Για ένα Σαββατοκύριακο 4 και 5 Απριλίου, εμβληματικά κτήρια αλλά και λιγότερο γνωστοί χώροι, αποκτούν ζωή μέσα από δωρεάν ξεναγήσεις, προσφέροντας μια μοναδική εμπειρία εξερεύνησης της αστικής ταυτότητας. Πρόκειται για δεκάδες κτίρια με αρχιτεκτονικό ενδιαφέρον -ιστορικά, αλλά και σύγχρονα, δημόσια και ιδιωτικά, χώρους κατοικίας, εργασίας, πολιτισμού, αναψυχής, λατρείας, μνημεία- ενώ τις ξεναγήσεις αναλαμβάνουν οι εθελοντές της εκδήλωσης.
Η υπεύθυνη επικοινωνίας του Open House Athens, Ρενάτα Δούμα μιλά στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, για την ιστορία του θεσμού: «Ο θεσμός ξεκίνησε το 1992 στο Λονδίνο, ενώ μετά από 10 χρόνια έφτασε και στη Νέα Υόρκη. Από τότε ο θεσμός ταξίδεψε και σε άλλες μεγάλες πόλεις του κόσμου. Στην Ελλάδα ήρθε το 2012 και συγκεκριμένα στη Θεσσαλονίκη, ενώ το 2014 ήρθε και στην Αθήνα. Τα event διεξάγονται από την Open House Greece, τη ΜΚΟ, που ιδρύθηκε γι΄αυτό το σκοπό, παίρνοντας τα δικαιώματα από τον παγκόσμιο οργανισμό Open House Worldwide.»
«Σκοπός του Open House, είναι να προωθήσει την αρχιτεκτονική στο ευρύ κοινό, να τη γνωρίσει δηλαδή ο κόσμος, ο οποίος δεν είναι σχετικός με αυτή. Στο κοινό φυσικά και υπάρχουν οι άνθρωποι που έχουν σχέση με την αρχιτεκτονική, όπως αρχιτέκτονες, πολιτικοί μηχανικοί, διακοσμητές, γενικά άνθρωποι που ασχολούνται με το design, ωστόσο αυτό που έχουμε καταφέρει στο Open House – και είναι το εντυπωσιακό-, είναι να έρχεται περισσότερος κόσμος που δεν έχει σχέση με την αρχιτεκτονική», επισημαίνει η υπεύθυνη επικοινωνίας του θεσμού.
Σε ό,τι αφορά τα κτήρια που θα επισκεφθούν οι επισκέπτες του Open House Athens, «υπάρχει πολύ μεγάλη γκάμα», εξηγεί η κ. Δούμα, «τόσο χρήσεων, όσο και αρχιτεκτονικών εποχών. Κάποιος μπορεί να διαλέξει ανάλογα με το τι τον ενδιαφέρει και να το παρακολουθήσει ή μπορεί ακόμα να κάνει και μια μίξη όλων αυτών και να αποκτήσει έτσι μια σφαιρική εικόνα για την αρχιτεκτονική της Αθήνας.» Ο κόσμος μπορεί μέσω του Open House, να επισκεφθεί τα νεοκλασικά κτήρια της Αθήνας, που χρονολογούνται από τις αρχές του 20ου αιώνα, μέχρι τα σύγχρονα. «Οι επισκέπτες που θα παρακολουθήσουν το πρόγραμμά μας θα έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν πολλά είδη αρχιτεκτονικής κτηρίων και πάρα πολλές χρήσεις. Περιλαμβάνονται ξεναγήσεις σε μουσεία όχι στον χώρο των εκθεμάτων, αλλά σε ό,τι αφορά τα κτήρια. Για παράδειγμα το Ιλίου Μέλαθρον και το μουσείο της παλιάς Βουλής, δύο εξαιρετικά και σπουδαία ιστορικά κτήρια με αξιοσημείωτη αρχιτεκτονική, συμμετέχουν στο θεσμό από το 2014 και έχουν σταθερά το κοινό τους κάθε χρόνο. Αυτό που μας αρέσει πολύ όταν εντάσσουμε τέτοιου είδους κτήρια είναι ότι δεν εστιάζουμε μόνο στην αρχιτεκτονική τους αλλά και στην ιστορία τους. Έχουμε επίσης σύγχρονα κτήρια τα οποία είτε είναι αποκαταστάσεις, επαναχρήσεις, δηλαδή παλαιότερα κτήρια που έχουν μετατραπεί σε υπερσύγχρονα και ως προς τα νέα βιοκλιματικά πρότυπα.»
Αξίζει να σημειωθεί πως το Open House Athens βασίζεται στον εθελοντισμό. Οι περίπου 600 εθελοντές του φέρνουν εις πέρας τη δράση, τις ημέρες που αυτή διαρκεί, ενώ οι κύριες αρμοδιότητες που αναλαμβάνουν είναι: υποδοχή, ξενάγηση, συνοδεία του κοινού στα κτίρια, ενημέρωση του κοινού. «Οι ξεναγήσεις πραγματοποιούνται από εθελοντές, δωρεάν, και αυτό είναι πολύ σημαντικό για τη δράση. Η προσπάθεια αυτών των ανθρώπων, που δουλεύουν πυρετωδώς ένα μήνα πριν την έναρξη των ξεναγήσεων, αποτυπώνεται και στον ενθουσιασμό του κόσμου, που αναγνωρίζει αυτή την ανιδιοτελή προσφορά», υπογραμμίζει η κα Δούμα.
Σε ό,τι αφορά τη διαδικασία εγγραφής, είναι πολύ φιλική προς τον χρήστη, εξηγεί η ίδια: «Κάθε χρόνο επειδή η επισκεψιμότητα είναι ακόμα μεγαλύτερη προχωρήσαμε σε έναν ‘ψηφιακό μετασχηματισμό’ ώστε το ενδιαφερόμενο κοινό να μπορεί να εκδίδει την ηλεκτρονική του ταυτότητα μέσα σε ένα μόλις λεπτό, και να αποφεύγονται καθυστερήσεις στην αναμονή για τις ξεναγήσεις. Εάν ωστόσο δεν υπάρχει η δυνατότητα να πραγματοποιηθεί ηλεκτρονικά η εγγραφή, οι εθελοντές του πρώτου κτηρίου που θα επισκεφθεί κάποιος, θα το κάνουν εκείνη τη στιγμή.»
Η εθελόντρια υπεύθυνη περιοχής του Open House Athens, ‘Αρτεμις Αμπαζή, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ για τη δική της συμμετοχή στον θεσμό, αναφέρει: «Ξεκίνησα το 2017 ως εθελόντρια ξεναγός καθώς συμμετείχα σε διάφορα κτήρια, ενώ το 2020 αποδέχτηκα την πρόταση και έγινα υπεύθυνη περιοχής συντονίζοντας και προετοιμάζοντας τις ομάδες εθελοντών για τις ξεναγήσεις σε συγκεκριμένα κτήρια. Αφορμή στο να γίνω εθελόντρια ξεναγός, στάθηκε η επίσκεψή μου στην Πινακοθήκη Νίκου Χατζηκυριάκου-Γκίκα, όταν ακόμη ήμουν φοιτήτρια στο τμήμα Εσωτερικής Αρχιτεκτονικής. Αυτό το κτήριο με εντυπωσιάζει το ίδιο όπως και τότε και μάλιστα φέτος, ξανανοίγει τις πόρτες του για το Open House Athens.»
Σε ό,τι αφορά τα κτήρια αλλά και τον κόσμο που τα επισκέπτεται, η κ. Αμπαζη εξηγεί: «Κάθε χρόνο τα κτήρια είναι διαφορετικά, υπάρχουν βέβαια οι σταθερές, όμως κάθε χρόνο ανακοινώνονται νέα κτήρια. Ανοίγουν κατοικίες, μας βρίσκουν νέοι ιδιοκτήτες, και έτσι ανανεώνεται και το ενδιαφέρον του κοινού. Ο κόσμος που συμμετέχει στις ξεναγήσεις δεν είναι απαραίτητα σχετικός με την αρχιτεκτονική. Εμείς συνηθίζουμε να λέμε ότι η πόλη μετατρέπεται σε μουσεία αρχιτεκτονικής, εννοώντας ότι ανοίγουν τα κτήρια και γίνονται οι ξεναγήσεις. Βλέπουν τα κτήρια από την αρχιτεκτονική τους σκοπιά. Ο κόσμος γνωρίζει καλύτερα την αρχιτεκτονική της πόλης του, είτε είναι νεοκλασικά κτήρια είτε πιο σύγχρονα.»
Μιλώντας για την απήχηση του θεσμού, εξηγεί: «Το feedback του κόσμου είναι πάντοτε πολύ καλό και αυτό το αντιλαμβανόμαστε στην υπομονή που επιδεικνύουν όταν χρειάζεται να περιμένουν στις ουρές αναμονής σε δημοφιλή κυρίως κτήρια. Ο κόσμος ψάχνει να βρει, τι μπορεί να κάνει ένα Σαββατοκύριακο στο κέντρο της Αθήνας, που να είναι και λίγο διαφορετικό. Είναι ενθουσιασμένος με το θεσμό, γιατί του δίνεται η δυνατότητα να επισκεφθεί κτήρια που δεν μπορεί να επισκεφθεί οποιαδήποτε άλλη ημέρα, όπως κατοικίες, κάποιο καλό ξενοδοχείο να ξεναγηθούν στα καλά του δωμάτια, γραφεία και γενικά χώροι που δεν είναι δημόσιοι.»
Κλείνοντας, η εθελόντρια υπεύθυνη περιοχής του Open House Athens, αναφέρει χαρακτηριστικά: «Πέρα όμως από την όλη εμπειρία που παίρνει ένας εθελοντής όταν έρχεται και ξεναγεί στο κτήριο, είναι οι γνωριμίες που κάνει και οι δεσμοί που αναπτύσσονται μεταξύ των ανθρώπων. Ο εθελοντής κάνει φιλίες, γνωρίζει ανθρώπους που δεν περίμενε να γνωρίσει. Είναι μια ανάμνηση που δεν ξεπερνιέται. Για εμένα οι άνθρωποι του Open House αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της εμπειρίας μου και είναι η πολύτιμη ανταμοιβή μου.»
(ΑΠΕ -ΜΠΕ / Βίκυ Παπατζίκου / photo: eurokinissi)








