Οι Σύροι αξιωματούχοι και εκπρόσωπος της φιλοϊρανικής οργάνωσης συναντήθηκαν μυστικά τον περασμένο μήνα, είπαν οι πηγές αυτές (Σύροι αξιωματούχοι, ένας Αμερικανός και μια πηγή των υπηρεσιών ασφαλείας του Λιβάνου, προσκείμενοι στη Χεζμπολάχ) στο πρακτορείο Reuters.

Επί πολλά χρόνια η Χεζμπολάχ έστελνε μαχητές της στη Συρία για να πολεμήσουν στο πλευρό των κυβερνητικών δυνάμεων του προέδρου Μπασάρ αλ Άσαντ κατά τη διάρκεια του εμφύλιου πολέμου. Μετά την ανατροπή του Άσαντ, στα τέλη του 2024, το κλίμα εντάθηκε μεταξύ της νέας κυβέρνησης της Συρίας και της Χεζμπολάχ. Η Δαμασκός κατηγορεί την οργάνωση ότι μεταφέρει όπλα μέσω του συριακού εδάφους και οι ΗΠΑ ενθαρρύνουν τον συριακό στρατό να στείλει δυνάμεις στον Λίβανο για να πολεμήσουν τη Χεζμπολάχ.

Η συνάντηση του περασμένου μήνα, με τη συμμετοχή εκπροσώπων της Χεζμπολάχ και στελεχών των υπηρεσιών πληροφοριών και του υπουργείου Εξωτερικών της Συρίας, έγινε κατόπιν πρόσκλησης των τουρκικών υπηρεσιών ασφαλείας και πληροφοριών, σε μια προσπάθεια αποκλιμάκωσης, είπαν και οι έξι πηγές.

Το υπουργείο Εξωτερικών της Συρίας, τα υπουργεία Εξωτερικών και Άμυνας της Τουρκίας και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ δεν ανταποκρίθηκαν αμέσως στο αίτημα του πρακτορείου Reuters για κάποιο σχόλιο. Το γραφείο Τύπου της Χεζμπολάχ απέφυγε να σχολιάσει.

Οι πηγές είπαν ότι η συνάντηση πήγε καλά. Ένας από τους Σύρους αξιωματούχους είπε ότι και οι δύο πλευρές συμφώνησαν ότι δεν κρατούν κάποια έχθρα η μία απέναντι στην άλλη. Η Δαμασκός διαβεβαίωσε τη Χεζμπολάχ ότι δεν θα επέμβει στρατιωτικά στον Λίβανο για να την αφοπλίσει. Με τη σειρά τους, οι Σύροι ζήτησαν από τη Χεζμπολάχ να σταματήσει τις απόπειρες διασυνοριακού λαθρεμπορίου και να διαλύσει τους εναπομείναντες «κοιμώμενους» πυρήνες της, ιδίως στη νότια Συρία.

Την Τρίτη η συριακή κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι συνέλαβε τα μέλη ενός τέτοιου πυρήνα που ετοιμάζονταν να εκτοξεύσουν ρουκέτες στη νότια Συρία. Η Χεζμπολάχ αρνήθηκε κάθε ανάμιξή της στην υπόθεση διαβεβαιώνοντας ότι «δεν έχει παρουσία στο συριακό έδαφος» και δεν εμπλέκεται σε στρατιωτικές ή άλλες επιχειρήσεις στη χώρα αυτή.

Σύμφωνα με τον Σύρο αξιωματούχο, οι εκπρόσωποι της Χεζμπολάχ δεν έδωσαν μια σαφή απάντηση στο αίτημα να σταματήσει το λαθρεμπόριο όπλων και να διαλυθούν οι πυρήνες της οργάνωσης στη Συρία, όμως υποσχέθηκαν να μην παρεμβαίνουν στις συριακές υποθέσεις.

Η πηγή του Λιβάνου, που έχει απευθείας πληροφόρηση για τη συνάντηση και τα αποτελέσματά της, είπε ότι οι δύο πλευρές «έκαναν μεγάλη πρόοδο στα ζητήματα ασφαλείας» και ότι η Χεζμπολάχ θέλει να προστατευθεί, αναφερόμενος στις ανησυχίες που εκφράζονται για μια ενδεχόμενη συριακή επίθεση εντός του Λιβάνου.

Πάντως, και οι δύο αυτές πηγές είπαν ότι δεν έχει επιτευχθεί κάποια οριστική συμφωνία και δεν σχεδιάζεται η έκδοση κάποιας κοινής ανακοίνωσης.

Η λιβανέζικη πηγή είπε στο Reuters ότι οι επαφές μεταξύ των δύο πλευρών με τη μεσολάβηση της Τουρκίας ξεκίνησαν πριν από περίπου δύο μήνες.

Το πρακτορείο Reuters δεν μπόρεσε να εξακριβώσει σε ποια πόλη της Τουρκίας έγινε η συνάντηση του Σεπτεμβρίου, ποια ήταν η διάρκειά της και αν έχουν γίνει άλλες, πριν ή μετά από αυτήν.

Τόσο η Χεζμπολάχ όσο και η συριακή κυβέρνηση είχαν αφήσει να εννοηθεί ότι θα ήταν ανοιχτές σε διάλογο. Τον Ιούλιο, ο Σύρος υπουργός Εξωτερικών Ασάαντ αλ Σαϊμπάνι είπε ότι η Δαμασκός θα ήθελε μια συνάντηση και έναν μήνα αργότερα ο ηγέτης της Χεζμπολάχ Ναΐμ Κάσεμ, σε τηλεοπτικό διάγγελμά του, είπε ότι δεν έχει αντιρρήσεις για μια συνάντηση με τη συριακή ηγεσία.

Η Άγκυρα παρουσιάζεται ως βασικός περιφερειακός παράγοντας στην ανοικοδόμηση και τη σταθεροποίηση της Συρίας. Υπό τον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, έχει επίσης επιδιώξει να εμφανιστεί ως μεσολαβήτρια για τον περιφερειακό διάλογο και τη σταθερότητα στην περιοχή.

Τρεις από τις πηγές ανέφεραν ότι η Τουρκία, βασικός σύμμαχος του Σύρου προέδρου Άχμεντ αλ Σαράα, ήταν αυτή που άσκησε πιέσεις για τη συνάντηση επειδή επιθυμούσε να εμπλακεί άμεσα στην προσπάθεια αυτήν.

Από τη συνάντηση απουσίαζε ο κύριος υποστηρικτής της Χεζμπολάχ, το Ιράν. Σύμφωνα με τη λιβανέζικη πηγή, η Χεζμπολάχ συμμετείχε στη συνάντηση εν γνώσει του Ιράν, όμως ο Σαράα είχε απορρίψει κάθε ιδέα απευθείας επαφών με την Τεχεράνη προς το παρόν. Αυτός ήταν ο βασικός λόγος για τον οποίο δεν επιτεύχθηκε τελική συμφωνία και δεν έγινε καμία ανακοίνωση.

Δεν υπάρχει κάποιο σχόλιο από τη μόνιμη αποστολή του Ιράν στη Γενεύη.

^{Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ / photo: ΑΠΕ-ΜΠΕ- EPA-EPA}