Λίγα μέτρα κάτω από τα πόδια των ανυποψίαστων περαστικών και ενσωματωμένος στα θεμέλια μιας πολυκατοικίας, διατηρείται ο Μακεδονικός Τάφος της Χαριλάου, επιστημονικά καταγεγραμμένος ως «Τάφος Θεσσαλονίκη V». Πρόκειται για ένα αρχαιολογικό εύρημα των αρχών του 3ου αιώνα π.Χ., η αποκάλυψη του οποίου το 1983, συνοδεύτηκε από δραματικές στιγμές, αρχιτεκτονικά παράδοξα και μια αρχαία ανακύκλωση υλικών που προκαλεί εντύπωση.
Κατά τη διάρκεια των εκσκαφών για τη θεμελίωση της οικοδομής, το μηχάνημα έργου έπεσε τυχαία πάνω στο υπόγειο μνημείο και η πρόσκρουση υπήρξε βίαιη, καθώς ο εκσκαφέας ξήλωσε και τραυμάτισε ανεπανόρθωτα μεγάλο μέρος της οροφής και του πέτρινου αετώματος της πρόσοψης, πριν οι εργάτες αντιληφθούν ότι κάτω από το έδαφος βρισκόταν ένας αρχαίος τάφος.
Πέρα από την επεισοδιακή του ανακάλυψη, το μνημείο κρύβει ένα ιδιαίτερο κατασκευαστικό μυστικό, αφού οι αρχαίοι τεχνίτες εφάρμοσαν την τεχνική της «δεύτερης χρήσης» υλικών (spolia).
Για να χτίσουν τη βαριά καμάρα της οροφής, δεν έκοψαν καινούργιους λίθους, αλλά αξιοποίησαν κομμένα τμήματα σπονδύλων από προγενέστερους, ήδη κατεστραμμένους δωρικούς κίονες, αποδεικνύοντας την άμεση επανάχρηση οικοδομικού υλικού στην αρχαία πόλη, λίγο μετά την ίδρυσή της. Αρχιτεκτονικά ακολουθεί τον τύπο του υπόγειου, μονοθάλαμου μακεδονικού τάφου, όπου ένας στενός δρόμος με βαθμίδες οδηγεί σε μια μικρή αυλή μπροστά από την απλή είσοδο. Στο εσωτερικό του, ο σχεδόν τετραγωνικός θάλαμος, διαστάσεων περίπου 3,30×3,15 μέτρων, φιλοξενεί τρεις χτιστές σαρκοφάγους τοποθετημένες σε διάταξη σχήματος «Π».
Όπως συνέβη με τη συντριπτική πλειονότητα των αρχαίων ταφικών μνημείων, ο τάφος είχε συληθεί ήδη από την αρχαιότητα, με αποτέλεσμα οι αρχαιολόγοι να εντοπίσουν μόνο σκελετικά κατάλοιπα και ελάχιστα κτερίσματα. Σήμερα, το μνημείο παραμένει διατηρημένο στη θέση του, στο υπόγειο της πολυκατοικίας, με την πρόσβαση να παραμένει εξαιρετικά δύσκολη και περιορισμένη, αποτελώντας ένα αθέατο ιστορικό αποτύπωμα κάτω από τη σύγχρονη πόλη.
Δείτε φωτογραφία ΕΔΩ
photo: eurokinissi / motionteam









