Η χρονιά που πέρασε σηματοδότησε την πρώτη χρονιά λειτουργίας των Δημοσίων Ωνασείων Σχολείων (ΔΗΜΩΣ), ένα δίκτυο δημόσιων σχολείων που τελούν υπό την εποπτεία του υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού και με τη στήριξη του Ιδρύματος Ωνάση.

Κατά το σχολικό έτος 2025-26, το δίκτυο απαριθμούσε 12 σχολικές μονάδες – έξι Γυμνάσια και έξι Γενικά Λύκεια– στον Κολωνό, τις Αχαρνές, το Περιστέρι, την Κοζάνη, την Ξάνθη και τη Θεσσαλονίκη. Από τον ερχόμενο Σεπτέμβριο, το δίκτυο θα αποτελείται από 20 σχολικές μονάδες, με νέα σχολεία σε Αιγάλεω, Ρόδο, Ηράκλειο και Πύργο. Στην πλήρη ανάπτυξή του, σύμφωνα με τον προγραμματισμό των δύο μερών, το δίκτυο θα μπορέσει να εξυπηρετήσει περίπου 6.000 μαθητές ετησίως και περισσότερους από 22.000 μαθητές έως το 2037.

Στον πυρήνα της προσπάθειας των ΔΗΜΩΣ, βρίσκεται η δημιουργία ενός σύγχρονου σχολικού περιβάλλοντος, με περισσότερες ευκαιρίες για παιδιά σε περιοχές που αντιμετωπίζουν κοινωνικές και οικονομικές προκλήσεις. Έτσι, στα σχολεία του δικτύου των ΔΗΜΩΣ πραγματοποιήθηκαν παρεμβάσεις ανακαίνισης και παροχής εξοπλισμού, ενώ παράλληλα συνδέθηκαν με την τοπική κοινότητα μέσα από σχολές γονέων, ενημερωτικές δράσεις για ζητήματα εφηβείας, συναισθηματικής ανάπτυξης και ψυχικής υγείας, καθώς και συνεργασίες με εξωτερικούς φορείς. Επιπλέον, επιτρέπεται σε μαθητές από άλλα σχολεία της περιοχής να συμμετέχουν στους Ομίλους και τα Σύνολα -κατόπιν αίτησης και έγκρισής τους από τον Διευθυντή ή τη Διευθύντρια των ΔΗΜΩΣ.

Ιδιαίτερη πτυχή της λειτουργίας τους αποτέλεσε και η ανάπτυξη συνεργασιών με πανεπιστήμια και φορείς της τοπικής αυτοδιοίκησης, ενώ παράλληλα, οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να συμμετάσχουν σε μαθητικά συνέδρια στο εξωτερικό και διεθνείς εκπαιδευτικές δράσεις.

Υπενθυμίζεται, ότι το κατ’ ελάχιστο ποσοστό επιλογής μαθητών από τη δημοτική ενότητα στην οποία υπάγεται το κάθε ΔΗΜΩΣ κυμαίνεται από 40% έως 60%. Ωστόσο, σύμφωνα με τα στοιχεία της Διοικούσας Επιτροπής των ΔΗΜΩΣ (Δ.Ε.ΔΗΜ.Ω.Σ.), σε κάποια από τα 12 πρώτα Δημόσια Ωνάσεια Σχολεία το ποσοστό εντοπιότητας έφθασε ή και ξεπέρασε το 80% καθώς οι μαθητές με εντοπιότητα πέτυχαν υψηλές επιδόσεις.

Ακόμη, αξίζει να αναφερθεί ότι οι μαθητές που ήδη φοιτούσαν στα ΔΗΜΩΣ πριν από τον χαρακτηρισμό τους, παραμένουν στο σχολείο τους μέχρι την αποφοίτησή τους, και παράλληλα, υπάρχει πρόβλεψη για τη διευκόλυνση εισαγωγής των νεότερων αδερφών τους για τα δύο πρώτα έτη λειτουργίας.

Οι εξετάσεις εισαγωγής αφορούν μόνο σε νέους μαθητές στην Α΄ Γυμνασίου και Α΄ Λυκείου, ενώ προβλέπονται και συμπληρωματικές εξετάσεις για την πλήρωση τυχόν κενών θέσεων. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, για την πρώτη χρονιά λειτουργίας των ΔΗΜΩΣ, έκαναν αίτηση 3.276 μαθητές και εισήχθησαν 1.166, ενώ για τη δεύτερη χρονιά έκαναν αίτηση 3.946 και εισήχθησαν 1.786.

Σ. Ζαχαράκη: «Ένα σύγχρονο δημόσιο σχολείο που λειτουργεί ως πρότυπο για ολόκληρο το εκπαιδευτικό σύστημα»

Για μία «σημαντική εκπαιδευτική πρωτοβουλία», που «αποδεικνύει έμπρακτα την αξία της» έκανε λόγο η υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Σοφία Ζαχαράκη, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ για τον έναν χρόνο λειτουργίας των Δημοσίων Ωνασείων Σχολείων.

«Τα Δημόσια Ωνάσεια Σχολεία επιβεβαιώνουν ότι το δημόσιο σχολείο μπορεί να εξελίσσεται, να καινοτομεί και να προσφέρει περισσότερες δυνατότητες στους μαθητές και τις μαθήτριές του, διατηρώντας ακέραιο τον δημόσιο και κοινωνικό του χαρακτήρα», τόνισε η κα. Ζαχαράκη.

Η υπουργός πρόσθεσε ότι ο πρώτος χρόνος λειτουργίας των ΔΗΜΩΣ απέδειξε ότι η επένδυση στους εκπαιδευτικούς, η αξιοποίηση της καινοτομίας και η ενίσχυση της σύνδεσης του σχολείου με την κοινωνία, φέρνει ένα «μετρήσιμο και ουσιαστικό» αποτέλεσμα και για αυτόν τον λόγο το δίκτυο των ΔΗΜΩΣ θα επεκταθεί, «δίνοντας σε ακόμη περισσότερους μαθητές, σε περισσότερες περιοχές της χώρας, πρόσβαση σε ένα σύγχρονο δημόσιο σχολείο που λειτουργεί ως πρότυπο για ολόκληρο το εκπαιδευτικό σύστημα».

«Στις αίθουσες των Δημόσιων Ωνάσειων Σχολείων συνυπάρχουν η γνώση και η καινοτομία, η Τεχνητή Νοημοσύνη και η κριτική σκέψη, η δημιουργικότητα, η εξωστρέφεια, ο εθελοντισμός, η αριστεία και η συμπερίληψη. Παράλληλα, τα σχολεία αυτά εξελίσσονται σε ζωντανά κύτταρα των τοπικών κοινωνιών, καλλιεργώντας σχέσεις εμπιστοσύνης με τις οικογένειες, τους τοπικούς φορείς και τους ίδιους τους νέους», επεσήμανε η κα. Ζαχαράκη.

«Αυτό είναι το δημόσιο σχολείο που οικοδομούμε. Ένα σχολείο που διευρύνει τις ευκαιρίες αντί να αναπαράγει τις ανισότητες. Ένα σχολείο που δεν ακολουθεί απλώς τις εξελίξεις, αλλά συμβάλλει ενεργά στη διαμόρφωσή τους. Ένα σχολείο που προετοιμάζει τους αυριανούς πολίτες με γνώσεις, δεξιότητες, αξίες και αυτοπεποίθηση για έναν κόσμο που αλλάζει διαρκώς», κατέληξε η υπουργός Παιδείας.

Αντώνης. Σ. Παπαδημητρίου: «Ο πρώτος χρόνος λειτουργίας ανέδειξε τα ΔΗΜΩΣ σε ζωντανούς πυρήνες των τοπικών κοινωνιών»

Στα οφέλη που έχουν προκύψει κατά τον πρώτο χρόνο λειτουργίας του δικτύου των Δημοσίων Ωνασείων Σχολείων αναφέρθηκε, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο πρόεδρος του Ιδρύματος Ωνάση, Στέλιος Αντώνης Παπαδημητρίου. Όπως είπε χαρακτηριστικά, αποκαλύφθηκαν «κρυμμένες δυνάμεις» σε περιοχές της χώρας που αντιμετωπίζουν κοινωνικές και οικονομικές προκλήσεις.

Κατά τον πρώτο χρόνο τα ΔΗΜΩΣ, όπως ανέφερε, αναδείχθηκαν «σε ζωντανούς πυρήνες των τοπικών κοινωνιών». «Για παράδειγμα, οι σχολικές μονάδες εξοπλίστηκαν με διαδραστικούς πίνακες και ηλεκτρονικούς υπολογιστές τελευταίας τεχνολογίας και οι εκπαιδευτικοί επιμορφώθηκαν στην χρήση τους. Η εκπαιδευτική εμπειρία εμπλουτίστηκε μέσα από Ομίλους και Σύνολα με έμφαση στις θετικές και ανθρωπιστικές επιστήμες, το θέατρο, τα εικαστικά, τη μουσική, καθώς και δράσεις ρομποτικής, επιχειρηματικότητας, περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και ενεργούς πολιτειότητας. Κάθε σχολείο διαθέτει έναν Επιστήμονα Πληροφορικής, έναν παιδοψυχολόγο και μία νοσηλεύτρια πλήρους απασχόλησης, επί πλέον αυτών που παρέχει το κράτος», επεσήμανε.

Ο κ. Παπαδημητρίου στάθηκε ιδιαίτερα και στα οφέλη για τους εκπαιδευτικούς που εμπιστεύονται το δίκτυο των ΔΗΜΩΣ. «Είναι οι άνθρωποι που ξέρουν την καθημερινότητα των παιδιών, καταλαβαίνουν τις ανάγκες της κοινότητας και μπορούν να μετατρέψουν τις ιδέες σε ουσιαστική μάθηση. Και αυτό επειδή μέσα στις τάξεις η τεχνολογία και η πολυγλωσσία γίνονται εργαλεία ενδυνάμωσης», τόνισε.

«Οι εκπαιδευτικοί έχουν πλέον τον χώρο να δοκιμάσουν, να εμπνεύσουν και να συνεργαστούν. Όλα αυτά χωρίς το ωράριό τους να υπερβαίνει το καθορισμένο, και με πρόβλεψη για αμοιβή για το πρόσθετο έργο που παράγουν στο πλαίσιο των Ομίλων, πρόσβαση σε εξειδικευμένα δωρεάν προγράμματα επιμόρφωσης και δυνατότητα διεκδίκησης υποτροφιών για κάλυψη διδάκτρων έως του ποσού των 5.000 ευρώ για μεταπτυχιακά προγράμματα σε Ελληνικά Δημόσια Πανεπιστήμια», πρόσθεσε.

Όσον αφορά τους στόχους για την επόμενη ημέρα, ο κ. Παπαδημητρίου σημείωσε ότι θα δοθεί έμφαση στην ακόμα καλύτερη λειτουργία των Ομίλων. «Η έμφαση θα είναι στις πρώτες τάξεις στην κοινωνικοποίηση των παιδιών, στη σωστή χρήση της τεχνολογίας και στις ανθρωπιστικές επιστήμες. Ταυτόχρονα στη 2η και 3η Λυκείου θα δοθεί έμφαση στην ενισχυτική διδασκαλία», είπε.

Επίσης, σημαντική θα είναι και η ανάπτυξη συνεργασιών με πανεπιστήμια και φορείς της τοπικής αυτοδιοίκησης, ώστε η σχολική ζωή να συνδέεται με την κοινωνία, κάτι που ήδη ξεκίνησε από την πρώτη χρονιά, με το παράδειγμα του Πανεπιστημίου Μακεδονίας και την εκπαιδευτική δράση NextGen Hackathon.

Τέλος, ερωτηθείς για τη μελλοντική ανάπτυξη του δικτύου των σχολικών μονάδων, υπογράμμισε ότι στόχος είναι η διαμόρφωση ενός δικτύου δημόσιων σχολείων που θα δημιουργεί σταθερό και διαρκές αποτύπωμα στη δημόσια εκπαίδευση.

(ΑΠΕ -ΜΠΕ / Αθηνά Καστρινάκη / photo: eurokinissi)