Αυτός ο δημιουργικός πειραματισμός από τους αρχαιολόγους Miquel López-Garcia και Margarita Díaz-Andreu του Πανεπιστημίου της Βαρκελώνης στην Ισπανία δείχνει ότι οι άνθρωποι που ζούσαν στις τοποθεσίες της Καταλονίας όπου βρέθηκαν τα όστρακα μπορεί να τα χρησιμοποιούσαν ως εργαλείο επικοινωνίας μεγάλων αποστάσεων.

Τα κελύφη κοχύλιων πού έχουν βρεθεί σε πολλούς αρχαιολογικούς χώρους, έχει οδηγήσει σε εικασίες ότι μπορεί να εξυπηρετούσαν κάποια λειτουργία, μουσική ή άλλη.

Πειράματα για την παραγωγή ήχου χρησιμοποιώντας αυτά τα αρχαία κελύφη έχουν δείξει ότι οι πρόγονοί μας μπορεί να τα χρησιμοποιούσαν ως κέρατα, με το παλαιότερο γνωστό τέτοιο αντικείμενο να χρονολογείται πριν από 17.000 χρόνια .

Πολλά όστρακα έχουν βρεθεί σε τοποθεσίες σε όλη την Καταλονία, στη βορειοανατολική Ισπανία, που χρονολογούνται στα τέλη της 5ης και στις αρχές της 4ης χιλιετίας π.Χ. Οι αρχαιολόγοι πιστεύουν ότι αυτά τα όστρακα μπορεί επίσης να χρησιμοποιήθηκαν για την παραγωγή ήχου, αλλά ελάχιστη έρευνα έχει διεξαχθεί για αυτά τα συγκεκριμένα αντικείμενα.

Ο López-Garcia και ο Díaz-Andreu αποφάσισαν να το αλλάξουν αυτό.

«Ήταν γνωστό ότι πολλά όστρακα Charonia lampas είχαν ανακαλυφθεί σε μια σχετικά μικρή περιοχή της Καταλονίας – συγκεκριμένα, στην κάτω ροή του ποταμού Llobregat και στην προ-παράκτια κοιλότητα της περιοχής Penedès, ανατολικά της πόλης της Βαρκελώνης», λέει ο Díaz-Andreu .

«Τους είχαν αφαιρεθεί οι κορυφές, γεγονός που οδήγησε ορισμένους ερευνητές να υποθέσουν ότι μπορεί να χρησίμευαν ως μουσικά όργανα».

Η μελέτη των δύο επιστημόνων περιελάμβανε μια λεπτομερή φυσική μελέτη 12 οστράκων κόγχης που συλλέχθηκαν από πέντε αρχαιολογικούς χώρους.

Στη συνέχεια, ο Λόπεζ-Γκαρσία, ο οποίος παίζει επίσης επαγγελματικά τρομπέτα, προσπάθησε να φυσήξει προσεκτικά σε μερικά από αυτά για να προσπαθήσει να παράγει έναν ήχο.

Και από τα 12 κελύφη είχε αφαιρεθεί η κορυφή τους – η ίδια η μυτερή σπείρα της σπειροειδούς δομής. Αυτό είναι απαραίτητο εάν ένα κελύφος πρόκειται να χρησιμοποιηθεί ως κέρατο – σάλπιγγα.

Αρκετά από τα όστρακα είχαν επίσης βιολογικά σημάδια που είχαν αφήσει άλλα πλάσματα, όπως σκουλήκια και σαρκοφάγα μαλάκια .

Αυτό είναι σημαντικό: Υποδηλώνει ότι οι άνθρωποι συνέλεξαν τα όστρακα αφού οι “ένοικοί” τους είχαν ήδη πεθάνει και τα όστρακα ήταν άδεια.

Με άλλα λόγια, το ίδιο το κέλυφος ήταν το επιθυμητό τεχνούργημα, όχι το μαλάκιο στο εσωτερικό, το οποίο θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως πιθανή πηγή τροφής.

Από τα 12 κελύφη, μόνο τα οκτώ ήταν ανέπαφα για να προσπαθήσει κανείς να φυσήξει μέσα σε αυτά. Δύο από αυτά είχαν επίσης μικρές τρύπες που οι ερευνητές πίστευαν ότι μπορεί να είχαν γίνει σκόπιμα για να βοηθήσουν τον μουσικό να τροποποιήσει τον τόνο του ήχου.

Ο Λόπεζ-Γκαρσία κατάφερε να βγάλει ήχο και από τα οκτώ κοχύλια, πετυχαίνοντας εντάσεις μεγαλύτερες από 100 ντεσιμπέλ για επτά από αυτά – περίπου την ένταση του ήχου μιας μοτοσικλέτας.

Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο Antiquity .

(photo: pixabay)