Η αβεβαιότητα και αναποφασιστικότητα στην εφηβεία

Πολλά διαφορετικά, συγκρουόμενα και συγκεχυμένα συναισθήματα

θα πολεμήσουν μέσα σε ένα έφηβο αλλά θα του μάθουν πολλά περισσότερα καθώς μεγαλώνει.
Οι ψυχολογικές ή συναισθηματικές αλλαγές, συμβαδίζουν με τις φυσικές και ίσως να μην είναι τόσο εμφανείς γιατί εκδηλώνονται με διαφορετικούς τρόπους, και κοινό χαρακτηριστικό την απότομη αλλαγή από την κανονική τους συμπεριφορά.
Η αντιμετώπιση αυτών των συναισθηματικών αλλαγών δεν είναι εύκολη για τους εφήβους, ούτε για τους γονείς.
Η εφηβεία αρχίζει με μια αύξηση στην παραγωγή ορμονών, η οποία οδηγεί σε νευροβιολογικές αλλαγές που έχουν ως αποτέλεσμα σωματικές και ψυχολογικές αλλαγές.Οι ορμονικές αλλαγές έχουν άμεση επίδραση στην ανάπτυξη και λειτουργία του εγκεφάλου, των οστών, του δέρματος και των οργάνων του φύλου, ενθαρρύνοντας τη λίμπιντο, η οποία είναι μία από τις σημαντικότερες συναισθηματικές προκλήσεις κατά την εφηβεία. Ενώ οι βιολογικές αλλαγές είναι διαφορετικές για τους άνδρες και τις γυναίκες, οι συναισθηματικές και γνωστικές αλλαγές είναι λίγο πολύ οι ίδιες.
Για τα κορίτσια η εφηβεία ξεκινά γύρω στα 10 ή 11 χρόνια, ενώ για τα αγόρια ξεκινά λίγο πιο αργά, αλλάζοντας τη συμπεριφορά και την κοινωνικότητα τους ακόμη και στο σπίτι. Εκτός από τα αντικρουόμενα συναισθήματα και τις αλλαγές που βιώνουν στη διάθεση, τα παιδιά έχουν επίσης πολλές ερωτήσεις και αμφιβολίες για το ποιοι είναι, χάρη στις δραστήριες ορμόνες που παίρνουν τον έλεγχο του σώματος και των συναισθημάτων τους.
Δεν είναι εύκολη υπόθεση να είστε κοντά στο αντιδραστικό και συγχρόνως ευάλωτο έφηβο παιδί σας, το οποίο χρειάζεται βοήθεια και καθοδήγηση από τους γονείς και έμπιστα άτομα για να γίνει η μετάβαση απλούστερη και λιγότερο αγχωτική για όλους.

Είναι πολύ σημαντικό να κατανοήσετε τι περνάει το παιδί κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου και πώς μπορείτε να τον βοηθήσετε. Οι σωματικές αλλαγές μπορεί να προκαλέσουν αμηχανία, σύγχυση και τρόμο σε ένα παιδί, πολύ περισσότερο όταν δεν έχει ιδέα τι συμβαίνει. Η κατάσταση χειροτερεύει όταν αποφεύγει να μιλήσει για αυτό, εσωτερικεύοντας το πρόβλημα και την αναταραχή μέσα του.
Οι σωματικές αλλαγές που βιώνουν, είναι στα πλαίσια της φυσιολογικής τους ανάπτυξης και θα πρέπει να αισθάνονται άνετα να μιλούν για αυτά, έτσι ώστε να χειρίζονται αποτελεσματικά την αλλαγή. Επίσης είναι αναγκαίο οι γονείς να συζητάνε και να ενθαρρύνουν ερωτήσεις που θα ξεδιαλύνουν τους φόβους των παιδιών σχετικά με τις σεξουαλικές αλλαγές και τα δύσκολα συναισθήματα που αντιμετωπίζουν.
Εισάγετε το θέμα με λεπτότητα και με τρόπο που να προσελκύει την προσοχή τους. Εάν δεν θέλουν να μιλήσουν μην τα πιέζετε, μην προσπαθείτε να ανοίξετε συζήτηση γιατί θα προσθέσετε μόνο άγχος. Μιλήστε τους στο δικό τους χρόνο, με το δικό τους ρυθμό, και όχι όποτε θέλετε εσείς . Μόνο όταν είναι έτοιμοι θα σας ακούσουν πρόθυμα.
Οι μεταβολές της διάθεσης είναι κοινές στους εφήβους και έχουν πολλές συναισθηματικές υπερβολές, κρίσεις κλάματος και επιθετικότητας αλλά τις περισσότερες φορές, οι λεπτές αλλαγές στα συναισθήματά τους οφείλονται στις ορμονικές αλλαγές του σώματος. Για παράδειγμα τη στιγμή που θα φαίνεται χαλαρή και λογική μπορεί την επόμενη, να χάσει την ψυχραιμία της.
Οι υπερβολικά συναισθηματικοί έφηβοι γίνονται εύκολα ευερέθιστοι. Θυμώνουν έντονα και μερικές φορές δείχνουν να σας μισούν. Μπορεί να κλαίνε ώρες για ένα ανόητο ζήτημα και να ενθουσιάζονται συγχρόνως για κάτι που ένας ενήλικας μπορεί να έβρισκε εξαιρετικά ενοχλητικό.
Οι απόλυτα ανατρεπτικές εμπειρίες διαφορετικών συναισθημάτων σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα δεν εκπλήσσει μόνο τους γονείς αλλά και τους ίδιους. Η σύγχυση οδηγεί σε απογοήτευση και θυμό, που ξεσπά με επιθετικότητα και σε σπάνιες περιπτώσεις με βία.
Δεν γεννιόμαστε με συναισθηματική νοημοσύνη, την αναπτύσσουμε. Σαν γονείς θα πρέπει να θυμάστε ότι είναι δική σας ευθύνη να βοηθήσετε το παιδί να αντιμετωπίσει την ροή των συναισθημάτων που βιώνει. Οι ακραίες διαθέσεις που εμφανίζει είναι συνήθως αποτέλεσμα αλλαγής στα επίπεδα των ορμονών που δεν διαρκούν πολύ και ο καλύτερος τρόπος αντιμετώπισης αυτών των διακυμάνσεων της διάθεσης είναι να μην αντιδράτε σε αυτά. Εάν το παιδί σας ξεσπάει πάνω σας, διατηρήστε την ψυχραιμία σας και σκεφτείτε τι περνούν για να συμπεριφέρονται με αυτόν τον τρόπο. Η δική σας ηρεμία και αυτοσυγκράτηση θα δώσει επίσης στο παιδί χρόνο να ηρεμήσει.
Αναφερθείτε Με την πρώτη ευκαιρία συζήτησης που θα έχετε αναφερθείτε στον περίεργο τρόπο που μιλούν και πράττουν, χωρίς να χρησιμοποιήσετε επικριτικό τόνο και προσπαθήστε να καθαρίσετε τον αέρα. Δώστε τους την δυνατότητα να γνωρίζουν ότι μπορούν πάντα να σας μιλούν όταν αισθάνονται μπερδεμένοι ή φορτωμένοι.
Όταν το παιδί σας φωνάζει:
“Δεν χρειάζεται να μου υπενθυμίζεις τι έχω να κάνω”, Δεν θα μου πεις εσύ τι θέλω να κάνω”, “Άσε με, δεν με βοηθάς!”, Μπορώ να το κάνω μόνος μου ” αναρωτιέστε σαν γονείς τι πραγματικά θέλει και με ποιο τρόπο θα πετύχει αυτό που θέλει. Η απάντηση είναι, ότι θέλει να πειραματιστεί με νέο τρόπο στις καινούριες προκλήσεις που παρουσιάζονται αφήνοντας πίσω του την παιδική εξάρτηση που έχει με εσάς. Δεν γνωρίζει ότι η πολυπλοκότητα πολλών πραγμάτων και συναισθημάτων που θα πρέπει να διαχειριστεί συγχρόνως, θα του στοιχίσουν πολλά λάθη και αρκετές απώλειες. Για την ώρα οι εμπειρίες ζωής φαντάζουν συναρπαστικές, παρ’ όλο που στη συνέχεια τα πράγματα θα γίνουν ακόμη πιο μπερδεμένα. Αισθάνεται ότι πρέπει να αναλάβει περισσότερη ευθύνη, αν θέλει να έχει την ανεξαρτησία που χρειάζεται. Σίγουρα είναι πολύ πιο απλό να είσαι παιδί.
Κατά τη διάρκεια της εφηβείας, τα παιδιά δεν είναι ούτε παιδιά ούτε ενήλικες. Συνειδητοποιούν ότι τα συναισθήματα γίνονται περισσότερο δύσκολα στην κατανόησή τους και αισθάνονται έκπληξη, συγκρίνοντας τις αλλαγές του σώματός τους με άλλους. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για τα κορίτσια που αναπτύσσονται ταχύτερα από τα αγόρια.
Θέλουν να ξέρουν τι τους αρέσει και τι όχι. Είναι η ώρα να πειραματιστούν, να βιώσουν διαφορετικά πράγματα, να γνωρίσουν καλύτερα τον εαυτό τους και να καταλάβουν τι τους κάνει μοναδικούς. Η προσπάθεια να καταλάβουν ποιοι είναι, προέρχεται από την πίεση που αισθάνονται να ανήκουν κάπου. Αναρωτιούνται αν θα πρέπει να κάνουν παρέα με παιδιά που θεωρούνται δημοφιλή στο σχολείο τους , ή αν μπορούν να γίνουν μέλη μιας ομάδας ποδοσφαίρου ή κάποιας άλλης με κοινά ή διαφορετικά ενδιαφέροντα.

Μεγαλώνοντας, τα παιδιά κρατούν πολλές φορές τις φοβίες της εφηβείας για την ενηλικίωση ο οποίος μπορεί να γίνει εμπόδιο, στις αποφάσεις που θα πρέπει να πάρουν. Για παράδειγμα, ένα παιδί στο λύκειο θα πρέπει να αποφασίσει σε ποια σχολή θα πρέπει να φοιτήσει. Ορισμένα παιδιά δεν θέλουν να προχωρήσουν, να κάνουν το επόμενο βήμα και να λειτουργήσουν πιο ανεξάρτητα. Αισθάνονται παγιδευμένοι στην επιθυμία να διατηρήσουν την οικογενειακή ασφάλεια με την οποία είναι εξοικειωμένοι.
Ο φόβος και η αναποφασιστικότητα των εφήβων φέρνει μεγαλύτερη αναστάτωση στους γονείς. Οι κινήσεις αποσύνδεσης για ανεξαρτησία, η ατομικότητα, η ελευθερία έκφρασης, δράσης και διαφοροποίηση από την οικογένεια γίνονται θέματα που φέρνουν ένταση στην οικογένεια με συζητήσεις οι οποίες δεν έχουν την άνεση των παιδικών χρόνων. Τότε οι έφηβοι συνειδητοποιούν ότι οι αλλαγές και οι αντιθέσεις είναι μεγαλύτερες, οι σχέσεις οξύνονται και η συνύπαρξη γίνεται δύσκολη. Συνήθως σε μια τέτοια περίπτωση προσπαθούν να βρουν κοινά σημεία αναφοράς και να αναπτύξουν περισσότερη ανοχή μεταξύ τους. Αυτό δεν σημαίνει όμως ότι οι γονείς παύουν να αγαπούν το παιδί ή το αντίστροφο. Μπορούν οι γονείς να γεφυρώνουν τις διαφορές συζητώντας μαζί του χωρίς να επικρίνουν τα λόγια του παιδιού.
Αλλαγή στις σχέσεις
Η δυναμική των σχέσεων μεταβάλλεται σύντομα. Το παιδί σας μπορεί να αρχίσει να ξοδεύει περισσότερο χρόνο με συνομήλικους φίλους, που είναι πιο σημαντικοί από ότι εσείς και αισθάνεται αμηχανία να το δουν μαζί σας. Αυτό δεν σημαίνει ότι η οικογένειά του δεν είναι σημαντική. Θέλουν την αποδοχή των συνομηλίκων τους, μαζί με την καθοδήγηση και την υποστήριξη των γονέων. Εάν επιχειρήσετε να αλλάξετε τον τρόπο που αισθάνονται και θελήσετε να επιλέξουν, θα προσθέσετε μόνο στρες. Στα μάτια τους θα είστε τα άτομα που προσπαθούν να τους ελέγξουν. Όταν γίνει αυτό θα αρχίσουν να αμφισβητούν και να απορρίπτουν αυτά που λέτε σαν γονείς.
Στην εφηβεία τα παιδιά κάνουν την επανάστασή τους. Συνήθως δεν κάνουν πάντα αυτό που θέλουν οι ενήλικες. Φαίνονται ανυπόμονοι να ανεξαρτητοποιηθούν και να παίρνουν τις δικές τους αποφάσεις, ανεξάρτητα από το αν έχουν ή όχι την ωριμότητα. Αντί να απορρίψετε εντελώς την ιδέα της ανεξαρτησία τους, προσπαθήστε να είστε διαλλακτικοί και να δημιουργήσετε μια σχέση συνεργασίας που μπορείτε να ελέγξετε. Διδάξτε τους την ευθύνη των πράξεων τους και τι περιμένετε από αυτούς. Αφήστε να έχουν χρόνο με τους φίλους τους, επιβλέποντας διακριτικά τις δραστηριότητες τους.
Το παιδί σας θέλει να είναι μόνος
Οι έφηβοι προσπαθούν να καταλάβουν τον εαυτό τους. Θέλουν το χώρο τους και συχνά θα σας ζητήσουν να τους αφήσετε ήσυχους. Αν αισθάνεστε ότι χάνετε το παιδί σας που μετατρέπεται σε ένα μοναχικό άτομο μην ανησυχείτε. Είναι φυσιολογικό για τους εφήβους να περνούν σχεδόν όλο το χρόνο τους στο δωμάτιο τους. Οι συναισθηματικές αλλαγές στους εφήβους δεν είναι αφύσικες. Αλλά εάν διαπιστώσετε ότι συμπεριφέρονται μόνο αντιδραστικά και οδηγούνται σε ανεξέλεγκτα κακή συμπεριφορά, τότε θα πρέπει να προσεγγίσετε με διαφορετικό τρόπο τα παιδιά, ή ακόμη να ζητήσετε και επαγγελματική βοήθεια.

Δέσπω

photo pexels

  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

Σχετικά άρθρα:

loading...
loading...