Ανάμεσα στα χιλιάδες ανεκτίμητα κειμήλια που ήρθαν στο φως, δύο συγκεκριμένα εκθέματα προκάλεσαν ρίγη συγκίνησης και μυστηρίου.

Δύο επιβλητικά, ολόσωμα αγάλματα σε φυσικό μέγεθος, γνωστά ως οι «Φύλακες του Κα» του νεαρού Φαραώ. Τοποθετημένα αντικριστά το ένα με το άλλο στον προθάλαμο του τάφου, τα αγάλματα αυτά πλαισίωναν τη σφραγισμένη είσοδο που οδηγούσε στον νεκρικό θάλαμο, λειτουργώντας ως αιώνιοι φρουροί της ιερής τοποθεσίας. Η αποστολή τους όμως δεν ήταν απλώς συμβολική, αλλά βαθιά πνευματική.

Αν και με την πρώτη ματιά τα δύο αγάλματα φαίνονται πανομοιότυπα, μια προσεκτική παρατήρηση αποκαλύπτει μια θεμελιώδη διαφορά στα βασιλικά καλύμματα της κεφαλής τους, η οποία υποδηλώνει τον ξεχωριστό θρησκευτικό τους ρόλο. Το ένα άγαλμα φοράει το περίφημο νέμες (nemes), το ριγωτό βασιλικό μαντήλι με τις πτυχώσεις που πέφτουν στους ώμους, το οποίο αποτελεί το απόλυτο σύμβολο της επίγειας βασιλικής εξουσίας και συνδέει απευθείας τον Φαραώ με τον ηλιακό θεό Ρα και τον γεράκι-θεό Ώρο. Αντίθετα, το δεύτερο άγαλμα φέρει το χατ (khat), ένα πιο απλό, λείο κάλυμμα που μοιάζει με σάκο και μαζεύεται στο πίσω μέρος. Το χατ έχει έναν καθαρά τελετουργικό και χθόνιο χαρακτήρα, καθώς συνδέεται άρρηκτα με τον κάτω κόσμο, τη διαδικασία της μουμιοποίησης και τον θεό Όσιρι.

Αυτός ο συνδυασμός στοχεύει στην αποτύπωση των δύο φύσεων του ηγεμόνα, το άγαλμα με το νέμες αντιπροσωπεύει τη ζωντανή, κοσμική και θεϊκή εξουσία του βασιλιά, ενώ εκείνο με το χατ ενσαρκώνει το «Κα», τη μεταθανάτια πνευματική του υπόσταση που προετοιμάζεται για το ταξίδι της αιωνιότητας.

Η καλλιτεχνική και θρησκευτική τους σημειολογία αποκαλύπτει την ιδιοφυΐα της 18ης Δυναστείας. Τα αγάλματα είναι σκαλισμένα σε ξύλο και καλυμμένα με ένα παχύ στρώμα μαύρης ασφάλτου (πίσσας). Για τον σύγχρονο άνθρωπο το μαύρο χρώμα συνδέεται με το πένθος, όμως για την κοινωνία του Νείλου, το χρώμα αυτό ήταν το απόλυτο σύμβολο της γονιμότητας της αιγυπτιακής γης, της αναγέννησης και της αιώνιας ζωής.

Αυτή η σκοτεινή, μυστηριακή φιγούρα έρχεται σε συγκλονιστική αντίθεση με τις λεπτομέρειες από καθαρό φύλλο χρυσού που κοσμούν τα βραχιόλια, το φαρδύ περιλαίμιο, το βασιλικό ένδυμα (σεντίτ), τα σανδάλια και την παραδοσιακή κόμμωση. Στο ένα χέρι ο φύλακας κρατά μια πολεμική ράβδο και στο άλλο, ένα μακρύ σκήπτρο εξουσίας, ενώ στο μέτωπό του δεσπόζει η ιερή κόμπρα (Ουραίος), έτοιμη να εκτοξεύσει φωτιά στους εχθρούς του βασιλιά.

Σήμερα, αυτό το καθηλωτικό έργο τέχνης ηλικίας άνω των 3.300 ετών έχει μεταφερθεί από το παλιό Μουσείο του Καΐρου και αποτελεί έναν από τους κεντρικούς πυλώνες της συλλογής του Μεγάλου Αιγυπτιακού Μουσείου (GEM) στη Γκίζα. Εκεί, κάτω από τις σύγχρονες προδιαγραφές φύλαξης, οι αιώνιοι αυτοί φρουροί συνεχίζουν να μαγνητίζουν τα βλέμματα εκατομμυρίων επισκεπτών, αποδεικνύοντας ότι η πίστη των αρχαίων Αιγυπτίων πέτυχε τον σκοπό της στην “αθανασία”.

Δείτε φωτογραφίες ΕΔΩ , ΕΔΩ, ΕΔΩ και βίντεο ΕΔΩ

^{photo: pixabay}