Σύμφωνα με την κυβέρνηση, η Mara Salvatrucha (MS-13) και η Barrio 18, που χρηματοδοτούνταν με εκβιάσεις, πώληση ναρκωτικών και άλλα αδικήματα, διέπραξαν κάπου 200.000 φόνους σε τρεις δεκαετίες: η δράση τους είχε υπερδιπλάσια θύματα από τους 75.000 νεκρούς της εμφύλιας ένοπλης σύρραξης στο κράτος της κεντρικής Αμερικής (1980-1992).

Το Σαλβαδόρ έχει ζητήσει τη βοήθεια των ΗΠΑ, του Μεξικού, της Γουατεμάλας, της Ονδούρας και του Μπελίζ για να συλληφθούν όσοι διέφυγαν καταφεύγοντας σε άλλες χώρες της περιοχής.

Σύμφωνα με επίσημα δεδομένα, πάνω από 89.000 φερόμενα ως μέλη συμμοριών τέθηκαν υπό κράτηση δυνάμει του καθεστώτος έκτακτης ανάγκης, που επιτρέπει, μεταξύ άλλων, συλλήψεις χωρίς εντάλματα ή δικαστικές εντολές. Κάπου 8.000, που η δικαιοσύνη αποφάνθηκε πως ήταν αθώοι, αφέθηκαν ελεύθεροι.

Ωστόσο οργανώσεις υπεράσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων καταγγέλλουν ότι χιλιάδες αθώοι παραμένουν πίσω από τα σίδερα κι ότι οι φυλακισμένοι υφίστανται κατά κανόνα απάνθρωπη μεταχείριση, ενώ έχουν σημειωθεί πολλοί θάνατοι στα κέντρα κράτησης.

Το κοινοβούλιο του Σαλβαδόρ, όπου κυριαρχεί το κόμμα του προέδρου Μπουκέλε, παρέτεινε στα μέσα Αυγούστου ως τουλάχιστον το 2027 την προληπτική κράτηση προσώπων που αναμένουν να δικαστούν.

Ο «πόλεμος» κατά των συμμοριών επέτρεψε ο δείκτης των ανθρωποκτονιών να μειωθεί από τις 18 ανά 100.000 κατοίκους το 2021 στις 1,9 το 2024. Ο κ. Βιγιατόρο προβλέπει ότι ο δείκτης το 2025 θα μειωθεί περαιτέρω, μεταξύ 1 και 1,3 ανά 100.000 κατοίκους.

Παρ’ όλ’ αυτά, ο υπουργός απέκλεισε κάθε ενδεχόμενο να τερματιστεί η κατάσταση εκτάκτου ανάγκης: «αυτό που κάνουμε είναι έργο μακράς πνοής», είπε, προσθέτοντας πως η αναστολή συνταγματικά κατοχυρωμένων δικαιωμάτων «άξιζε τον κόπο».

Προχθές Τρίτη, ο αμερικανός γερουσιαστής Τεντ Κρουζ συναντήθηκε με τον σαλβαδοριανό πρόεδρο Μπουκέλε για να συζητήσουν «αντιτρομοκρατικές τακτικές αιχμής για την καταπολέμηση των συμμοριών», που «μεταμόρφωσαν τη χώρα του από μια από τις πιο επικίνδυνες στον πλανήτη σε μια από τις πιο ασφαλείς». «Αυτό που βλέπω στο πεδίο είναι εκπληκτική επιτυχία», τόνισε ο ρεπουμπλικάνος χθες μέσω X.

ΑΠΕ-ΜΠΕ / photo: ΑΠΕ-ΜΠΕ – EPA-EPA