Ένα γονίδιο στον εγκέφαλο που οδηγεί τα συμπτώματα άγχους εντοπίστηκε από μια διεθνή ομάδα επιστημόνων. Η τροποποίηση του γονιδίου φαίνεται να μειώνει τα επίπεδα άγχους, προσφέροντας, όπως λένε, τη δυνατότητα δημιουργίας μια νέα κατηγορία φαρμάκων για τις αγχώδεις διαταραχές. Η ανακάλυψη, με επικεφαλής ερευνητές στα Πανεπιστήμια του Μπρίστολ και του Έξετερ , δημοσιεύτηκε στις 25 Απριλίου στο περιοδικό Nature Communications .

Οι αγχώδεις διαταραχές είναι συχνές με 1 στους 4 ανθρώπους να έχουν διαγνωστεί με διαταραχή τουλάχιστον μία φορά στη ζωή τους. Σοβαρό ψυχολογικό τραύμα μπορεί να προκαλέσει γενετικές, βιοχημικές και μορφολογικές αλλαγές στους νευρώνες στην αμυγδαλή του εγκεφάλου – την περιοχή του εγκεφάλου που εμπλέκεται στο άγχος που προκαλείται από το στρες, που οδηγεί στην εμφάνιση αγχωδών διαταραχών, συμπεριλαμβανομένων των κρίσεων πανικού και της διαταραχής μετατραυματικού στρες.

Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα των διαθέσιμων φαρμάκων κατά του άγχους είναι χαμηλή με περισσότερους από τους μισούς ασθενείς να μην επιτυγχάνουν ύφεση μετά τη θεραπεία. Η περιορισμένη επιτυχία στην ανάπτυξη ισχυρών αγχολυτικών (αντι-αγχολυτικών) φαρμάκων είναι αποτέλεσμα της κακής μας κατανόησης των νευρικών κυκλωμάτων που κρύβουν το άγχος και τα μοριακά συμβάντα που έχουν ως αποτέλεσμα νευροψυχιατρικές καταστάσεις που σχετίζονται με το στρες.

Σε αυτή τη μελέτη, οι επιστήμονες προσπάθησαν να εντοπίσουν τα μοριακά συμβάντα στον εγκέφαλο που στηρίζουν το άγχος. Επικεντρώθηκαν σε μια ομάδα μορίων, γνωστών ως miRNAs σε ζωικά μοντέλα. Αυτή η σημαντική ομάδα μορίων, που βρίσκεται επίσης στον ανθρώπινο εγκέφαλο, ρυθμίζει πολλαπλές πρωτεΐνες-στόχους που ελέγχουν τις κυτταρικές διεργασίες στην αμυγδαλή.

Μετά από οξύ στρες, η ομάδα βρήκε αυξημένη ποσότητα ενός τύπου μορίου που ονομάζεται miR483-5p σε μια αμυγδαλή ποντικού. Είναι σημαντικό ότι η ομάδα έδειξε ότι το αυξημένο miR483-5p κατέστειλε την έκφραση ενός άλλου γονιδίου, του Pgap2 , το οποίο με τη σειρά του οδηγεί σε αλλαγές στη μορφολογία των νευρώνων στον εγκέφαλο και στη συμπεριφορά που σχετίζεται με το άγχος. Μαζί, οι ερευνητές έδειξαν ότι το miR-483-5p δρα ως μοριακό φρένο που αντισταθμίζει τις αλλαγές στην αμυγδαλή που προκαλούνται από το στρες για να προωθήσει την ανακούφιση από το άγχος.

Η ανακάλυψη ενός νέου μονοπατιού miR483-5p/ Pgap2 της αμυγδαλής μέσω του οποίου ο εγκέφαλος ρυθμίζει την απόκρισή του στο στρες είναι το πρώτο βήμα, όπως ισχυρίζονται προς την ανακάλυψη νέων, πιο ισχυρών και πολύ απαραίτητων θεραπειών για τις αγχώδεις διαταραχές που θα ενισχύσουν αυτό το μονοπάτι.

Η Δρ Valentina Mosienko, ένας από τους κύριους συγγραφείς της μελέτης και MRC Fellow και Λέκτορας στη Νευροεπιστήμη στη Σχολή Φυσιολογίας, Φαρμακολογίας και Νευροεπιστήμης του Μπρίστολ, είπε: «Το άγχος μπορεί να προκαλέσει την εμφάνιση ορισμένων νευροψυχιατρικών καταστάσεων που έχουν τις ρίζες τους σε μια δυσμενή συνδυασμό γενετικών και περιβαλλοντικών παραγόντων. Ενώ τα χαμηλά επίπεδα στρες αντισταθμίζονται από τη φυσική ικανότητα του εγκεφάλου να προσαρμοστεί, σοβαρές ή παρατεταμένες τραυματικές εμπειρίες μπορούν να ξεπεράσουν τους προστατευτικούς μηχανισμούς ανθεκτικότητας στο στρες, οδηγώντας στην ανάπτυξη παθολογικών καταστάσεων όπως η κατάθλιψη ή το άγχος.

«Τα miRNA είναι στρατηγικά έτοιμα να ελέγχουν περίπλοκες νευροψυχιατρικές καταστάσεις όπως το άγχος. Αλλά οι μοριακοί και κυτταρικοί μηχανισμοί που χρησιμοποιούν για να ρυθμίσουν την ανθεκτικότητα και την ευαισθησία στο στρες ήταν μέχρι τώρα, σε μεγάλο βαθμό άγνωστοι. Η οδός miR483-5p/ Pgap2 που εντοπίσαμε σε αυτή τη μελέτη, η ενεργοποίηση της οποίας ασκεί αποτελέσματα μείωσης του άγχους, προσφέρει τεράστιες δυνατότητες για την ανάπτυξη θεραπειών κατά του άγχους για πολύπλοκες ψυχιατρικές καταστάσεις στους ανθρώπους.

(photo: pixabay)