Και στην Ελλάδα τα σπίτια που θα κάνουν τα πάντα για σένα

smart home
Κάτι «τρέχει» στο Ηράκλειο της Κρήτης!

Το «έξυπνο» σπίτι ήρθε και στην Ελλάδα και βρίσκεται στο Ηράκλειο της Κρήτης.

Μια ομάδα ερευνητών του Ινστιτούτου Πληροφορικής του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Ερευνας (ΙΤΕ) έχει διαμορφώσει έναν χώρο με «έξυπνες» συσκευές και «έξυπνα» έπιπλα.

Σε πολλά σπίτια διαφόρων περιοχών του κόσμου κάθε καινούργια μέρα δεν αρχίζει με το ξύπνημα των ενοίκων του κάθε σπιτιού, αλλά με την εκκίνηση των “έξυπνων” συσκευών που προετοιμάζουν το ξεκίνημα της νέας μέρας.

Από την καφετιέρα που ξεκινάει προγραμματισμένα να φτιάχνει τον καφέ, μέχρι το ραδιόφωνο που αρχίζει την αναμετάδοση των νέων της ημέρας, πολλά σπίτια είναι καλωδιωμένα κι έτοιμα να εξυπηρετήσουν τους ενοίκους τους.

Τα έξυπνα σπίτια θα αυξάνονται, αφού σε αυτό βοήθησε αρκετά και η κρίση του κορωνοϊού, που αύξησε δραματικά την τηλε-εργασία, κάτι που φαίνεται να καθιερώνεται στο εγγύς μέλλον και θα απαιτήσει άλλου είδους δυνατότητες από τα σπίτια μας.

Η μεταμόρφωση της κατοικίας μας σε «έξυπνο» σπίτι είναι ήδη στα σκαριά

Το «έξυπνο σπίτι» που βρίσκεται στο Ηράκλειο της Κρήτης, αποτελεί ένα πρόζεκτ που θα βοηθήσει στην μεταμόρφωση των σπιτιών μας σε σπίτια του μέλλοντος.

Μια ομάδα ερευνητών του Ινστιτούτου Πληροφορικής του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Ερευνας (ΙΤΕ) έχει διαμορφώσει έναν χώρο όπου περιλαμβάνονται από «έξυπνες» συσκευές μέχρι «έξυπνα» έπιπλα.

Στο πρωτότυπο αυτό σπίτι συναντώνται επιστήμονες διαφορετικών πεδίων. Από ερευνητές οι οποίοι μελετούν την αλληλεπίδραση του ανθρώπου με τον υπολογιστή, μέχρι επιστήμονες ρομποτικής και μικροηλεκτρονικής. Μαζί με το «έξυπνο» σπίτι έρχεται και το «έξυπνο» γραφείο και μάλιστα πολύ πιο γρήγορα από ότι περιμέναμε λόγω κορωνοϊού.

Ποιες είναι οι δυνατότητες ενός «έξυπνου» περιβάλλοντος και πόσο εύκολο είναι για κάποιον κακόβουλο να το παραβιάσει;

Στο ερώτημα αυτό κλήθηκαν να απαντήσουν, ο επικεφαλής του Εργαστηρίου Αλληλεπίδρασης Ανθρώπου – Υπολογιστή του Ινστιτούτου Πληροφορικής του ΙΤΕ, καθηγητής Κωνσταντίνος Στεφανίδης και ο μεταδιδακτορικός ερευνητής δρα Αστέριος Λεωνίδης, οι οποίοι βρίσκονται στην καρδιά τού εν λόγω εγχειρήματος.

Το Διαδίκτυο των Αντικειμένων και τι αφορά
Απαραίτητος είναι ο καθορισμός του λεξιλογίου των τεχνολογιών τις οποίες θα συναντούμε ολοένα και πιο συχνά στην καθημερινότητά μας.

Πρώτα χρειάζεται να γνωρίζουμε το Διαδίκτυο των Αντικειμένων (Internet of Things). Ο όρος αυτός «περιγράφει μια ιδέα όπου καθημερινά αντικείμενα ενσωματώνουν κατάλληλες τεχνολογίες ώστε να μπορούν να επικοινωνούν και να αλληλεπιδρούν μεταξύ τους, με απώτερο στόχο να συνεργάζονται για να επιτύχουν έναν κοινό σκοπό» όπως σημειώνουν στο «ΒΗΜΑ Science» οι ερευνητές. «Παραδείγματος χάριν», εξηγούν, «ένα «έξυπνο» ξυπνητήρι, όταν εντοπίσει ότι ο άνθρωπος σηκώθηκε από το κρεβάτι, μπορεί ενεργοποιήσει την «έξυπνη» καφετιέρα για να ετοιμάσει τον πρωινό του καφέ».

Πρόκληση για τους ερευνητές αποτελεί το γεγονός, οι τεχνολογίες αυτές να είναι όσο πιο «αόρατες» προς τον χρήστη γίνεται. Για παράδειγμα μια «έξυπνη» καφετιέρα δεν χρειάζεται να έχει κάποια μονάδα ελέγχου, όπως έχει ο κεντρικός μας υπολογιστής. Αρκεί να συνδέεται στο δίκτυο του σπιτιού, το οποίο αναλαμβάνει τον συντονισμό πολλών συσκευών με πλήρως αθόρυβο τρόπο. Σε αυτή την κατεύθυνση κινείται το πεδίο της Διάχυτης Νοημοσύνης (Ambient Intelligence). «Οι τεχνολογίες Διάχυτης Νοημοσύνης έχουν τη δυνατότητα να δημιουργούν «έξυπνα» περιβάλλοντα, ικανά να προσαρμόζονται και να εξυπηρετούν καθημερινές ανθρώπινες ανάγκες, με σκοπό να βελτιώσουν την ποιότητα της ζωής.

Οι τεχνολογίες Διάχυτης Νοημοσύνης ενσωματώνονται στο περιβάλλον, στον εξοπλισμό, στις ηλεκτρονικές συσκευές, καθώς και σε οποιοδήποτε άλλο αντικείμενο του χώρου, με τρόπο «αόρατο» για τον χρήστη. Με αυτό τον τρόπο επαυξάνουν τις δυνατότητες των φυσικών αντικειμένων καθώς και του ίδιου του περιβάλλοντος και αλλάζουν τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε και χρησιμοποιούμε τους υπολογιστές» εξηγούν οι ερευνητές. Το ότι βασικό μέλημα των επιστημόνων του ερευνητικού αυτού πεδίου είναι οι συγκεκριμένες τεχνολογίες «να μην αλλοιώνουν ή να διαταράσσουν την καθημερινότητα των ανθρώπων».

Με ποιον τρόπο συντονίζονται μεταξύ τους οι διαφορετικές συσκευές; Απαραίτητο είναι να υπάρχει ένα δίκτυο και ένας μικροεπεξεργαστής ο οποίος διαμεσολαβεί μεταξύ συσκευής και δικτύου.

«Τα τελευταία χρόνια έχουν αναπτυχθεί πλήθος τεχνολογιών που χρησιμοποιούνται από «έξυπνες» συσκευές με στόχο την ευκολότερη ενσωμάτωσή τους σε ένα οικιακό περιβάλλον» αναφέρουν οι ερευνητές.

Σε αυτές τις συσκευές ανήκουν «τόσο οι ευρέως χρησιμοποιούμενες τεχνολογίες Bluetooth, WiFi, όσο και πιο εξειδικευμένες λύσεις που αναπτύχθηκαν ακριβώς για τέτοιους σκοπούς. Οι «έξυπνες» συσκευές ενσωματώνουν μικροεπεξεργαστές, οι οποίοι δρουν ως ιθύνων νους για αυτές τις συσκευές, ρυθμίζουν κατάλληλα τη λειτουργία τους, ενώ παράλληλα προσφέρουν δυνατότητες απομακρυσμένου χειρισμού, οι οποίες μπορούν να αξιοποιούνται από το «έξυπνο» σπίτι για την ανάπτυξη και υιοθέτηση εξατομικευμένων σεναρίων χρήσης».

Κατά πόσο όμως είναι ασφαλής η χρήση αυτών των συσκευών και ποιοι είναι οι κίνδυνοι από τη διαχείριση των προσωπικών δεδομένων τα οποία συλλέγονται κατά τη λειτουργία τους. Πόσο μπορούμε να εμπιστευόμαστε τις συσκευές οι οποίες είναι συνδεδεμένες σε ένα δίκτυο, το οποίο θα μπορούσε να είναι ευάλωτο σε κακόβουλους χρήστες;

Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι: «Οι εξελίξεις στον τομέα της ασφάλειας των πληροφοριακών συστημάτων παρέχουν πλήθος τεχνικών, μηχανισμών και μέτρων προστασίας της ιδιωτικότητας και ασφάλειας των ανθρώπων όταν αλληλεπιδρούν με υπολογιστικά συστήματα». Επίσης: «ως ερευνητές, σχεδιάζουμε τα συστήματα αυτά με πλήρη επίγνωση του τι σημαίνει να μην αφήσουμε να γίνει οποιαδήποτε διαρροή κατά λάθος ή εσκεμμένα μέσω επίθεσης τρίτου στα δεδομένα μας».

Οι ερευνητές παίρνουν επίσης όλες τις απαραίτητες προφυλάξεις, απέναντι σε διαρροές που είναι πιθανές, κατά η διαδικασία ανάπτυξης των «έξυπνων» εφαρμογών όπου κάποιοι συμμετέχοντες καλούνται να αλληλεπιδράσουν με «έξυπνα» περιβάλλοντα. «Όταν γίνεται μια συγκεκριμένη αξιολόγηση, η συνολική διαδικασία έχει εγκριθεί από την Επιτροπή Ηθικής και Δεοντολογίας της Έρευνας του ΙΤΕ, εφαρμόζουμε πλήρως τους κανόνες για την ασφάλεια των δεδομένων των χρηστών, ακολουθούμε την ευρωπαϊκή οδηγία GDPR που έχει ενσωματωθεί στην εθνική νομοθεσία και αυστηρά δεν κάνουμε τίποτα εκτός από αυτά τα οποία προβλέπονται» σημειώνουν χαρακτηριστικά.

Τα οφέλη από τη χρήση των νέων αυτών τεχνολογιών.

Δεν πρόκειται μόνο για οφέλη δημιουργίας συσκευών που μας απαλλάσσουν από διαδικασίες ρουτίνας όπως το να φτιάχνουμε καφέ.

Πλεονεκτήματα που αναφέρουν οι ερευνητές, αποτελούν:

  • Η χρησιμότητά τους στις ευάλωτες ομάδες και τους κατοίκους απομακρυσμένων περιοχών. «Η ενσωμάτωση τεχνολογιών Διάχυτης Νοημοσύνης προσφέρει σημαντικά οφέλη σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, ενώ υπάρχει ειδική μέριμνα για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ηλικιωμένων και των ατόμων που ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες» σημειώνουν οι επιστήμονες.
  • Τα οφέλη για την εργασία. Ήδη η υγειονομική κρίση η οποία προκλήθηκε από τον κορωνοϊό φαίνεται να επιτάχυνε την καθιέρωση τέτοιων τεχνολογιών.

Στο ΙΤΕ έχει ήδη αναπτυχθεί ένα οικοσύστημα «έξυπνου» γραφείου.

Το σύστημα αυτό «ενσωματώνει με αόρατο τρόπο τεχνολογίες Διάχυτης Νοημοσύνης σε έναν συνηθισμένο χώρο εργασίας υποστηρίζοντας τις καθημερινές δραστηριότητες που λαμβάνουν χώρα σε αυτό» όπως λένε οι επιστήμονες.

Ενδεικτικά, το γραφείο αυτό περιλαμβάνει επαυξημένα έργα τέχνης. Αυτά τα έργα κρύβουν ενημερωτικές πληροφορίες με έντεχνο τρόπο. Για παράδειγμα ο πίνακας του Μποτιτσέλι, παρουσιάζει τη «Γέννηση της Αφροδίτης» και εμφανίζει εικονικά πορτοκάλια στα δέντρα με ηλεκτρονικά μηνύματα από συναδέλφους.

Άλλο παράδειγμα το διαδραστικό σουμέν γραφείου, το οποίο λειτουργεί ως μια προσωπική οθόνη ή ατομικές διαδραστικές επιφάνειες εργασίας ενσωματωμένες εικονικά σε ένα τραπέζι συνεδριάσεων με εφαρμογές παραγωγικότητας, όπως διαμοιρασμό αρχείων και πολυμέσων ή η καταγραφή σημειώσεων και το ημερολόγιο».

Σχετικά με τους δισταγμούς, τους οποίους ενδεχομένως να έχουμε απέναντι στα «έξυπνα» περιβάλλοντα οι επιστήμονες είναι καθησυχαστικοί: «Δεν οδηγούμαστε από τις τεχνολογικές εξελίξεις, αλλά μελετούμε σε βάθος τα συστήματα τα οποία αναπτύσσουμε για να διασφαλίσουμε ότι αυτά λύνουν πραγματικά προβλήματα των ανθρώπων και ότι η αλληλεπίδραση με αυτά γίνεται με απλό, φυσικό και διαισθητικό τρόπο. Προσπαθούμε να αναδείξουμε τα πλεονεκτήματα που προσφέρουν τα «έξυπνα» περιβάλλοντα και να εξαλείψουμε τις αιτίες δισταγμού. Άρα, θα λέγαμε ότι οι άνθρωποι θα πρέπει να είναι προσεκτικοί αλλά και δεκτικοί στις νέες τεχνολογίες, ιδιαίτερα όταν αυτές δυνητικά μπορούν να βελτιώσουν σημαντικά πολλές πτυχές της καθημερινότητας στη ζωή τους».

με πληροφορίες από το in.gr / ΒΗΜΑ Science / photo unsplash

  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •