Οι δηλώσεις του Πρωθυπουργού κ. Μητσοτάκη από το υποβρύχιο «Κατσώνης» αλλά και του ΥΕΘΑ κ. Παναγιωτόπουλου περί του διαγωνισμού που εκτελείται  για την επιλογή των νέων φρεγατών του Πολεμικού Ναυτικού, σημαίνει ότι το ζήτημα προχωρά προς έκπληξη αρκετών που ανέμεναν τον διαγωνισμό αρκετά αργότερα μέσα στο 2021.

Το Πολεμικό Ναυτικό πήρε προσφορές για την προμήθεια φρεγατών γενικών καθηκόντων, χωρίς όμως να έχουν γίνει γνωστές οι προδιαγραφές που έχει ζητήσει το Ναυτικό αλλά και με τι όρους πρέπει να κατατεθούν οι προτάσεις-προσφορές. Γνωστές είναι μόνο πληροφορίες που γράφτηκαν από διάφορα μέσα ενημέρωσης.

ΟΙ ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ

Η μία άποψη λέει ότι έχουν προταθεί στο Πολεμικό Ναυτικό οι φρεγάτες MMSC της Lockheed Martin, οι οποίες είναι φρεγάτες γενικών καθηκόντων με κόστος προσιτό ( με βάση παλαιότερα δημοσιεύματα αλλά και του παραδείγματος της Σαουδικής Αραβίας) αλλά με σοβαρά μειονεκτήματα της συγκεκριμένης σχεδίασης.

Οι φρεγάτες αυτές θεωρούνται υπό-εξοπλισμένες, έχουν προβλήματα στο σύστημα πρόωσής τους, ραντάρ χαμηλών δυνατοτήτων για φρεγάτα και αλουμινοκατασκευή. Αυτά ισχύουν στην περίπτωση των φρεγατών της Σαουδικής Αραβίας μάλλον δεν καλύπτουν. Σε αυτή τους την διαμόρφωση, το Πολεμικό Ναυτικό.

Η αμερικανική πρόταση συμπληρώνεται πιθανότατα με την ενδεχόμενη παραχώρηση στην Ελλάδα των LCS ( πιθανή η παραχώρηση των καταδρομικών Ticonderoga  χωρίς όμως να είναι σίγουρο), σύνδεση της προμήθειας των νέων φρεγατών με τα ναυπηγεία Σκαραμαγκά και την εν εξελίξει προσπάθεια εξυγίανσής τους μέσω της εξαγοράς τους από τη Lockheed και της ναυπήγησης των 3 τουλάχιστον φρεγατών σε αυτά. Τέλος, ο εκσυγχρονισμός των ΜΕΚΟ είναι σημαντικό πρόγραμμα το οποίο πιθανότατα να μπει στην εξίσωση αφού έχει το διόλου ευκαταφρόνητο ποσό των 400 εκ..

Η δεύτερη περίπτωση που γράφτηκε αφορά τις Γερμανικές φρεγάτες Α-200. Είναι πολύ αξιόλογα πλοία αλλά υπάρχουν διάφορα προβλήματα. Αν ο διαγωνισμός είναι συνδεδεμένος με την αγορά των ναυπηγείων του Σκαραμαγκά, τότε υπάρχει πρόβλημα με το αν η πρόταση προέρχεται από την ThyssenGroup, αφού η εταιρεία απαγορεύεται να συμμετάσχει στο νέο σχήμα των Ναυπηγείων. Τα προβλήματα αυξάνονται αν σκεφτεί κανείς ότι, εφόσον η ελληνική πλευρά ζητά μεταχειρισμένα πλοία ως ενδιάμεση λύση, είναι αμφίβολο πως οι Γερμανοί έχουν διαθέσιμα μεταχειρισμένα, ποιοτικά πλοία να δώσουν.

Η Ολλανδική Damen και οι μεταχειρισμένες φρεγάτες «Μ» του Ολλανδικού Ναυτικού είναι μία ακόμα πιθανή επιλογή, ενώ οι Ολλανδοί φέρονται να προσφέρουν τη σχεδίαση των εξαιρετικών φρεγατών της κλάσης De Zeven Provincien. Οι Ολλανδοί έχουν όλο το πεδίο ανοικτό και όλα τα φόντα για να διεκδικήσουν τα μέγιστα από τον διαγωνισμό του Πολεμικού Ναυτικού, συνεχίζοντας να υπηρετούν σε αυτό Ολλανδικής σχεδίασης πλοία.

Τέλος, κανείς δε θα πρέπει να θεωρεί ξεγραμμένους τους Γάλλους καθώς είναι πιθανό ότι με τους νέους όρους μπορεί να “κατέβουν’ στο διαγωνισμό με τις Belh@ara αλλά με ένα πιο οικονομικό πακέτο, αφού η παραγγελία θα αφορά 4 πλοία και οι προδιαγραφές του Ναυτικού είναι συγκεκριμένες. Το Ναυτικό πρακτικά απέρριψε τα πλοία, τα οποία θα κόστιζαν πάρα πολύ μόνο για 2 κομμάτια.

ΜΕΡΙΚΑ ΣΧΟΛΙΑ

Υπάρχουν βασικά ζητήματα τα οποία δεν έχουν γίνει γνωστά και αφορούν τον διαγωνισμό:

α)  Δεν έχουν αναφερθεί ποιοί είναι οι διαγωνιζόμενοι

β) Τι προδιαγραφές έχει θέσει το Πολεμικό Ναυτικό;

γ) Τι όρους έχει θέσει για να επιλεχθεί κάποια ανάδοχος εταιρεία με το πέρας του διαγωνισμού;

Από τη στιγμή που δεν έχουν γίνει γνωστές οι διαγωνιζόμενες εταιρείες και οι σχεδιάσεις τους, δεν μπορούμε να πούμε αν κάποιος έχει περισσότερο προβάδισμα να επιλεγεί ή όχι. Όσα αναφέραμε παραπάνω, έχουν να κάνουν με στοιχεία προτάσεων ή με πληροφορίες που είχαν διαρρεύσει, πριν προχωρήσει το ΥΠΕΘΑ στον διαγωνισμό.

Χωρίς άρα να είναι γνωστές οι προδιαγραφές που έχει θέσει το Πολεμικό Ναυτικό, δεν μπορούμε να γνωρίζουμε και τις υποψηφιότητες και για τον λόγο αυτό υπάρχει αρκετή επιφυλακτικότητα πάνω στο ζήτημα. Δεν μπορεί κανείς να ισχυριστεί ότι είναι σίγουρο πως το πρόγραμμα θα ανατεθεί οπωσδήποτε, για παράδειγμα, στους Αμερικανούς. Σίγουρο μοιάζει πως θα γίνει μάχη μεταξύ Αμερικανών και Ολλανδών για το πρόγραμμα.

 Οι μεν Αμερικανοί επειδή θέλουν τα ναυπηγεία του Σκαραμαγκά και το πρόγραμμα αλλά είναι άγνωστο αν η σχεδίαση που θα παρουσιάσουν θα πληροί τις προδιαγραφές του Πολεμικού Ναυτικού αλλά και αν τα μεταχειρισμένα πλοία που θα είναι διατεθειμένοι να δώσουν ως ενδιάμεση λύση ( όρος που μάλλον θα υπάρχει στο διαγωνισμό) θα εξυπηρετούν το Πολεμικό Ναυτικό από όλες τις απόψεις.

Οι Ολλανδοί έχουν σαφές πλεονέκτημα αφού τα μεταχειρισμένα πλοία, που δυνητικά μπορούν να προτείνουν, δείχνουν να αρέσουν: Οι φρεγάτες “Μ” είναι πλοία εγνωσμένης αξίας με συστήματα γνωστά στα πληρώματα του Πολεμικού Ναυτικού ενώ η Damen είναι ίσως η κορυφαία ναυπηγική εταιρεία της Ευρώπης αυτή τη στιγμή. ΑΝ μάλιστα, η σχεδίασή τους καλύπτει τις προδιαγραφές με ένα πλοίο της κλάσης Der Zeven, περιλαμβάνει τα ναυπηγεία του Σκαραμαγκά, τα πλοία ενδιάμεσης λύσης, τον εκσυγχρονισμό των ΜΕΚΟ στο πακέτο και ένα κόστος ανεκτό για τα 4 πλοία, τότε οι Ολλανδοί έχουν ΣΑΦΕΣ προβάδισμα.

Οι Γάλλοι αν προτείνουν τις Belh@ara σε έκδοση που βολεύει το Ναυτικό και με ανεκτό κόστος μαζί με μεταχειρισμένες FREMM ( πολύ δύσκολο να συμβεί, οι Γάλλοι χρειάζονται κάθε πλοίο τους)  έχουν πιθανότητες και δε μπορεί να θεωρούνται ξεγραμμένοι.

Εν κατακλείδι, σε λίγες μέρες θα γίνει γνωστή η ανάδοχος εταιρεία και η σχεδίαση πάνω στην οποία θα γίνουν οι τελικές συζητήσεις με το Πολεμικό Ναυτικό. Έχουμε βάσιμες ελπίδες να πιστεύουμε πως τα στελέχη του Πολεμικού Ναυτικού θα κάνουν την καλύτερη δυνατή επιλογή χωρίς να γίνει καμία έκπτωση στις προδιαγραφές που έχουν θέσει για τις νέες φρεγάτες, πάνω στις οποίες θα στηριχθεί το Ναυτικό μας για τα επόμενα 30 χρόνια. Θα παρακολουθούμε τις εξελίξεις και θα αρθρογραφήσουμε εκτενώς περί του ζητήματος, όταν γίνουν γνωστά τα αποτελέσματα του διαγωνισμού από το ΥΠΕΘΑ.