• Αρχική
  • Άρθρα
  • Ένα εκπληκτικό μυστήριο της Αναγέννησης: Η κόρη του Τιντορέτο και οι χαμένοι πίνακες της (vid)

Ένα εκπληκτικό μυστήριο της Αναγέννησης: Η κόρη του Τιντορέτο και οι χαμένοι πίνακες της (vid)

Η Ρομπούστι και οι γυναίκες της εποχής της απέκτησαν πρόσβαση στην τέχνη μέσω των καλλιτεχνών πατέρων ή αδελφών τους.

Η μόνη γνωστή πηγή για τις λεπτομέρειες της ζωής της Μαριέτα Ρομπούστι είναι το βιβλίο του Carlo Ridolfi «Η ζωή του Τιντορέτο» που δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά το 1642 και αναφέρεται στα παιδιά του μεγάλου ζωγράφου της βενετσιάνικης Σχολής.

Η κόρη του γεννήθηκε πιθανώς το 1560 και πέθανε όταν ήταν τριάντα στη διάρκεια ενός τοκετού. Έζησε όλη τη ζωή της στην Βενετία και πρόσφατα, από τον Οίκο δημοπρασιών Κρίστι δημοπράτησε το σχέδιό της Head of a man, after the antique, έργο από αυτά που σπάνια φτάνουν σε δημοπρασία.

Η Μαριέτα ήταν η μεγαλύτερη κόρη του Jacopo Robusti, γνωστού σε εμάς ως Τιντορέτο, από τον οποίο κληρονόμησε και το ψευδώνυμό της La Tintoretta. Με τις συμβάσεις της εποχής να απαγορεύουν στις γυναίκες να δραστηριοποιούνται επαγγελματικά και εκείνες να παραμένουν μόνο στα όρια της ιδιωτικής σφαίρας, ήταν απαγορευμένο να παίρνουν μέρος στην παραγωγή και την πώληση της τέχνης.

Η Ρομπούστι και οι γυναίκες της εποχής της απέκτησαν πρόσβαση στην τέχνη μέσω των καλλιτεχνών πατέρων ή αδελφών τους. Από αυτό μπορούμε να συμπεράνουμε ότι έλαβε καλλιτεχνική εκπαίδευση και μαθήτευσε στο συνεργατικό περιβάλλον του εργαστηρίου του πατέρα της, όπου πιθανότατα συνέβαλε στους πίνακες του πατέρα της φτιάχνοντας συγκεκριμένες περιοχές των έργων, όπως ήταν η συνήθης κατανομή της εργασίας στα εργαστήρια ζωγραφικής της εποχής.

Η κόρη του Τιντορέτο και οι χαμένοι πίνακες της αποτελούν ένα εκπληκτικό μυστήριο της Αναγέννησης
Marietta Robusti (Venice 1554-1590), Head of a man, after the antique.

Αν και η κοινωνική και οικονομική αυτονομία της Ρομπούστι δεν ήταν μεγαλύτερη από άλλων τεχνιτών, εργάστηκε σε altarpieces ως βοηθός, επιδεικνύοντας «συναισθηματική θηλυκότητα, μια γυναικεία χάρη που είναι τεταμένη και αποφασιστική», με τον Ριντόλφι να δηλώνει μετά το θάνατό της ότι ήταν μία από τις πιο επιφανείς γυναίκες της εποχής της, έχοντας κληρονομήσει το ταλέντο του πατέρα της. Λέγεται επίσης ότι τα επιτεύγματά της θάφτηκαν με το όνομα του πατέρα της. Μετά το θάνατό της, η μείωση της δουλειάς του Τιντορέτο αποδόθηκε στη θλίψη για την απώλεια της κόρης του, μιας επιδέξιας βοηθού του. Ο Τιντορέτο απεβίωσε στη Βενετία στις 31 Μαΐου 1594, θάφτηκε δίπλα στο τάφο της κόρης του, που είχε πεθάνει τρία χρόνια νωρίτερα.


Ο Ριντόλφι περιγράφει τη στενή σχέση της Μαριέτα Ρομπούστι με τον πατέρα της. Όχι μόνο έμαθε την τέχνη του από μικρή, αλλά ως παιδί της άρεσε επίσης να ντύνεται σαν αγόρι για να μπορεί να πάει παντού με τον Τιντορέτο. Ο αυτοκράτορας Μαξιμιλιανός και ο Βασιλιάς Φίλιππος Β ‘της Ισπανίας εξέφρασαν το ενδιαφέρον τους να την φιλοξενήσουν ως ζωγράφο στην αυλή τους, αλλά ο πατέρας της αρνήθηκε τις προσκλήσεις τους εκ μέρους της, επειδή δεν μπορούσε να την αποχωριστεί. Το 1578 οργάνωσε το γάμο της με τον Βενετσιάνο κοσμηματοπώλη και αργυροχόο, τον Jacopo Augusta, για να εξασφαλίσει ότι θα έμενε πάντα κοντά του στη πόλη.

Το σχέδιο που πουλήθηκε στους Κρίστις την έφερε ξανά σε πρώτο πλάνο μαζί με άλλες γυναίκες της εποχής της, ζωγράφους του 16ου αιώνα, όπως η Λαβίνια Φοντάνα και η Σοφονίσμπα Αγγουισόλα των οποίων οι ερευνητές μπορούν να βρουν περισσότερα έργα.

Ο μόνος πίνακας που μπορεί να αποδοθεί με βεβαιότητα στη Μαριέτα Ρομπούστι είναι η Αυτοπροσωπογραφία της (περ. 1580, Γκαλερί Ουφίτσι, Φλωρεντία). Αυτό το πορτρέτο την απεικονίζει να κρατά ένα μουσικό κείμενο και να στέκεται μπροστά σε ένα μουσικό όργανο, πιθανώς σε ένα μαδριγάλι, φορώντας ένα λευκό φόρεμα. Σύμφωνα με τον Ριντόλφι ήταν πολύ καλή ζωγράφος πορτραίτων, κάτι που δεν ήταν ασυνήθιστο για γυναίκες καλλιτέχνες του 16ου αιώνα, παρά το ότι έπεσαν σε αφάνεια μετά το θάνατό τους.

Οι γυναίκες θεωρούνταν ότι απεικονίζουν τη λεπτομέρεια, ιδιαίτερα τα κοσμήματα και τη διακόσμηση στα ρούχα, που ήταν τόσο ζωτικής σημασίας για την παρουσίαση του πλούτου και της θέσης του ανθρώπου που πόζαρε ως μοντέλο σε αυτά τα έργα.

Κάποια έργα στο Μουσείο Kunsthistorisches στη Βιέννη, στο Rijksmuseum έχουν αποδοθεί στην κόρη του Τιντορέτο (με πολλούς ιστορικούς να διαφωνούν για τα έργα). Το πορτρέτο των δύο ανδρών (Gemäldegalerie Alte Meister, Δρέσδη), με την υπογραφή “MR”, θεωρείται ότι είναι η μόνη υπογεγραμμένη εργασία της Μαριέτα Ρομπούστι.

lifo/ photo vid screenshot