• Αρχική
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • ΚΟΙΝΩΝΙΑ
  • Φράσεις που συνηθίζουμε να λέμε λάθος και συνεχίζουμε να το κάνουμε από κακή πλέον συνήθεια

Φράσεις που συνηθίζουμε να λέμε λάθος και συνεχίζουμε να το κάνουμε από κακή πλέον συνήθεια

Πολλές λέξεις και φράσεις τις οποίες χρησιμοποιούμε στην καθημερινή μας ζωή, τις χρησιμοποιούμε λανθασμένα και μάλιστα απ' ότι φαίνεται πολύ δύσκολα κάποιοι από εμάς καταφέρνουν να τις πουν σωστά, λόγω της δύναμης της συνήθειας που είναι πιο ισχυρή, καθώς φαίνεται, ακόμα και από την σωστή εκμάθηση.

Στο άρθρο αυτό έχουν επιλεγεί κάποιες από τις πιο λανθασμένα διατυπωμένες εκφράσεις, που χρησιμοποιούμε συχνά. Η ιδέα έχει δοθεί από την ιστοσελίδα  antikleidi στην penna.

Όταν λέμε «Χαίρετε!»: Είναι ευχή. Δηλαδή να χαίρεστε! Συνεπώς γράφεται με έψιλον και όχι «χαίρεται».

«Κύριε/κυρία/Δεσποινίς»: Προσφωνούμε πάντα κύριο και κυρία, κάποιον που δεν γνωρίζουμε. Τον ζητάμε από τρίτους στο τηλέφωνο, πάντα ως κύριο ή κυρία ακόμα κι αν είναι κολλητός μας ή στενός φίλος μας. Το «δώσε μου το Μανώλη λιγάκι» όταν τηλεφωνούμε στην δουλειά του Μανώλη, δεν δείχνει οικειότητα, αλλά αγένεια. Δεσποινίδες, λέμε μόνο τα κορίτσια από 16 χρονών και κάτω. Από 17 χρονών και πάνω, όλες οι γυναίκες αποκαλούνται (και είναι) κυρίες. Αντιθέτως, δεν αποκαλούμε ποτέ,» κύριο» τον εαυτό μας. Λέμε: «Είμαι ο Γιώργος Πάνου» και όχι «Είμαι ο κύριος Πάνου». Τέλος, δεν αποκαλούμε ποτέ κύριο, κάποιον που έχει φύγει από τη ζωή, γιατί έχει πάψει να είναι κύριος του εαυτού του.

«Με γεια!»: Αποτελεί ευχή και είναι δυο λέξεις, «Με» «υγεία» και όχι μεγιά.

«Εξ απαλών ονύχων»: Το χρησιμοποιούμε λανθασμένα όταν θέλουμε να πούμε ότι κάτι έγινε ή το γνωρίζουμε επιδερμικά, επιφανειακά. Όμως σημαίνει ακριβώς το αντίθετο! Σημαίνει, «από τότε που ήμουν μωρό και τα νύχια μου ήταν μαλακά, απαλά», δηλαδή από πολύ νωρίς και δείχνει την εξοικείωση με κάτι. Είναι συνώνυμο του “παιδιόθεν” (από παιδί).

Και μια και είπαμε «παιδιόθεν»: «-θεν»: Όλα αυτά τα επιρρήματα με κατάληξη «θεν» λέγονται σκέτα! Το «θεν» δείχνει κατεύθυνση και σημαίνει “από”. Έτσι είναι πλεονασμός να ξαναβάζουμε το «από».  Δεν λέμε «από ανέκαθεν», απλά, «ανέκαθεν». Ομοίως, λέμε «έμπροσθεν», «όπισθεν», «άνωθεν», «κάτωθεν», «έξωθεν», «δεξιόθεν», «εκατέρωθεν», «πόθεν», «μακρόθεν» αλλά, προσοχή, δεν υπάρχει κοντόθεν! Εκεί, αν δε θέλουμε να πούμε «από κοντά», μπορούμε να πούμε το «εκ του σύνεγγυς».

«Ελαφρά τη καρδία»: Δηλαδή με ανάλαφρη καρδιά, άνετα, χωρίς να το πολυσκεφτώ. Μπορείτε να το χρησιμοποιείτε εκεί που θα βάζατε λανθασμένα το «εξ απαλών ονύχων».

«Αβρόχοις ποσί»: Χωρίς να βρέξω τα πόδια μου. Ο λαός μας λέει, «αν δε βρέξεις κώλο ψάρι δεν τρως», που σημαίνει ότι πρέπει να εμβαθύνεις σε μια δουλειά για να έχεις αποτέλεσμα και όχι να την κάνεις επιδερμικά.

«Άνοιξε τον Ασκό του Αιόλου»: Το ακούμε συχνά λανθασμένα από τους τηλεπαρουσιαστές, οι οποίοι λένε “τους ασκούς τους Αιόλου”. Ο ασκός του Αιόλου σύμφωνα με τη μυθολογία ήταν ΕΝΑ σακούλι από δέρμα ζώου, όπου ο Αίολος, ο θεός των ανέμων είχε φυλακίσει μέσα όλους τους αέρηδες. Συνεπώς είναι λάθος να λέμε «άνοιξαν οι ασκοί του Αιόλου» γιατί ήταν μόνο ένας. Όπως και το κουτί της Πανδώρας.

«Υπέρ το δέον»: Και όχι υπέρ του δέοντος! Είναι το δέον (αυτό που πρέπει να γίνει) και κάνουμε κάτι, παραπάνω κι από αυτό.

«Ον ου τύπτει λόγος, ουδέ ράβδος»: Και όχι «εκεί που δεν πίπτει λόγος πίπτει ράβδος». Σημαίνει φυσικά, ότι αυτόν που δεν παίρνει από λόγια, ούτε και το ξύλο μπορεί να τον συγκινήσει. Οπότε τσάμπα ο κόπος!

«Προπηλακίζω»: Σημαίνει βρίζω χυδαία κάποιον, τον μπινελικώνω. Δεν σημαίνει σε καμιά περίπτωση ότι του επιτίθεμαι σωματικά.

«Επί τούτω»: Και όχι «επι τούτου» ή «εξεπιτούτου» και άλλα τέτοια χαριτωμένα, που τα λέμε για αστείο και κοντεύουν να ενσωματωθούν στην γλώσσα μας. Ομοίως και το «Επί τω έργω».

«Νους υγιής εν σώματι υγιεί»: Δηλαδή, ένα δυνατό μυαλό μέσα σε ένα σώμα που υγιαίνει, που είναι καλά!

«Ζην ή ζειν;»: Από τον καιρό που το «ζη» (η παλιά υποτακτική) έγινε «ζει», συμπαρέσυρε και το απαρέμφατο. Το απαρέμφατο όμως είναι τύπος της αρχαίας ελληνικής, οπότε καλό είναι να το αφήσουμε έτσι όπως ήταν. Άρα: α) Στον πατέρα μου χρωστώ το ζην, στο δάσκαλό μου το ευ ζην. β) βγάζω τα προς το ζην γ) το ζην επικινδύνως (vivere pericolosamente).

«Μέτρον άριστον»: Και όχι «παν μέτρον άριστο». Σημαίνει ότι είναι καλό να έχουμε μέτρο σε όλα. Βάζοντας όμως μπροστά το «παν», αλλάζει αμέσως το νόημα και σημαίνει: «μέτρο να’ ναι κι ό,τι να’ ναι!» Καλό σλόγκαν για μια χούντα. Να τα προσέχουμε αυτά…

Στρατιωτικά παραγγέλματα:

Μερικές εκφράσεις προέρχονται από στρατιωτικά παραγγέλματα και πρέπει πάλι να τις λέμε ως έχουν, αλλιώς λέμε βλακείες:

Δίνω το «παρών»: Δηλαδή σε μια εκδήλωση, στο αγγελτήριο με κάλεσαν και δήλωσα «παρών». Και όχι δίνω το «παρόν» δηλαδή το …τώρα!

Με το όπλο «παρά πόδα»: Δηλαδή με το όπλο δίπλα από τον πόδα μου (το ποδαράκι μου). Φυσικά όχι «παρά πόδας». Σημαίνει είμαι σε προσοχή. Και δεν το μπερδεύουμε με το: «κατά πόδας» που σημαίνει παίρνω κάποιον στο κατόπι, τον ακολουθώ, κατά βήμα.

«Εφ’ όπλου λόγχη»: Και όχι «εφ΄ όπλου λόγχης». Ομοίως, σημαίνει προσαρτώ στο όπλο μου τη λόγχη και είμαι ετοιμοπόλεμος. Βέβαια ίσως θα έπρεπε να εκσυγχρονιστεί αυτή η έκφραση και να λέγεται «με το δάχτυλο στο κουμπί», αφού οι πόλεμοι πλέον, είναι πυρηνικοί.

«Έρπειν»: και όχι έρπινγκ. Είναι ομολογουμένως απολαυστικό, γιατί οι φαντάροι του κόλλησαν την αγγλική κατάληξη ing (erping) αλλά δεν υπάρχει! Είναι κι αυτό απαρέμφατο του ρήματος έρπω.

«Εκ των ων ουκ άνευ»: Και όχι σκέτο «εκ των ουκ άνευ». Δηλαδή από αυτά που δεν μπορείς να κάνεις χωρίς.

«Του λόγου το ασφαλές»: Και όχι το αληθές. Είναι από το απολυτίκιο των  Θεοφανείων και δεν του αλλάζουμε τα φώτα!

Δεν έχει «που την κεφαλή κλίνη»: Και όχι «κλίναι». Δεν έχει δηλαδή, που να γείρει το κεφάλι του να ακουμπήσει. Είναι από τα Ευαγγέλια κι αυτό και το κρατάμε ως έχει.

Πχ και π.Χ.!:

Π.Χ. «Προ Χριστού» με κεφαλαίο το Χ.

Π.χ. «Παραδείγματος χάριν», με μικρό το χ.

Μ.Χ. «Μετά Χριστόν» και όχι μετά Χριστού.

Πως αποκαλούμε έναν ιερέα;

«Πάτερ Γεώργιε» (κλητική) όταν του απευθύνουμε το λόγο. Πως όμως μιλάμε για κάποιον ιερέα; Τον «πατέρα Γεώργιο» και όχι τον …πάτερ Γεώργιο. Γράφεται πάντα με μικρό γιατί Πατέρας με κεφαλαίο είναι μόνο ο Θεός.

Ο πατήρ/πατέρας Γεώργιος

Του πατρός/πατέρα Γεωργίου

Τω πατρί/(δεν έχουμε πια) Γεωργίω (πως λέμε “την έφαγα στο δόξα πατρί”)

Τον πατέρα/πατέρα Γεώργιο

Ω! πάτερ!/πατέρα Γεώργιε

Επίσης λέμε:

Ο συνήθης ύποπτος αλλά το σύνηθες φαινόμενο

Ο ευμεγέθης κύριος Πάγκαλος αλλά το ευμέγεθες πακέτο

Η αυτάρκης Κρήτη αλλά το αύταρκες νησί

Ο κακοήθης άνθρωπος αλλά το κακόηθες μελάνωμα (φτου φτου, έξω κι από μακριά) κλπ. Όμως προσοχή:

Ο φιλοθεάμων άνθρωπος και το φιλοθεάμον (και όχι φιλοθέαμον) κοινό.

Ώρες και χαιρετισμοί

Π.μ. «Προ Μεσημβρίας» αλλά μ.μ. «Μετά Μεσημβρίαν». (κατά το προ Χριστού / μετά Χριστόν).

Τέλος, από τις 12.01 πμ (προ μεσημβρίας) είναι πρωί και λέμε «καλημέρα» μέχρι τις 12 το μεσημέρι. Από τις 12:01 μμ (μετά μεσημβρίαν) είναι απόγευμα και λέμε «καλησπέρα» μέχρι τις 12 τα μεσάνυχτα.

Όταν φεύγουμε από κάπου καλό είναι να αποφεύγουμε το «αντίο» γιατί σημαίνει “θα τα πούμε στον άλλο κόσμο” (στο Θεό) και δεν είναι κι ελληνικό! Μπορούμε όμως με άνεση να χρ

Σχετικά άρθρα:

loading...
Close Menu