Πεζοπορία, ορεινή ποδηλασία, Rafting, καγιάκ, αναρρίχηση και άλλες μορφές υπαίθριας αναψυχής προσφέρουν συγκινήσεις και σημαντικά οφέλη για τη σωματική, ψυχική και πνευματική υγεία, την κοινωνικοποίηση και τη σύνδεση με το φυσικό περιβάλλον. Παράλληλα, όμως, καταγράφονται συχνά περιστατικά τραυματισμών, εγκλωβισμών και, δυστυχώς, ακόμη και απώλειας ανθρώπινων ζωών. Το πρόβλημα, σύμφωνα με όσα τονίζει στο Αθηναϊκό -Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, ο Χάρης Κουθούρης, καθηγητής στην Διοίκηση Δραστηριοτήτων Αναψυχής στο ΤΕΦΑΑ του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, δεν είναι η στροφή των πολιτών προς τη φύση, αλλά η συμμετοχή χωρίς επαρκή πληροφόρηση, προετοιμασία, κατάλληλο εξοπλισμό, γνώση των προσωπικών ορίων και, όπου απαιτείται, χωρίς συνοδεία και καθοδήγηση από κατάλληλα εκπαιδευμένους συνοδούς, εμψυχωτές και οδηγούς.

Και εξηγεί:

«Από την απλή πληροφόρηση και την αυθόρμητη απόφαση για μια εξόρμηση στη φύση πρέπει να περάσουμε σε έναν πραγματικό “Outdoor εγγραμματισμό” του πληθυσμού. Η χώρα μας χρειάζεται μια ευρύτερη Outdoor κουλτούρα, που να συνδέεται με τη γνώση του φυσικού πεδίου, του καιρού, των βασικών κινδύνων, της ασφαλούς κίνησης και διαβίωσης στη φύση, αλλά και με τον σεβασμό και την προστασία της χλωρίδας και της πανίδας. Η κουλτούρα αυτή πρέπει να αρχίζει από το σχολείο, μέσα από κατάλληλα σχεδιασμένες βιωματικές δράσεις και παράλληλη επιμόρφωση των εκπαιδευτικών».

Προς αυτή την κατεύθυνση, σύμφωνα με τον κ. Κουθούρη, ιδιαίτερα κρίσιμος είναι ο ρόλος του συνοδού/εμψυχωτή στις τουριστικές υπαίθριες δραστηριότητες αναψυχής. Η υπεύθυνη συνοδεία και καθοδήγηση ατόμων και ομάδων σε οργανωμένες δράσεις στο φυσικό περιβάλλον απαιτεί τόσο Hard Skills, δηλαδή τεχνικές γνώσεις και δεξιότητες, όσο και Soft Skills, όπως επικοινωνία, υποστήριξη πελατών, διαχείριση ομάδων, επαγγελματική δεοντολογία και περιβαλλοντικά υπεύθυνη συμπεριφορά. Ανάλογη επάρκεια σε προσόντα απαιτεί από τους συνοδούς και η HATTA Outdoors, ο Σύνδεσμος Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων Υπαίθριων Δραστηριοτήτων Αναψυχής.

Μια οργανωμένη εκπαιδευτική προσπάθεια προς αυτή την κατεύθυνση προσφέρεται σήμερα από το ΚΕΔΙΒΙΜ του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, σε συνεργασία με την Trekking Hellas, μέσω επιμορφωτικών προγραμμάτων για Συνοδούς και Εμψυχωτές Τ.Υ.Δ.Α. Στόχος είναι η συστηματική ανάπτυξη τεχνικών και διαπροσωπικών δεξιοτήτων, αλλά και η κατανόηση των ορίων του ρόλου και της ευθύνης κάθε στελέχους που συμμετέχει στη συνοδεία ομάδων στο βουνό, στο ποτάμι και στη θάλασσα. Για να καταλήξει, τονίζοντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο κ. Κουθούρης:

«Τελικά, η φύση πρέπει να γίνει μέρος της παιδείας κάθε Έλληνα πολίτη. Η ασφαλής παρουσία στο φυσικό περιβάλλον δεν είναι θέμα τύχης ή προσωπικού ενθουσιασμού. Είναι αποτέλεσμα γνώσης, προετοιμασίας, υπεύθυνης συμπεριφοράς και σωστής καθοδήγησης. Έτσι μπορούμε να φέρουμε περισσότερους ανθρώπους κοντά στη φύση, ενημερωμένους, ενεργούς και υπεύθυνους, ώστε να απολαμβάνουν με ασφάλεια τις προκλήσεις και τις ομορφιές της».

^{AΠΕ-ΜΠΕ- Αποστόλης Ζώης/ photo: pixabay}