Μύθοι και θρύλοι της Σκανδιναβίας

Όλες οι συναρπαστικές ιστορίες κρύβουν στοιχεία λαϊκών παραδόσεων που εξαπλώθηκαν αρχικά προφορικά, ανάμεσα στις ανθρώπινες κοινότητες και αφορούν πραγματικά ιστορικά γεγονότα και ανθρώπους.

Όλες οι συναρπαστικές ιστορίες κρύβουν στοιχεία λαϊκών παραδόσεων που εξαπλώθηκαν αρχικά προφορικά, ανάμεσα στις ανθρώπινες κοινότητες και αφορούν πραγματικά ιστορικά γεγονότα και ανθρώπους.
Η προφορική παράδοση βέβαια, έχει αρκετές παραλλαγές στην πλοκή από τον γραπτό λόγο. Πολλοί θρύλοι μεταμφιέζονται αλλά δίνουν λεπτομερή ιστορικά στοιχεία του παρελθόντος μέσα από την αφήγησή τους, όπως επίσης και στοιχεία μελλοντικών γεγονότων αφήνοντας εντυπώσεις και ερωτηματικά να αιωρούνται.

** Ο Νορβηγικός θρύλος του Κοσμικού Δέντρου – Yggdrasil **
Το 1643 ο επίσκοπος Brynjolf Sveinsson έλαβε 45 κομμάτια περγαμηνής που περιείχαν ποίηση και πεζογραφία από τον αρχαίο αυτόχθονο πολιτισμό της Βόρειας Ευρώπης. Η συλλογή ονομάζεται «The King’s Book- Το βιβλίο του βασιλιά (Codex Regius στα Λατινικά). και περιέχει το αρχαϊκό σύμβολο Yggdrasil: το Κοσμικό Δένδρο.
Θεωρείται ότι έχει γραφτεί γύρω στο 1270. Μεταξύ 1270 και 1643 το χειρόγραφο ήταν κρυμμένο, προφανώς για να προστατευτεί από την καταστροφική μανία των μεσαιωνικών χρόνων.

  • Ένα πολύτιμο Αρχαίο χειρόγραφο
    Η άγνωστη οικογένεια προστάτευσε αυτό το χειρόγραφο για πάνω από 300 χρόνια και κράτησε το πολύτιμο μυστικό με ασφάλεια τους μεσαιωνικούς αιώνες. Ο Επίσκοπος αργότερα προσέφερε τη συλλογή ως δώρο στον βασιλιά της Δανίας και παρέμεινε στην Κοπεγχάγη μέχρι το 1971, όπου επέστρεψε στην Ισλανδία.
    Η καρδιά της νορβηγικής μυθολογίας Yggdrasil και Odin.
    Η πιο ικανοποιητική μετάφραση του ονόματος Yggdrasil είναι το «άλογο του Odin». Το «Ygg» είναι ένα άλλο όνομα του Odin και το «drasill» σημαίνει άλογο. Ωστόσο, το drasill σημαίνει επίσης «walker- περιπατητής- πεζοπόρος», ή «πρωτοπόρος». Κάποιοι μελετητές θα υποστήριζαν ότι το όνομα σημαίνει «Odinwalker- το περπάτημα του Οντίν» και σε ορισμένα μέρη του χειρόγραφου, το Yggdrasil και Odin φαίνεται να είναι το ίδιο.
    Όταν ο Οντίν κρέμασε τη λόγχη του για οκτώ ημέρες στο Κοσμικό Δέντρο, είπε ότι είχε «θυσιάσει στον εαυτό του».
    Μια άλλη στροφή μας δίνει μια περιγραφή της ενότητας που υπάρχει ανάμεσα στους Θεούς και το Κοσμικό Δέντρο. Στην παλιά αγγλική γλώσσα, βρίσκουμε τη λέξη treow, που σημαίνει τόσο δέντρο όσο και αλήθεια. Ετυμολογικά λοιπόν, η αλήθεια και το δέντρο έχουν την ίδια ρίζα.
  • Ask και Embla: Ο πρώτος άνδρας και η γυναίκα
    Στη συνέχεια, αναφέρει τη Νορβηγική εκδοχή της δημιουργίας του ανθρώπου, όπου όλοι είμαστε γιοι και κόρες της τέφρας και του Δέντρου: ο πρώτος άνθρωπος ονομάστηκε Ask γεννημένος από την τέφρα, και η πρώτη γυναίκα Έμμπα, γεννημένη από το Έλμ- δέντρο.
    Το οξυγόνο τους, μας προσέφερε τις πρωταρχικές συνθήκες ζωής. ο Ask και η Έμπλα φύτρωσαν από τα βελανίδια του Γιγκντράιλ και έτσι κάθε άνθρωπος πηγάζει από τον καρπό του Yggdrasil. Στη συνέχεια συλλέγονται από δύο πελαργούς που τους φέρνουν στις μητέρες τους. Στη σκανδιναβική λαογραφία, λένε ότι τα παιδιά γεννιούνται μέσα από τις κουφάλες των πεύκων.
    Οι άνθρωποι φυτεύοντας το δέντρο φροντίδας ή του κηδεμόνα -«Yggdrasil» στο κέντρο της οικίας τιμούσαν τον Yggdrasil, με ένα ορόσημο στην αυλή. Το δένδρο είχε ψυχή και ακολουθούσε τη ζωή εκείνων που μεγάλωναν κάτω από τη σκιά και τα κλαδιά της.
    Πολλά τέτοια δέντρα «φροντίδας» εξακολουθούν να υπάρχουν στη Σκανδιναβία και συνδέονται με την προέλευση του χριστουγεννιάτικου δέντρου. Στα παλαιά γραφήματα, το Κοσμικό Δέντρο δεν αντιπροσωπεύει την υπερβατική οντότητα πέρα από το χρόνο και το διάστημα, αλλά ένα ζωντανό, φυσικό, εύθραυστο όν που δεσμεύεται από τις τρεις διαστάσεις του χρόνου: το παρελθόν, το παρόν και το μέλλον.
    Η ευπάθεια και ευαισθησία του Yggdrasil ήταν πάντα η ανησυχία των θεών, καθώς υπάρχει ένας δράκος που ονομάζεται «Bane Biter» που δαγκώνει στις βαθιές ρίζες του. Υπάρχουν και άλλα ζώα που προσβάλλουν το Δέντρο: τέσσερα ελάφια που τρέφονται από τα κλαδιά του, και τα ονόματά τους είναι Dain, Dvalin, Duneyr, και Duratro. Ο Dain και ο Dvalin περιγράφονται σαν νεκροί ή αυτοί που ζουν με αδιαφορία, μέσα σε μια ομίχλη.
    Δύο ζώα στέκονται στην οροφή της Βαλχάλας, (κατοικία των Θεών): η κατσίκα Heidrun και το ελάφι Eiktyrner, τα οποία επίσης τρέφονται από τα κλαδιά – αλλά δίνουν σε αντάλλαγμα δώρα στο δέντρο. Η κατσίκα προσφέρει υδρόμελο και το ελάφι ρίχνει νερό από τα κέρατα στις ρίζες του δέντρου. Και τα δύο λέγεται ότι ζουν σε ισορροπία με το δέντρο.
  • Τα Norns προστατεύουν το Yggdrasil
    Τρεις παλιές σοφές γυναίκες γνωστές ως Νορν, είναι οι προστάτες και οι φύλακες του Yggdrasil. Οι τρεις Norns υφαίνουν σε έναν αργαλειό που αντιπροσωπεύει τον ίδιο τον χρόνο. Παρουσιάζονται ως Urd (παρελθόν), Verdandi (παρόν) και Skuld (μέλλον).
    Κάθε πρωί, από τα φύλλα του Yggdrasil, υπάρχει μια γλυκιά γευστική δροσιά που γεμίζει την κοιλάδα. Αυτή η δροσιά είναι η μνήμη τους χθες. Πριν ο ήλιος εξατμίσει τη δροσιά, ο Urd συγκεντρώνει το νερό της δροσιάς και το ρίχνει στο πηγάδι της μνήμης. Το νερό της δροσιάς ονομάζεται Aurr. Στο κέντρο του φρέατος του Urd (παρελθόν), υπάρχουν δύο ιεροί κύκνοι, οι οποίοι σχηματίζουν σχήμα καρδιάς με τους μεγάλους λαιμούς τους όταν αντιμετωπίζουν ο ένας τον άλλο, δημιουργώντας το σύμβολο γονιμότητας του θεού Frey (θεού της αγάπης και της γονιμότητας). Η αγάπη αναδύεται από αυτό το ιερό πηγάδι. Αν το παρελθόν απορριφθεί, οι μνήμες θα ξεχαστούν και οι ρίζες θα στεγνώσουν.
    Ο Verdandi (παρόν), προεδρεύει των λουλουδιών κατά τη διάρκεια της ανθοφορίας, όπου η ζωή εκδηλώνεται. Ο Skuld (μέλλον), βοηθά τα λουλούδια να φτάσουν στο μέλλον, αλλά περιέργως, το όνομα Skuld υποδηλώνει χρέος, σαν να οφείλει το μέλλον κάτι στο έργο του παρελθόντος.

Tyr: Ο Νορβηγικός Θεός του Δικαίου και του Πολέμου
Ο Νορβηγικός θεός Tyr δεν είναι πολύ γνωστός, τουλάχιστον σε σύγκριση με ονόματα όπως Οντίν και Θόρ, αλλά είναι επίσης μέρος της φυλής Aesir στο νορβηγικό πάνθεο και μπορεί να ονομαστεί γενναίος θεός. Αυτή η πτυχή της προσωπικότητάς του είναι εμφανής στον γνωστό μύθο του Fenrir.
Ο Tyr ήταν κάποτε ευρέως γνωστός θεός του πολέμου των Γερμανών και υπήρξαν διάφορες παραλλαγές στο όνομά του. Στην παλιά αγγλική γλώσσα, για παράδειγμα, ήταν γνωστή ως Tiw, ενώ ο Tyz ήταν το όνομά του στη Γοτθική γλώσσα. Ο ρόλος του Tyr μειώθηκε με την άφιξη της εποχής των Βίκινγκς και αντικαταστάθηκε από τους Odin και Thor. Αυτοί οι δύο θεοί συνδέονταν με τον πόλεμο, όπως επίσης με τη σοφία, τη στρατηγική και την πονηριά.

Fenrir: Νορβηγικός Μύθος του φοβερού Λύκου
Ένα από τα τρία παιδιά του Loki από μια γενιά γιγάντων (jötunn) που ονομάζεται Angrboða, ήταν ο Fenrir , ο οποίος παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο στη νορβηγική μυθολογία. Αυτός ο λύκος -ο Fenrir, είχε αξιοσημείωτο μέγεθος και δύναμη, αλλά η ιστορία που έχει καταγραφεί στα σκανδιναβικά έπη, ζωγραφίζει την εικόνα ενός γενναίου θεού και το θρήνο θανάτου για τους υπόλοιπους. Ο Fenrir, εξαφανίστηκε με τον πόλεμο των θεών «Æsir και Vanir» και σηματοδότησε το τέλος του σκανδιναβικού κόσμου Ragnarök.
Όταν ο Fenrir γεννήθηκε μαζί με τα άλλα αδέλφια του, -το μεγάλο φίδι Jörmungandr και τη μαλλιαρή σκοτεινή Hel, οι θεότητες Æsir του Asgard συγκεντρώθηκαν για να αποφασίσουν τι θα κάνουν με αυτά τα τρία πολύ επικίνδυνα όντα, γιατί όλοι τους προφήτευαν ότι θα είναι υπεύθυνα για την μελλοντική καταστροφή του Σκανδιναβικού Κόσμου. Η Hel στάλθηκε στο Niflheim, (Τάρταρα -κόλαση), ένα πολύ κρύο και σκοτεινό μέρος, ενώ ο Jörmungandr στη θάλασσα, για να παραμείνει βυθισμένος μέχρι τα τέλη των ημερών. Το πρόβλημα με τον Fenrir ωστόσο, ήταν ότι μεγάλωνε ταχύτητα και σύντομα έγινε jötunn θεός μεταξύ των λύκων. Για να προστατεύσουν το Æsir από την τρομερή μοίρα που ήξεραν ότι θα έρθει μια μέρα, αποφάσισαν ότι ο Fenrir έπρεπε να περιοριστεί.
Τρία διαφορετικά δεσμά δημιουργήθηκαν πριν οι θεοί πετύχουν τον περιορισμό του λύκου. Δεν κράτησαν πολύ, καθώς τα απότομα τινάγματα του Fenrir έσπαγαν τις αλυσίδες. Οι θεοί γνώριζαν ότι χρειάζονταν δεξιότητες πέρα από τις δικές τους. Ο Οντίν, ο αρχηγός του Æsir, έστειλε μήνυμα στους κακότροπους νάνους του Svartálfaheimr, που κατοικούσαν στην κάτω γη των μαύρων ξωτικών, οι οποίοι συμφώνησαν να κατασκευάσουν μια αλυσίδα αρκετά ισχυρή για να αποτρέψουν τον γιγαντιαίο λύκο να διαφύγει. Οι νάνοι σύντομα παρουσίασαν στον Οντίν το Gleipnir, το οποίο ήταν ένα σύστημα δεσμών που αποτελούνταν από έξι μυθικά συστατικά: τον ήχο των ποδιών μιας γάτας, τις ρίζες ενός βουνού, τον τένοντα της αρκούδας, τη γενειάδα μιας γυναίκας, την αναπνοή του ψαριού και το σάλιο πουλιών. Με αυτά τα έξι σπάνια συστατικά η αλυσίδα ήταν τόσο ισχυρή όσο και ο σίδηρος για στους θνητούς. Ακόμα και ο λύκος αμφέβαλε για την ικανότητά του να δραπετεύσει. Όταν η αλυσίδα επρόκειτο να τοποθετηθεί στο νησί Lyngvi, ο Φένριρ ζήτησε πριν του βάλουν την αλυσίδα να του κάνουν μια επίδειξη για να πεισθεί για την αυθεντικότητά της.
Ο Θεός του νόμου και της δικαιοσύνης του Æsir, ο Τυρ, ήταν αρκετά γενναίος και διακινδύνευσε για το καλό του συνόλου βάζοντας πρώτος το χέρι του στο στόμα του λύκου. Τότε ο Φένριρ επέτρεψε στον εαυτό του να αλυσοδεθεί, θαυμάζοντας τη γενναιότητα του Tyr.
Κάθε προσπάθεια να απελευθερωθεί αποδείχθηκε μάταιη. Η ικανότητα των θεών να τον παγιδεύσουν θύμωσε τον Fenrir και έσπασε το χέρι του Τυρ. Οι θεοί τύλιξαν με τα δεσμά της αλυσιδας Glepinir τον λύκο πάνω σε μια τεράστια πέτρινη πλάκα που ονομάζεται Gjöll και τον ακινητοποίησαν στον μεγάλο βράχο Thviti. Τα αδιάκοπα ουρλιαχτά του λύκου οδήγησαν ένα σπαθί να μπει ανάμεσα στη γνάθο του, το οποίο τον σίγασε μέχρι την εποχή του Ragnarök (εποχή όπου θα πολεμήσουν πάλι θεοί και δαίμονες). Η ανάδευση της γης και ο ξεριζωμός των βουνών θα σπάσουν τα δεσμά, και θα φέρουν τον λύκο αντιμέτωπο με τον Οντίν, επιτρέποντάς του να καταπιεί τον αρχηγό των θεών.
Αυτή θα είναι η αρχή του τέλους του Æsir. Το Νορβιγικό έπος λέει ότι οι δυο γιοι του Fenrir, Sköll και Hati Hróðvitnisson, θα ακολουθήσουν στα βήματα του πατέρα τους, και θα καταπιούν τον ήλιο και το φεγγάρι αντίστοιχα, καταστρέφοντας τα αστέρια και όλη την ουσία του χρόνου. Μετά από όλα αυτά τα γεγονότα, θα σκοτωθεί ο Fenrir από τον γιο του Odin, Víðarr. Οι σιαγόνες του Fenrir, οι οποίες παραμένουν σιωπηλές για τόσο πολύ καιρό, τελικά θα σκιστούν από το πόδι του Víðarr. Ο κόσμος του Æsir θα τελειώσει και ένας νέος κόσμος θα ανατείλει.
Εδώ και πολλούς αιώνες αυτή η αρχαία νορβηγική ιστορία είναι η μόνη που αναφέρει τον χαρακτήρα του Fenrir. Ο λύκος είναι ακόμη φυλακισμένος για περιορισμένο χρόνο, σε ένα πολύ μακρινό νησί μακριά από άλλα όντα, μέχρι να αναμετρηθούν οι τύχες των θεών. Ο πατέρας του λύκου, ο Loki θα είναι αυτός που θα οδηγήσει τους jötunns και τις δυνάμεις των Niflheim εναντίον του Æsir κατά τη διάρκεια του Ragnarök και του αδελφού Jörmungandr του οποίου ο θάνατος θα ελευθερώσει τον Fenrir από τα δεσμά του Gleipnir. Ο Fenrir θα σκοτώσει ο ίδιος τον οπλαρχηγό των θεών και γι ‘αυτό το λόγο θα θυμηθεί τα πάντα.

Δέσπω

photo pexels

  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

Σχετικά άρθρα:

loading...
loading...