«Το Ουράνιο Οχτάρι»

Ηλιακό Ανάλημμα

Ανάλημμα είναι η απεικόνιση της θέσης του Ηλίου σε σχέση με το μεσημβρινό, μία δεδομένη ώρα στη διάρκεια ενός έτους.
Είναι, δηλαδή, η γραφική αναπαράσταση της εξίσωσης του χρόνου πάνω στον ουρανό.

Έτσι αν κατά την διάρκεια ενός έτους φωτογραφίζαμε τον Ήλιο το μεσημέρι, ανά μερικές μέρες με μια φωτογραφική μηχανή που παραμένει στημένη πάντα στην ίδια θέση, και αποτυπώναμε τις εικόνες αυτές πάνω στην ίδια φωτογραφική πλάκα, οι διαδοχικές εικόνες του Ηλίου θα σχημάτιζαν το σχήμα με τη μορφή του αριθμού 8 που ονομάζουμε ανάλημμα.

View this post on Instagram

Questa curva geometrica a forma di '8' si chiama '#Analemma' (dal greco "piedistallo di una meridiana") e descrive la posizione del #Sole 🌞 nei diversi giorni dell'anno, alla stessa ora e nella stessa località. Se l'orbita terrestre fosse perfettamente circolare centrata attorno al Sole e l'asse terrestre fosse perpendicolare all'orbita, il Sole apparirebbe sempre nella stessa posizione ogni giorno alla stessa ora e l'analemma sarebbe puntiforme. Se l'orbita fosse circolare ma l'asse inclinato come è realmente, i due lobi della figura sarebbero simmetrici. Se l'asse non fosse inclinato ma l'orbita fosse ellittica l'analemma sarebbe costituito da un segmento rettilineo in senso est-ovest. Su altri pianeti l'analemma ha forma diversa da quello terrestre, per esempio su #Marte la figura assomiglia ad una goccia. Una curiosità deriva dalla relazione tra il simbolo dell'infinito e l'analemma: è probabile che dalla figura ad "8" e con il concetto del ripetersi delle stagioni solari, e quindi di una ciclicità del segno, sia poi derivato il segno dell'Infinito. Nella foto postata ecco l'analemma formatosi grazie alla foto giornaliera del Sole alle 16.00 presso il '#TempioDiZeus', presso l'antica Nemea, #Grecia 🇬🇷. Continuate a seguirmi su #PassioneAstronomia @Pas_danna #astronaut #nightsky #astrophotography #stargazing #longexposure #science #Moon #NASA #stars #milkyway #firstpost #sunrise #sun #space #sun #stars #star #universo #universe #galaxie #galaxies #nebula #earth

A post shared by Passione Astronomia (@passioneastronomia) on

View this post on Instagram

Beautiful Solar Analemma in Greece.

A post shared by Ingrid Guerrero López (@ingridguerrerolopez) on

Αυτό οφείλεται στην ελλειπτική τροχιά της γης και την κλίση της (περίπου 23 μοίρες) περί τον άξονά της. Χαρακτηριστικά φαίνονται τα σημεία των 2 ηλιοστασίων στις 2 άκρες του σχήματος οκτώ (8).

Το παράξενο αυτό σχήμα με την μορφή του αριθμού «8», που συνήθως είναι τοποθετημένο περίπου στη μέση του Ειρηνικού ωκεανού, μοιάζει με «ουράνιο οχτάρι» και επίσημα ονομάζεται ανάλημμα. Πρόκειται λοιπόν για τη θέση του Ηλίου σε σχέση με το μεσημβρινό, μία δεδομένη ώρα στη διάρκεια ενός έτους.

Η πρώτη και βασική μονάδα μέτρησης του χρόνου ήταν για τον άνθρωπο ο σταθερά επαναλαμβανόμενος κύκλος της ανατολής και της δύσης του Ηλίου. Κάθε φορά που ο Ήλιος ανέτελλε από τον ορίζοντα ήταν σαν να σημάδευε την αρχή ενός κύκλου, την αρχή ενός ημερονυχτίου και η αιτία γι΄ αυτόν τον κύκλο ημέρας και νύχτας είναι η περιστροφή της Γης γύρω από τον άξονά της.
Κάθε τόπος επάνω στη Γη ορίζει μόνο μία κάθετη ή κατακόρυφη γραμμή. Η κατακόρυφη γραμμή ενός τόπου, όταν προεκταθεί νοερά προς τα πάνω, καταλήγει σε ένα σημείο της ουράνιας σφαίρας που ονομάζεται Ζενίθ. Το σημείο της ουράνιας σφαίρας που είναι εκ διαμέτρου αντίθετο του Ζενίθ ονομάζεται Ναδίρ. Φυσικά κάθε σημείο της γήινης επιφάνειας έχει διαφορετική κατακόρυφο, οπότε και κάθε τόπος έχει διαφορετικό Ζενίθ και διαφορετικό Ναδίρ.

Μία πλήρης φαινόμενη τροχιά του Ηλίου γύρω από τη Γη, δηλαδή ένας πλήρης κύκλος του Ηλίου από ένα μεσημέρι έως το επόμενο, ονομάζεται ηλιακή ημέρα. Η ηλιακή ημέρα, δηλαδή, δεν είναι τίποτε άλλο παρά ο χρόνος ο οποίος περιέχεται ανάμεσα σε δύο διαδοχικές μεσουρανήσεις του Ηλίου.

Τα πράγματα όμως δεν είναι και τόσο απλά, γιατί εκτός από την ηλιακή ημέρα έχουμε και την αστρική ημέρα.

Η αστρική ημέρα είναι ο χρόνος ο οποίος περιέχεται ανάμεσα σε δύο διαδοχικές μεσουρανήσεις ενός δεδομένου άστρου.
Ο χρόνος αυτός είναι ίσος με 23 ώρες, 56 λεπτά και 4 δευτερόλεπτα που σημαίνει ότι είναι μικρότερος από τον χρόνο που χρειάζεται για να φτάσει ο Ήλιος στον μεσημβρινό.

Γι’ αυτό η Γη χρειάζεται να περιστραφεί επί πλέον 3 λεπτά και 56 δευτερόλεπτα για να συμπληρώσει την γνωστή μας 24ωρη ηλιακή ημέρα.

O Tomm Matheson χρησιμοποιώντας φωτογραφίες που επεξεργάστηκε , δημιούργησε ένα εκπληκτικό βίντεο κατά τη διάρκεια ενός έτους από το ίδιο σημείο!!!

Μπορείτε να δείτε το βίντεο εδώ.

Συν Αθηνά και Χείρα Κίνει

photo video screenshot

  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •