Στους δρόμους της Τεχεράνης, πανό κραυγάζουν «θάνατος στον Τραμπ»· άλλα εικονίζουν πτώματα αμερικανών στρατιωτικών.
Δυο μήνες πριν από τις βουλευτικές εκλογές του μέσου της προεδρικής θητείας στις ΗΠΑ, το Ιράν σκληραίνει τον τόνο. Και πολλαπλασιάζει τα πυραυλικά πλήγματα.
Έξι μήνες αφότου άρχισε ο πόλεμος, το στενό του Ορμούζ παραμένει de facto κλειστό κι οι επιθέσεις εναντίον πλοίων τις τελευταίες ημέρες απογείωσαν ξανά τις τιμές του πετρελαίου. Η Ισλαμική Δημοκρατία επιδιώκει να αυξήσει το κόστος της σύγκρουσης για τον αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, σύμφωνα με αναλυτές που μίλησαν στο Γαλλικό Πρακτορείο.
Η Τεχεράνη δεν δείχνει διάθεση να προτιμήσει τη διπλωματία ή τον κατευνασμό, διακινδυνεύει την επανέναρξη των εχθροπραξιών μεγάλης κλίμακας, όπως συνέβαινε τις 40 ημέρες των αμερικανοϊσραηλινών βομβαρδισμών, από την 28η Φεβρουαρίου ως την κατάπαυση του πυρός τον Απρίλιο.
Παρά τον θάνατο πολλών ηγετών του, και με τον νέο ανώτατο ηγέτη Μοτζταμπά Χαμενεΐ να μην έχει κάνει ακόμη δημόσια εμφάνιση, το Ιράν μοιάζει να επιμένει στην αναμέτρηση με τον «μεγάλο Σατανά», τις ΗΠΑ.
Η ηγεσία του Ιράν «κρίνει πως οδεύει να κερδίσει τον πόλεμο και οι ΗΠΑ οδεύουν να τον χάσουν», την ώρα που «δεν μπορούν να επιτρέψουν κλιμάκωση», σχολίασε ο Τομά Ζουνό, καθηγητής του πανεπιστημίου της Οτάβας, στο AFP.
Βλέπει σε αυτή την περίοδο προεκλογικής εκστρατείας «παράθυρο ευκαιρίας για να εκμεταλλευτεί την αμερικανική αδυναμία και να δημιουργήσει νέα περιφερειακή τάξη προς όφελός της», εκτίμησε.
Η «εποχή των αναλογικών αντίποινων» τέλειωσε, όπως το έθεσε ο επικεφαλής διαπραγματευτής του Ιράν Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ: η Τεχεράνη ανακοίνωσε προχθές Τετάρτη επιθέσεις εναντίον δέκα πλοίων που προσπαθούσαν να διασχίσουν το στενό του Ορμούζ.
Ανήγγειλε τη δημιουργία το προσεχές διάστημα νέας «απαγορευμένης ζώνης», πέρα από το στενό, στην οποία θα απαιτείται άδεια για την διέλευση, για να χειρίζεται πιο αποτελεσματικά τη θαλάσσια οδό στρατηγικής σημασίας για το παγκόσμιο εμπόριο υδρογονανθράκων.
Στοιχηματίζει πως «η πίεση που ασκείται μέσω του αποκλεισμού του Ορμούζ και της απειλής για μεγαλύτερη διαταραχή» θα πλήξει τον εχθρό της ενόψει των εκλογών, προσθέτει η Σάναμ Βακίλ, διευθύντρια του προγράμματος για τη Μέση Ανατολή στο βρετανικό κέντρο μελετών Chatham House.
Το Ιράν εξαπέλυσε επίθεση σε αμερικανική βάση στην Ιορδανία σε αντίποινα για την καταστροφή, την προηγουμένη, πέντε ιρανικών τάνκερ από τις αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις. Το αμερικανικό τηλεοπτικό δίκτυο CBS News ανέφερε ότι οκτώ αεροσκάφη F-15 υπέστησαν ελαφριές ζημιές, ενώ αεροσκάφος υποστήριξης εκ του σύνεγγυς A-10 έχασε το ένα φτερό.
«Δεν εμπιστευόμαστε τις ΗΠΑ και δεν θα κάνουμε ούτε βήμα όσο δεν παίρνουν μέτρα για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης», δήλωνε την Κυριακή ο γραμματέας του ανωτάτου συμβουλίου εθνικής ασφαλείας του Ιράν, ο Μοχσέν Ρεζαεΐ, με στρατιωτική περιβολή. Αν η Ουάσιγκτον θέλει πρόοδο τότε θα πρέπει να το μεταφράσει «σε πράξεις».
Οι Φρουροί της Επανάστασης, ισχυρό στρατιωτικό σώμα του Ιράν, αναφέρθηκαν σε σειρά απαιτήσεων για να λάβει τέλος ο πόλεμος, που συμπεριλαμβάνει μεταξύ άλλων την απόσυρση του ισραηλινού στρατού από τον νότιο Λίβανο και την αποδέσμευση παγωμένων πόρων της Ισλαμικής Δημοκρατίας αξίας 24 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
«Το Ιράν δεν μπορεί να νικήσει στρατιωτικά τις ΗΠΑ», τονίζει ο Αλί Αλφονέ, ερευνητής στο Arab Gulf States Institute.
Αλλά «ελπίζει να αποδυναμώσει πολιτική τον πρόεδρο Τραμπ συνεισφέροντας στην ήττα των ρεπουμπλικάνων στις εκλογές — αυξάνοντας τώρα τις τιμές των καυσίμων και θυμίζοντας στους αμερικανούς ψηφοφόρους ότι ο πρόεδρός τους οδήγησε τις ΗΠΑ σ’ έναν ‘πόλεμο δίχως τέλος’ που υποσχόταν να αποφύγει».
Αναφερόμενος στην υποτιθέμενη ιρανική στρατηγική, ο Ντόναλντ Τραμπ κατηγόρησε προχθές Τετάρτη το Ιράν πως προσπαθεί «απεγνωσμένα» να επηρεάσει το αποτέλεσμα των αμερικανικών βουλευτικών εκλογών.
«Νομίζω ότι ο πόλεμος θα λάβει τέλος αμέσως μετά τις εκλογές» καθώς οι Ιρανοί «δεν μπορούν να αντέξουν πολύ ακόμα», διαβεβαίωσε ο ένοικος του Λευκού Οίκου.
Πίσω όμως από τη φαινομενική σιγουριά, η Wall Street Journal ανέφερε πως ο πρόεδρος έχει προειδοποιηθεί από συμβούλους του πως το Ιράν μπορεί να συνεχίσει να αντιστέκεται στις ΗΠΑ για πολύ καιρό αφού τερματιστεί η δεύτερη θητεία του, τον Ιανουάριο του 2029.
Στο εσωτερικό, οι ιρανικές αρχές είναι αντιμέτωπες με αρκετές δυσκολίες, πάνω απ’ όλα με την οικονομική κρίση που πυροδότησε τον περασμένο χειμώνα διαδηλώσεις που καταπνίγηκαν στο αίμα.
«Υπάρχει αληθινός κίνδυνος το Ιράν να πάει υπερβολικά μακριά», προειδοποιεί ο Τομά Ζουνό, προσθέτοντας πως η κυβέρνησή του είναι «πολύ ευάλωτη σε εσωτερικό επίπεδο» και ότι «η λαϊκή οργή θα συνεχίσει να μεγεθύνεται όσο η οικονομική κατάσταση χειροτερεύει».
ΑΠΕ-ΜΠΕ/photo αρχείου EPA-AP POOL
