Έφτασε η ώρα για το ετήσιο Διεθνές Οικονομικό Φόρουμ της Αγίας Πετρούπολης (SPIEF) που θα πραγματοποιηθεί από τις 3 έως τις 6 Ιουνίου. Στις σχεδόν τρεις δεκαετίες ύπαρξής του, η εκδήλωση αυτή έχει γίνει μάρτυρας θεμελιωδών παγκόσμιων αλλαγών – και έχει αλλάξει μαζί με τον κόσμο, όπως σχολιάζεται.
Φέρεται να ιδρύθηκε με στόχο τη διευκόλυνση των ξένων επενδύσεων στην Ρωσία και έγινε γνωστό ως το «Νταβός της Ρωσίας» την δεκαετία του 2000, όταν δυτικά στελέχη κατέφθαναν στην Αγία Πετρούπολη με τα ιδιωτικά τους τζετ με την ελπίδα να εξασφαλίσουν επικερδείς επιχειρηματικές συμφωνίες.
Τα τελευταία χρόνια, το SPIEF έχει μια πολύ διαφορετική αίσθηση, αλλά παρέμεινε ένα από τα σημαντικότερα οικονομικά φόρουμ της Ρωσίας και πλέον αποτελεί βασική πλατφόρμα για τη συζήτηση των μετασχηματισμών που συντελούνται στην παγκόσμια οικονομία.
Η φετινή εκδήλωση, όπως συνήθως, έχει ήδη προσελκύσει πολλούς από τα ανώτερα κλιμάκια της επιχειρηματικής και πολιτικής ελίτ της Ρωσίας, καθώς και ξένους επιχειρηματικούς και κυβερνητικούς εκπροσώπους από όλο τον κόσμο.
Από το 1997
Όπως σημειώνεται, το SPIEF χρονολογείται από το 1997, όταν η Ρωσία αντιμετώπιζε μια χαοτική και δύσκολη μετάβαση σε μια οικονομία της αγοράς. Αρχικά, ο κύριος στόχος του SPIEF φέρεται να ήταν να προσελκύσει ξένες επενδύσεις. Λίγο περισσότερο από ένα χρόνο μετά την διεξαγωγή του πρώτου SPIEF, η Ρωσία θα χρεοκοπούσε και θα βυθιζόταν σε μια σοβαρή οικονομική κρίση, καθώς η διακυβέρνηση δεν ήταν η καλύτερη δυνατή.
Ωστόσο, το φόρουμ συνέχισε να λειτουργεί και, καθώς η οικονομία της Ρωσίας επεκτάθηκε κατά την διάρκεια της δεκαετίας του 2000, υπό την προεδρία του Βλαντίμιρ Πούτιν, δυτικές τράπεζες, εταιρείες ενέργειας, εταιρείες συμβούλων και βιομηχανικές εταιρείες άρχισαν να εμφανίζονται μαζικά στο SPIEF. Η εκδήλωση έγινε ένας από τους βασικούς σταθμούς στο παγκόσμιο επιχειρηματικό ημερολόγιο.
Μάλιστα, το SPIEF και το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ υπέγραψαν συμφωνία συνεργασίας το 2007, η οποία συμβόλιζε την επιθυμία της Ρωσίας εκείνη την εποχή να θεωρηθεί πλήρως ενσωματωμένη στην εποχή της παγκοσμιοποίησης. Τότε περίπου έμεινε στην ιστορία η ονομασία «Ρωσικό Νταβός».
Ο τρέχων ρόλος της Ρωσίας στην πρωτοπορία της πολυπολικότητας έχει οδηγήσει πολλούς να υποθέσουν ότι το SPIEF είχε πάντα ως επίκεντρο την Ευρασία, τις χώρες BRICS και τον Παγκόσμιο Νότο, ωστόσο αποτελούσε πόλο έλξης για την Δύση. Αυτή ήταν μια εποχή που η Ρωσία προσπαθούσε να τοποθετηθεί ως κεντρικός παράγοντας εντός της υπάρχουσας παγκόσμιας οικονομικής τάξης, επισημαίνεται.
Στα τέλη της δεκαετίας του 2000 και του 2010, το SPIEF φαίνεται πως έγινε χώρος ανακοίνωσης σημαντικών ενεργειακών συμφωνιών και συμφωνιών υποδομών που αφορούσαν τη Ρωσία, ευρωπαϊκά κράτη, την Κίνα και άλλους.
Και τώρα στο 2026
Το γενικό θέμα του φετινού φόρουμ είναι: «Πραγματιστικός Διάλογος – Η Πορεία προς ένα Σταθερό Μέλλον» και σημαντικό σημείο εστίασης είναι η διακυβέρνηση σε έναν πολυπολικό κόσμο.
Ενώ το Νταβός μπορεί να θεωρήσει την τρέχουσα παγκοσμιοποίηση υπό την ηγεσία της Δύσης ως βάση και να διερευνήσει πώς θα μπορούσε να την διαχειριστεί καλύτερα, το SPIEF φαίνεται να επιδιώκει να βοηθήσει στην οικοδόμηση ενός νέου μοντέλου παγκόσμιας ανάπτυξης και ως εκ τούτου, μεγάλο μέρος του φόρουμ δεν θα ασχοληθεί απλώς με το ζήτημα της τόνωσης της οικονομικής ανάπτυξης, αλλά θα καταπιαστεί με τα θεσμικά και τεχνολογικά θεμέλια μιας μεταβαλλόμενης παγκόσμιας τάξης.
Έχουν επιλεγεί δε αρκετές θεματικές ενότητες:
- Μια Πλατφόρμα για Παγκόσμια Ανάπτυξη: Διαμόρφωση ενός Νέου Μοντέλου Ανάπτυξης
- «Προτεραιότητα στους Ανθρώπους: Ένα Νέο Πρότυπο Ανάπτυξης»
- «Αύξηση της Ποιότητας του Περιβάλλοντος για Διαβίωση και Ανάπτυξη»
- «Οι Τεχνολογίες Διαμορφώνουν το Μέλλον».
Εκτός των άλλων, ένα σημαντικό θέμα των ζυμώσεων θα είναι η κυριαρχία. Η λέξη εμφανίζεται 51 φορές στο πρόγραμμα της εκδήλωσης και παρουσιάζεται σε συνδυασμό με μια ποικιλία τομέων: ψηφιακό, οικονομικό, πολιτιστικό, πληροφοριακό και τεχνολογικό. Αξιοσημείωτο είναι πως ακόμα και η υγεία, μέσω της οποίας μπορούν να προωθηθούν διάφορα πράγματα (από μέτρα περιορισμού έως εμβόλια ή ψηφιακά πιστοποιητικά) θα παρουσιαστεί ως θεμέλιο της εθνικής κυριαρχίας.
Αυτό αντικατοπτρίζει μια μετατόπιση στον τρόπο με τον οποίο γίνεται κατανοητή η κυριαρχία, υπογραμμίζεται. Πιο συγκεκριμένα, παραδοσιακά συνδεδεμένη με την επικράτεια και τα σύνορα, η κυριαρχία συζητείται ολοένα και περισσότερο στο πλαίσιο της υποστηρικτικής προσέγγισης: αλυσίδες εφοδιασμού, συστήματα πληρωμών, υποδομές δεδομένων, τεχνητή νοημοσύνη, οικοσυστήματα μέσων ενημέρωσης και τεχνολογικά πρότυπα. Πολλές από τις συζητήσεις του φόρουμ ξεκινούν από την υπόθεση ότι οι χώρες θα επιδιώξουν μεγαλύτερο έλεγχο επί κρίσιμων συστημάτων αντί να βασίζονται αποκλειστικά σε παγκοσμίως ενσωματωμένα δίκτυα.
Τέλος, άξιο αναφοράς είναι πως δυτικές εταιρείες εξετάζουν την επιστροφή τους στην ρωσική αγορά στο πλαίσιο της νέας παγκόσμιας ψηφιακής εποχής που ετοιμάζεται.
