναύτες στην περιοχή του Γκραντ Κάνυον και έκανα πολλά ταξίδια στο ποτάμι μέσω του Γκραντ Κάνυον, οπότε συνειδητοποίησα ότι το Γκραντ Κάνυον ήταν ένας σημαντικός τρόπος για να βοηθήσω τους ανθρώπους να κατανοήσουν τη δραματική κλίμακα του σεληνιακού τοπίου», είπε ο Κρινγκ.

Τα δεδομένα του διαστημικού σκάφους βοήθησαν επίσης τους ερευνητές να προσδιορίσουν τις αποστάσεις κατά μήκος κάθε φαραγγιού από το σημείο πρόσκρουσης. Η ομάδα χρησιμοποίησε τις αποστάσεις στους υπολογισμούς των κρατήρων κρούσης για να υπολογίσει τις ταχύτητες των βράχων που παρήγαγαν τα φαράγγια και τα μεγέθη του υλικού σε αυτά τα βράχια, είπε ο Kring.

«Σχεδόν τέσσερα δισεκατομμύρια χρόνια πριν, ένας αστεροειδής ή ένας κομήτης πέταξε πάνω από τον σεληνιακό νότιο πόλο, πάνω από τις κορυφές των βουνών Malapert και Mouton, και χτύπησε τη σεληνιακή επιφάνεια», είπε ο Kring. «Η πρόσκρουση εκτόξευσε κομμάτια βράχου υψηλής ενέργειας που χάραξαν δύο φαράγγια… σε λιγότερο από 10 λεπτά».

Χρειάστηκαν 5 έως 6 εκατομμύρια χρόνια για να διαβρώσει το νερό το τοπίο της Αριζόνα για να δημιουργηθεί το Grand Canyon.

Το ουράνιο αντικείμενο στο Φεγγάρι κατά πάσα πιθανότατα χτύπησε με ταχύτητα μεγαλύτερη από 34.000 μίλια την ώρα (σχεδόν 55.000 χιλιόμετρα την ώρα). Από την πρόσκρουση δημιουργήθηκε η λεκάνη του Σρέντινγκερ, η οποία έχει πλάτος σχεδόν 200 μίλια (320 χιλιόμετρα).

Στη συνέχεια, τα εκτοξευόμενα συντρίμμια που δημιούργησαν τα φαράγγια πιθανότατα ανέβηκαν πάνω από την επιφάνεια της Σελήνης και στη συνέχεια συγκρούστηκαν μαζί της με ταχύτητες περίπου 2.237 μιλίων την ώρα (3.600 χιλιόμετρα την ώρα). Αυτοί οι δευτερεύοντες κρατήρες πρόσκρουσης σχημάτισαν τα φαράγγια, σύμφωνα με τη μελέτη.

Δείτε ΒΙΝΤΕΟ ΕΔΩ

photo: freepik