Η ραγδαία άνθηση της τεχνητής νοημοσύνης (σ.σ. AI) ντοπάρει την ανάπτυξη, αλλά μπορεί επίσης να εντείνει τις ανισότητες και απαιτεί αυξημένη παγκόσμια συνεργασία, σε μια συγκυρία που επισκιάζεται από την ενεργειακή κρίση και τα επίπεδα-ρεκόρ του δημόσιου χρέους, προειδοποιεί η επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ).
«Η παγκόσμια οικονομία είναι διχασμένη ανάμεσα σ’ ένα αρνητικό σοκ στην προσφορά ενέργειας και σ’ ένα θετικό σοκ στη ζήτηση που συνδέεται με την τεχνητή νοημοσύνη. Ο συνδυασμένος αντίκτυπος αυτών των δύο δυνάμεων είναι πολύ άνισος», συνόψισε η Κρισταλίνα Γκεοργκίεβσα σε ομιλία της σήμερα στην Σιγκαπούρη.
Η παρέμβασή της αυτή έγινε πριν από τις ετήσιες συνεδριάσεις του ΔΝΤ την ερχόμενη εβδομάδα στην Μπανγκόκ και όλα δείχνουν με με αφορμή την αποκαλούμενη τεχνητή νοημοσύνη προτείνεται παγκόσμια συνεργασία, κάτι που μπορεί να μεταφραστεί αργότερα σε παγκόσμια διακυβέρνηση. Δεν αποκλείεται μάλιστα, εμπρός στον κίνδυνο που παρουσιάζεται, έθνη-κράτη να παραδώσουν εξουσίες σε μια παγκόσμια αρχή.
«Μας αρέσει, δεν μας αρέσει ή την φοβόμαστε, η τεχνητή νοημοσύνη επιβάλλεται ταχέως ως ένας ουσιαστικός κινητήρας που υπαγορεύει τις διαδρομές ευημερίας των χωρών», ανέφερε η Γκεοργκίεβα.
Ήδη τα ηλεκτρονικά εξαρτήματα και η τεχνολογία που συνδέονται με την τεχνητή νοημοσύνη αποτελούν πλέον πάνω από το ένα δέκατο του παγκόσμιου εμπορίου εμπορευμάτων, σύμφωνα με το ΔΝΤ.
Το θέμα πλέον δεν είναι μόνο «να τονωθεί βραχυπρόθεσμα η ζήτηση που συνδέεται με την κατασκευή υποδομών», αλλά «να αυξηθεί μακροπρόθεσμα η παραγωγικότητα που είναι αποτέλεσμα της υιοθέτησής της», υπενθυμίζει η διευθύντρια, εκτιμώντας ότι η τεχνητή νοημοσύνη «που εφαρμόζεται ορθά» μπορεί να δημιουργήσει έως μισή ποσοστιαία μονάδα επιπρόσθετης ανάπτυξης ετησίως.
Όμως προς το παρόν το Ταμείο εκφράζει την ανησυχία του για μια δυναμική δύο ταχυτήτων: οι χώρες που έχουν ενσωματωθεί πολύ στις αλυσίδες τεχνολογικής αξίας (Ηνωμένες Πολιτείες, Κίνα, Ινδία, κατασκευαστές μικροεπεξεργαστών στην Ασία) επωφελούνται από την έκρηξη της τεχνητής νοημοσύνης, όμως αυτή «αφήνει σε μεγάλο βαθμό στην άκρη τις περισσότερες από τις άλλες χώρες».
«Για να αξιοποιηθεί η δύναμη μετασχηματισμού την οποία διαθέτει η τεχνητή νοημοσύνη, έχει κρίσιμη σημασία να γενικευθεί η πρόσβαση σε αυτή σε ολόκληρο τον κόσμο. Ένα τέτοιο διάβημα απαιτεί συνεργασία. Στον διασυνδεδεμένο κόσμο μας, οι χώρες συνεργάζονται όχι για λόγους φιλανθρωπίας, αλλά για το δικό τους συμφέρον», υπενθύμισε η Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα.
Σύμφωνα με την Γκεοργκίεβα, οι προοπτικές είναι σκοτεινές όχι μόνο για τις οικονομίες που πλήττονται από τις συγκρούσεις, από την Ουκρανία μέχρι τον Κόλπο, αλλά και για τις χώρες που εξαρτώνται από εισαγωγές ενέργειας.
Από την πλευρά των κυβερνήσεων είναι δύσκολο να αυξηθούν οι επιδοτήσεις στις επιχειρήσεις και στα νοικοκυριά: το παγκόσμιο δημόσιο χρέος έχει φθάσει στο υψηλότερο επίπεδο μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, και ενδέχεται να ξεπεράσει σύντομα το 100% του παγκόσμιου ΑΕΠ.
«Έπειτα από διαδοχικές κρίσεις στις οποίες κάθε φορά η δημοσιονομιική πολιτική όφειλε να επέμβει για να αμβλύνει τον αντίκτυπο, οι πληθυσμοί έχουν συνηθίσει την κρατική υποστήριξη», όμως «δεν μπορούμε να καθυστερούμε την απαραίτητη πολιτική δράση» και την εφαρμογή «φιλόδοξων μεταρρυθμιστικών προγραμμάτων», πρόσθεσε.
Και παρά την τεχνητή νοημοσύνη, είναι δύσκολο να ποντάρει κανείς αποκλειστικά σε μια μελλοντική ξαφνική ανάκαμψη της οικονομικής ανάπτυξης: τα κράτη «είχαν κακομάθει τα τελευταία 17 χρόνια, με επιτόκια μόνιμα χαμηλότερα από τους ρυθμούς ανάπτυξης του ΑΕΠ, γεγονός που ελάφραινε το βάρος του χρέους».
Όμως «με την σημερινή άνοδο των επιτοκίων, αυτό έχει τελειώσει. Πρέπει να εξηγήσουμε στους ανθρώπους πως αυτή η σταθεροποίηση είναι απαραίτητη, για το συμφέρον τους. Πρέπει να δεχθούν ορισμένες θυσίες σήμερα για να εξασφαλισθεί η ανάπτυξη αύριο».
Ποιες θυσίες θα είναι αυτές;
Το βέβαιο είναι πως για κάτι προετοιμάζεται ο κόσμος.
