Αναταράξεις και νέους «πονοκέφαλους» για πολλούς χιλιάδες ιδιοκτήτες γης φέρνει νέο Προεδρικό Διάταγμα του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας σχετικά με την οριοθέτηση των οικισμών της χώρας.

Το μεγάλο πρόβλημα που προκύπτει είναι πως η νέα απόφαση ουσιαστικά ακυρώνει κάθε δυνατότητα στους ιδιοκτήτες οικοπέδων έως 2 στρεμμάτων σε οικισμούς κάτω των 2.000 κατοίκων (δηλαδή στη μεγάλη πλειοψηφία των ελληνικών χωριών) να χτίσουν.

Οι εκτάσεις αυτές θα χαρακτηρίζονται «μη οικοδομήσιμες».

Η οριοθέτηση των οικισμών θα γίνει σε τρεις ζώνες:

Α Ζώνη: Αφορά ο εσώτερο – “συνεκτικό” τμήμα του οικισμού (νοείται το τμήμα που αποτελείται από δέκα (10) τουλάχιστον οικοδομές, οι οποίες απέχουν μεταξύ τους ανά δύο (2) απόσταση έως σαράντα (40) μέτρων)., που είχε δημιουργηθεί πριν το 1923

Β Ζώνη: Αφορά το συνεκτικό τμήμα που έχει δημιουργηθεί μεταξύ του 1923 και του 1983.

Β1 Ζώνη: Αφορά το διάσπαρτο τμήμα του οικισμού που έχει δημιουργηθεί μεταξύ του 1923 και του 1983.

Σύμφωνα με όσα αναφέρονται στο Προεδρικό Διάταγμα:

ΟΡΟΙ ΚΑΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ ΔΟΜΗΣΗΣ –
ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ ΓΗΣ
Άρθρο 9
Αρτιότητα
Α. Στη Ζώνη Α του οικισμού καθορίζεται αρτιότητα ως εξής

1. α) Άρτια θεωρούνται τα οικόπεδα που έχουν ελάχιστο εμβαδόν δύο χιλιάδων (2.000) τ.μ. και ελάχιστο μήκος προσώπου δεκαπέντε (15) μ. σε υφιστάμενο κοινόχρηστο χώρο.
   β) Κατ’ εξαίρεση, τα οικόπεδα μικρών οικισμών, απομακρυσμένων από αστικά κέντρα, όπως ορεινοί, ημιορεινοί, θεωρούνται άρτια εφόσον έχουν ελάχιστο εμβαδόν πεντακοσίων (500) τ.μ. και πρόσωπο ελάχιστου μήκους δέκα (10) μ. σε υφιστάμενο κοινόχρηστο χώρο.
2. Κατά παρέκκλιση των διατάξεων της προηγουμένης περίπτωσης, θεωρούνται άρτια τα οικόπεδα που έχουν:
   α) Κατά τη δημοσίευση του παρόντος: ελάχιστο εμβαδόν δύο χιλιάδες (2.000) τ.μ. και πρόσωπο σε υφιστάμενο κοινόχρηστο χώρο.
   β) Κατά την 13.03.1981, ημερομηνία δημοσίευσης του από 02.03.1981 π.δ.: ελάχιστο εμβαδόν τριακόσια (300) τ.μ. και πρόσωπο σε υφιστάμενο κοινόχρηστο χώρο.
   γ) Κατά την 25.07.1979, ημερομηνία δημοσίευσης του από 19.07.1979 π.δ. (Δ’ 401): ελάχιστο εμβαδόν εκατόν πενήντα (150) τ.μ. και πρόσωπο σε υφιστάμενο κοινόχρηστο χώρο.
   δ) Στις ανωτέρω υποπερ. α, β και γ, με το π.δ. οριοθέτησης καθορίζεται και ελάχιστο μήκος προσώπου του οικοπέδου σε κοινόχρηστο χώρο, βάσει της φυσιογνωμίας, των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών και της μορφής των οικοπέδων του οικισμού, ως και της από μακρού
   χρόνου διαμορφωμένης κατάστασης, για την εξασφάλιση ακώλυτης πρόσβασης στο ακίνητο.
   Β. Στις Ζώνες Β και Β1 του οικισμού καθορίζεται αρτιότητα ως εξής:
   Άρτια θεωρούνται τα οικόπεδα με εμβαδόν αρτιότητας από τριακόσια (300) τ.μ. έως δύο χιλιάδες (2.000) τ.μ. και πρόσωπο σε κοινόχρηστο χώρο ελάχιστου μήκους δέκα (10) μ. Το εμβαδόν αρτιότητας και το πρόσωπο σε κοινόχρηστο χώρο εξειδικεύονται με το π.δ. οριοθέτησης του οικισμού, λαμβάνοντας υπόψη εκείνα που θεωρούνται τα πλέον αντιπροσωπευτικά του χαρακτήρα του και του πολεοδομικού ιστού του.
   

Αξίζει να αναφερθεί πως περιορισμοί προβλέπονται και σε ό,τι αφορά το ύψος των κτιρίων αλλά και σε άλλες κατασκευές (βλ. θερμοκήπια).

Ειδικά δε για τα τελευταία προβλέπονται τα εξής:

Εντός του ορίου του οικισμού, εξαιρούμενων των Ζωνών Α όλων των οικισμών, επιτρέπεται, στους ακάλυπτους χώρους των ακινήτων, η κατασκευή θερμοκηπίων κηπευτικών προϊόντων οικιακής χρήσης, με τις εξής προϋποθέσεις:
α) Το ύψος της κατασκευής δεν υπερβαίνει το ένα και
μισό (1,50) μ.,
β) το εμβαδόν δεν υπερβαίνει ανά ιδιοκτησία τα τριάντα (30) τ.μ.,
γ) ο φέρων οργανισμός (σκελετός) του θερμοκηπίου
είναι ξύλινος, μεταλλικός ή συνθετικός και η επικάλυψή
του γίνεται αποκλειστικά από γυαλί ή ελαφριά υλικά.

Συνολικά προβλέπονται 15 κατηγορίες εξαιρέσεων, ενώ οι περιορισμοί δεν θα εφαρμοστούν σε:

• Οικισμούς με πληθυσμό άνω των δύο χιλιάδων 2.000 κατοίκων
• Σε οικισμούς που εμπίπτουν σε παραθεριστικές παραλιακές περιοχές

Οι πρώτες αντιδράσεις

Ήδη υπάρχουν αντιδράσεις από διάφορους φορείς που ασχολούνται με την τοπική αυτοδιοίκηση και όχι μόνο.

Το κύριο επιχείρημά τους είναι πως εν μία νυκτί χιλιάδες οικόπεδα θα μετατραπούν σε… αγροτεμάχια, με τους ιδιοκτήτες τους είτε να μην μπορούν να χτίσουν οτιδήποτε μέσα σε αυτά είτε να βρίσκονται στον «αέρα» όσοι ήδη έχουν βγάλει οικοδομικές άδειες.

«Ότι είναι από 2 στρέμματα και μικρότερο θα θεωρείται πλέον αδόμητο», υποστηρίζουν.

«Θα μειωθούν κατά πολύ τα όρια των οικισμών που έχουν κάτω από 2.000 πληθυσμό. Αυτό σημαίνει πως οι άνθρωποι που είχαν οικόπεδα μέσα σε αυτές τις περιοχές θα γίνουν πλέον χωράφια. Εμείς μιλάμε για αυτά που είναι ΕΝΤΟΣ οικισμών», δήλωσε από την πλευρά του στο κανάλι της “Ναυτεμπορικής” και την εκπομπή “On politics” ο πρόεδρος της Επιτροπής Περιβάλλοντος της ΚΕΔΕ και Δήμαρχος Αρχανών, Μανώλης Κοκοσάλης.

Στα όσα προβλέπει το ΠΔ αναμένεται να αντιδράσουν συντονισμένα και οι Δήμοι, σύμφωνα με όσα έχει προαναγγείλει η Κεντρική Ενωση Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ).

Αντιδράσεις και σε πολιτικό επίπεδο

Στο προεδρικό διάταγμα με το οποίο αφαιρείται η δυνατότητα οικοδόμησης σε οικόπεδα μικρότερα των 2 στρεμμάτων σε οικισμούς κάτω των 2.000 κατοίκων, αναφέρεται με ανακοίνωση του ο τομεάρχης Οικονομικών και Ανάπτυξης του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, Χάρης Μαμουλάκης.

Συγκεκριμένα σημειώνει:

«Μέχρι τις 14 Απριλίου 2025, η ακίνητη περιουσία εντός οικισμών κάτω των 2.000 κατοίκων, ήταν άρτια και οικοδομήσιμη. Από τις 15 Απριλίου, με ένα νόμο της Κυβέρνησης της ΝΔ, αυτές οι περιουσίες έγιναν χωράφια. Μέσα σε λιγότερο από 24 ώρες, η Κυβέρνηση υποτίμησε περιουσίες, θέτοντας σε ισχύ νέο προεδρικό διάταγμα του Υπουργείου Περιβάλλοντος, με το οποίο αχρηστεύονται επί της ουσίας οι περιουσίες όλων των Ελλήνων, σε οικισμούς με πληθυσμό έως 2.000 κατοίκων. Δηλαδή σχεδόν σε όλα τα χωριά της χώρας.

Σε αντίθεση με την πρακτική που εφαρμόζει σε πλήθος άλλων δικαστικών αποφάσεων, η κυβέρνηση αυτή τη φορά έτρεξε να ενσωματώσει την ακυρωτική απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, αντί να δημιουργήσει ένα νέο θεσμικό πλαίσιο βάσει αυτής, έτσι ώστε να προστατευθούν οι περιουσίες».

Ο τομεάρχης του ΣΥΡΙΖΑ, κλείνει αφήνοντας υπονοούμενα: «Το ποιος ζημιώνεται, το γνωρίζουμε. Το ποιος θα ωφεληθεί, θα το μάθουμε σύντομα, εφόσον δεν ανατραπεί το προεδρικό διάταγμα. Θα το μάθουμε όταν μεγάλες επενδυτικές εταιρίες θα αγοράζουν τα υποτιμημένα ακίνητα εντός των παλαιών οικισμών ως χωράφια και με τη διαδικασία της τοπικής πολεοδόμησης – που προβλέπεται για μεγάλες εκτάσεις – θα τα μετατρέπουν σε οικοδομήσιμα οικόπεδα. Η κυβέρνηση αυτή τη φορά, προκειμένου να κάνει business, δεν δίστασε να υφαρπάξει ακόμη και τις περιουσίες των Ελλήνων».

Διαβάστε παρακάτω ολόκληρο το Προεδρικό Διάταγμα:

ΦΩΤΟ αρχείου: Eurokinissi