Η σημασία των υποδομών σε ένα κράτος: Το οδικό δίκτυο

Μετά τη σύντομη αλλά περιεκτική ανάλυση του παράγοντα ισχύος των λιμανιών την οποία μπορείτε να διαβάσετε εδώ, σήμερα θα ακολουθήσει μία μικρή ανάλυση για τη σημασία του οδικού δικτύου.

Η Ελλάδα είναι χώρα με δύσκολο ανάγλυφο. Ορεινό ή ημιορεινό στο μεγαλύτερο μέρος του, με τα βουνά και τους λόφους να φτάνουν μέχρι τη θάλασσα. Σύνδεση των πεδιάδων μεταξύ τους μέσω οδών που περνούν ανάμεσα στα βουνά.

Ανέκαθεν υπήρχε πρόβλημα συγκοινωνιών εντός της σημερινής ελληνικής επικράτειας το οποίο έχει το πολύ αρνητικό ότι περιορίζει τις μεταφορές μεταξύ των περιοχών και άρα μικρότερη οικονομική δραστηριότητα . Στα πλεονεκτήματα της δυσκολίας των επικοινωνιών μέσω των δρόμων εντάσσεται το γεγονός ότι οι διάφοροι εχθροί κατά τα παλαιότερα χρόνια δυσκολεύονταν να εισβάλουν σε περιοχές, να εξέλθουν από άλλες, να προσβάλουν με δυσκολία άλλα μέρη και τέλος να επικοινωνήσουν. Τα Άγραφα είναι ένα τέτοιο μέρος και ονομάστηκαν έτσι επειδή οι Τούρκοι δε μπόρεσαν να τα πατήσουν ποτέ λόγο ορεογραφίας. Το ίδιο συνέβη και με τα χωριά της Μάνης.

Στη σημερινή εποχή το νεοελληνικό κράτος άργησε πάρα πολύ να επενδύσει στο να ενώσει τις περιφέρειες της χώρας με ικανό οδικό δίκτυο μετά το τέλος του εμφυλίου. Η κατασκευή των σύγχρονων αυτοκινητοδρόμων όπως της Εγνατίας και της Ιονίας οδού κατάφεραν να ενώσουν τη βόρεια Ελλάδα από ανατολικά προς δυτικά η πρώτη και η δεύτερη να κάνει προσβάσισμη τη δύσκολη δυτική Ελλάδα με την υπόλοιπη μαζί με την Εγνατία οδό.

Το πολύ δύσκολο ανάγλυφο της Ελλάδας και η σεισμικότητά της αυτομάτως αυξάνει τον προϋπολογισμό των έργων αφού πρέπει να σκαφτούν σήραγγες όπου χρειάζεται, αν όχι σήραγγες να γίνει άνοιγμα διαμέσου των λόφων, βραχώδης οι περισσότεροι η οποία είναι μία διαδικασία που εμπεριέχει κόστος, χρόνο και επικινδυνότητα λόγο των κατολισθήσεων. Οι δε γέφυρες πρέπει να είναι σοβαρά σχεδιασμένες ως προς τις αντοχές τους και πολλές φορές η σωστή χάραξή τους εμποδίζεται από το ανάγλυφο οπότε οι μηχανικοί πρέπει να σχεδιάσουν αλλιώς το έργο, άρα αυξάνεται το κόστος και γίνεται πιό χρονοβόρο. Αν σε όλα τα παραπάνω προσθέσουμε και τις απαλλοτριώσεις χωραφιών των ιδιωτών άλλα επιπλέον χρήματα και φυσικά δικαστήρια ( τα δικαστήρια στην Ελλάδα αργούν πάρα μα άρα πολύ και το” δικαίωμα” προσφυγής από τον οποιοδήποτε παρακωλύει τα μεγάλα έργα), τότε ο χρόνος ολοκλήρωσης ξεφεύγει κατά πολύ. Οι Πολωνοί μπορεί να πει κάποιος ότι αναβάθμισαν το 80% του οδικού τους δικτύου τα τελευταία 15 χρόνια. Ναι αυτό είναι αληθές αλλά η Πολωνία είναι ουσιαστικά μία πεδιάδα χωρίς σεισμικότητα.

Περεταίρω έργα διαμόρφωσης των υπολοίπων οδών έγιναν σταδιακά ανά τμήματα των εθνικών οδών της επικράτειας αλλά υπάρχουν ακόμα έργα που δεν έχουν ολοκληρωθεί όπως το τμήμα Πάτρα-Πύργος.

Καλές οδικές υποδομές σημαίνουν:

·         Ταχύτερες μεταφορές ανθρώπων και αγαθών-υλικών

·         Διασύνδεση μεταξύ των περιοχών

·         Ασφαλέστερες μετακινήσεις, το πρόβλημα των πολλών απωλειών και τραυματισμών λόγο τροχαίων στην Ελλάδα είναι μία μάστιγα και οι κακοί δρόμοι είναι μέρος του προβλήματος μαζί με την κακή οδηγική συμπεριφορά.

·         Οικονομική ανάπτυξη των πόλεων και των πόλεων λιμανιών

Όσον αφορά τις τακτικές μεταφορές σε περίπτωση εχθροπραξιών με γειτονική χώρα, με πρώτους διδάξαντες τους Γερμανούς, η ταχύτητα μεταφοράς δυνάμεων και υλικών από το ένα μέρος στο άλλο επιταχύνει τις επιχειρήσεις.

Στην περίπτωση της Ελλάδας η ταχύτητα συγκέντρωσης της εφεδρείας της καθώς επίσης και η γρήγορη επίταξη οχημάτων(σύσταση επιτροπών, διαλογή, εξεύρεση οδηγών) για τις ανάγκες των τακτικών μεταφορών του Ε.Σ. είναι ο παράγοντας που μπορεί να δώσει, αλλά όχι ο μόνος, πλεονέκτημα στις δυνάμεις που θα μάχονται στο μέτωπο. Ταχύτερη μεταφορά αριθμών και άμεση χρησιμοποίησή τους λύνει τα χέρια στα επιτελεία. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η στρατηγική συγκέντρωση του στρατού κατά το έπος του 40 όπου οι Ιταλοί παρά την αεροπορική υπεροχή τους δεν προσπάθησαν ιδιαίτερα να διαταράξουν τη στρατηγική συγκέντρωση του στρατού με αποτέλεσμα από την 1η Νοεμβρίου η 1η Μεραρχία να αναλάβει επιθετικές επιχειρήσεις κατά της Τζούλια.

Σημαντικός λοιπόν παράγοντας για την οικονομική και στρατιωτική ισχύ ενός κράτους το οδικό δίκτυο.

φωτο eurokinissi